Bài giảng Quản trị chiến lược - Chương 2: Quy trình tư duy chiến lược

Trường đại học Bách khoa TP HCM

Môn học

QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC

Giảng viên: TS. Võ Tấn Phong

Trường đại học Bách khoa TP HCM

QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC

Chương 2

QUI TRꢀNH TƯ DUY

CHIẾN LƯỢC

Giảng viên: TS. Võ Tấn Phong

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Nội dung

Phân loại chiến lược

Tư duy chiến lược

Quy trình quản lý chiến lược

Các vấn đề của quản lý chiến lược

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

1. Phân loại chiến lược

Mục tiêu doanh

Chiến lược cấp

nghiệp

công ty

Chiến lược cấp

đơn vị kinh

doanh (SBU)

Mục tiêu

SBU (A)

Mục tiêu

SBU (B)

Mục tiêu

SBU (C)

Mục tiêu

nhân lực

Mục tiêu

tài chính

Mục tiêu

marketing

Mục tiêu

Chiến lược chức

năng

R&D

Mục tiêu

sản phẩm

Mục tiêu

về giá

Mục tiêu

chiêu thị

Mục tiêu

kênh phân phối

Các chính sách

Chương trình

quảng cáo

Chương trình

khuyến mãi

Chương trình bán

Các chương

hàng cá nhân

trình

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược cấp công ty

Chiến lược cấp công ty định rõ những hành động

mà doanh nghiệp phải thực hiện để đạt được lợi

thế cạnh tranh bằng cách lựa chọn và quản lý

một nhóm các đơn vị kinh doanh cạnh tranh ở

những thị trường sản phẩm khác nhau.

Nội dung chủ yếu của chiến lược cấp công ty xem

xét:

o Những đơn vị kinh doanh của doanh nghiệp đang cạnh

tranh ở đâu?

o Những đơn vị kinh doanh nào nên tồn tại ở đó?

Bản chất của chiến lược cấp công ty = Đa dang hoá

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược cấp công ty

Định hướng tổng quát liên quan

đến tăng trưởng, ổn định và suy

giảm

Chiến lược

định hướng

(Directional)

Bản chất

của

chiến

lược cấp

công ty

Những ngành, thị trường mà

doanh nghiệp cạnh tranh bằng

các dòng sản phẩm và các đơn vị

kinh doanh

Chiến lược

danh mục

đầu tư

(Portfolio)

Phối hợp và chuyển giao các

nguồn lực giữa các dòng sản

phẩm và các đơn vị kinh doanh

Chiến lược

công ty mẹ

(Parenting)

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược cấp công ty

Những vấn đề chiến lược công ty tập trung giải quyết

1. Lĩnh vực của thị trường và ngành mà doanh nghiệp cạnh tranh ở đó;

2. Cách thức mà doanh nghiệp quản lý danh mục đơn vị kinh doanh

của doanh nghiệp;

3. Cách thức mà doanh nghiệp xâm nhập vào thị trường mới (phát

triển từ bên trong; mua bán, sáp nhập; liên kết chiến lược…);

4. Cấp độ và loại hình đa dạng hoá;

5. Tạo được sự tổng hợp lực (Synergy) giữa các đơn vị kinh doanh;

6. Phân bố các nguồn lực tài chính;

7. Quyết định thứ tự ưu tiên về đầu tư;

8. Đạt được sự tổng hợp lực về tài chính (không liên quan);

9. Chuẩn y chiến lược của cấp đơn vị kinh doanh…

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược cấp đơn vị kinh doanh

chiến lược

Chiến lược kinh doanh (cấp đơn

vị kinh doanh) là một tập hợp sự

tích hợp và phối hợp những cam

Sản phẩm cuối cùng

kết và hành động mà doanh

nghiệp sử dụng để đạt được lợi

thế cạnh tranh bằng cách khai

Sản phẩm lõi

thác những năng lực lõi trong

Năng lực lõi

những thị trường của sản phẩm cụ

thể.

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược cấp đơn vị kinh doanh

chiến lược

Chiến lược kinh doanh hỗ trợ cho chiến lược

cấp công ty và tập trung vào:

o Tạo ra những lợi thế cạnh tranh bền vững;

o Phát triển và nuôi dưỡng những khả năng có

giá trị tiềm năng;

o Đối phó những thay đổi của môi trường;

o Phê chuẩn các chiến lược ở cấp chức năng.

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Các chính sách (Policies)

Chính sách kinh doanh được định nghĩa như là

phạm vi (scope) hay lĩnh vực (sphere) mà các

quyết định có thể được thực hiện bởi những người

thừa hành trong tổ chức;

Nó là cơ sở cho phép cấp dưới hành xử những

vấn đề liên quan không phải xin ý kiến cấp trên

(Phân cấp quản trị).

Các chính sách kinh doanh còn liên quan đến việc

chiếm hữu các nguồn lực để thực hiện các mục tiêu

của tổ chức;

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược chức năng

Trong một đơn vị chiến lược, mỗi bộ phận chức

năng phải hoạch định chiến lược của mình để hậu

thuẫn, góp phần thực hiện mục tiêu và chiến lược

của đơn vị.

Qui trình hoạch định chiến lược ở cấp đơn vị và

cấp bộ phận là như nhau chỉ khác nhau ở các

chi tiết cụ thể.

