Phân lập và thử nghiệm khả năng xử lý nitrit trong nước rỉ rác của vi khuẩn Nitrobacter SP

Download

Tạp chí Khoa học Đại học Thủ Dầu Một

Số 3(34)-2017

PHÂN LẬP VÀ THỬ NGHIỆM KHẢ NĂNG XỬ LÝ NITRIT

TRONG NƯỚC RỈ RÁC CỦA VI KHUẨN NITROBACTER SP.

Trần Ngọc Hùng⁽¹⁾, Huỳnh Thị Kim Trang⁽¹⁾

⁽¹⁾Trường Đại học Thủ Dầu Một

Ngày nhận 16/4/2017; Ngày gửi phản biện 2/5/2017; Chấp nhận đăng 30/7/2017

Email: [email protected]m

Tóm tắt

Nước rỉ rác trong các xí nghiệp xử lý chất thải rắn luôn chứa một hàm lượng lớn nitơ ở

dạng NO₂. Chất này là nguyên nhân gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng cho sức khỏe và môi

trường. Từ bùn thải của bể xử lý sinh học lấy từ Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Nam Bình

Dương, chúng tôi phân lập được 03 chủng Nitrobacter spp. Trong đó, chủng Nitrobacter NB1

có khả năng xử lý nitrit hiệu quả nhất. Trên môi trường Winogradsy có nồng độ muối thay đổi

từ 5 – 25‰, hiệu suất xử lý nitrit sau 24 giờ của chủng này đạt từ 97.63 - 97.92%. Ở nồng độ

tối thiểu