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Các chính sách (Policies)

Các chính sách kinh doanh là những hướng dẫn

(guidlines) chỉ dẫn, qui tắc (rules) và các thủ tục

được phát triển bởi tổ chức để cho những hành

động và nó xác định giới hạn mà theo đó các

quyết định được thực hiện

Các chính sách còn là sự chỉ dẫn về vai trò và

trách nhiệm của quản trị cấp cao, về các vấn đề

quan trọng hướng đến sự thành công của tổ chức

và các quyết định ảnh hưởng tổ chức trong dài

hạn.

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

2. Tư duy chiến lược

Khái niệm

Theo M. Liedtka, tư duy chiến lược là một quá

trình tư duy liên quan đến:

o Những năng lực và kỹ năng (lợi thế cạnh tranh);

o Những sản phẩm và những gì doanh nghiệp đưa

ra thị trường;

o Môi trường tổng quát và ngành;

o Những thị trường và khách hàng;

o Các đối thủ cạnh tranh và các sản phẩm thay

thế;

o Những nhà cung cấp và khách hàng…

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Các khía cạnh của tư duy chiến lược

Phối cảnh hệ

Định hướng ý

thống

định (Intent-

(Systems

Perspective)

Focused)

Tư duy chiến

lược

Chủ nghĩa cơ

hội thông minh

(Intelligent

Tư duy đúng

thời điểm

(Thinking in

real time)

Định hướng

chủ đề

(Hypothesis-

Driven)

Opportunism)

Liedtka, 1998

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Tư duy chiến lược

Theo M. Porter:

(Strategic Thinking: Implications for Turkish Companies)+

Tư duy chiến lược là tư duy về nguồn gốc tạo ra

giá trị cho cổ đông.

Giá trị của cổ đông

Kết quả kinh tế vượt trội

Tăng trưởng và tỷ suất lợi nhuận trên

vốn đầu tư được duy trì

Giá cổ phiếu

Giá trị của cổ đông là kết quả của việc tạo lập giá trị kinh tế

thực sự;

Làm vừa ý những cổ đông hôm nay không phải là mục tiêu.

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Tư duy chiến lược

Kết quả kinh tế của một doanh nghiệp xuất

phát từ hai nguồn gốc khác nhau:

Kết quả kinh tế của doanh nghiệp

Vị trí tương quan

Cấu trúc ngành

trong ngành

Những qui luật chung về cạnh

Những nguồn gốc của lợi thế

cạnh tranh

tranh

Tư duy chiến lược phải bao gồm cả hai yếu tố

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Tư duy chiến lược

Tư duy chiến lược về cạnh tranh

Cạnh tranh để trở

thành là duy nhất

thành là tốt nhất

(Competing to be the

best)

Sai lầm tệ hại nhất trong chiến lược là cạnh

tranh với các đối thủ trên cùng những khía

cạnh giống nhau

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Tư duy chiến lược và hoạch định chiến lược

Tư duy chiến lược

Mục đích của tư duy chiến lược là phát hiện những

Quá trình tư duy

vấn đề mới, những chiến lược mang tính tưởng

tượng mà có thể được viết lại dưới dạng những qui

luật của trò chơi cạnh tranh và hình dung những

tương lai tiềm năng khác biệt đáng kể so với hiện tại

Tổng hợp

Phân kỳ

Sáng tạo

Quản trị

chiến lược

Mục đích của hoạch định chiến lược là để

tác nghiệp hoá các chiến lược đã được phát

triển trong quá trình tư duy chiến lược và

hỗ trợ quá trình tư duy chiến lược

Quá trình tư duy

Phân tích

Hội tụ

Theo qui ước

Hoạch định chiến lược

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Chiến lược và kế hoạch tác nghiệp

Kế hoạch tác nghiệp xác định doanh nghiệp sẽ hoạt

động thế nào trong thực tế để thực hiện kế hoạch

hành động và giám sát kế hoạch (những năng lực

nào cần, việc đảm bảo nguồn lực, ứng xử rủi ro...).

Kế hoạch tác nghiệp thường là thành phần của kế

hoạch chiến lược.

Các thành tố: yêu cầu về nhân lực và các nguồn lực

khác; nhu cầu về tài chính; đánh giá và ứng xử với

rủi ro; vòng đời dự án và chiến lược rút lui…

CHƯƠNG 2: QUI TRꢀNH TƯ DUY CHIẾN LƯỢC

Phân tích môi trường

Giai

đoạn

hình

thành

chiến

lược

3. Quy

trình quản

lý chiến

lược

Môi trường tổng quát

Môi trường tác nghiệp

Vị thế cạnh tranh

Các phương hướng phát

triển...

Mục tiêu

của đối

tượng hữu

quan

Kiểm

Các chiến

Lựa

chọn

chiến

lược

Thực

tra,

Chiến

lược hiện

tại

lược

trong quá

khứ

thi

đánh

chiến

giá điều

lược

Tầm nhìn

chiến lược

chỉnh

Các phân tích hoạt động

Cơ cấu tổ chức

Các giá trị

Văn hoá

Các nguồn lực...

Bài giảng Quản trị chiến lược - Chương 2: Quy trình tư duy chiến lược - Võ Tấn Phong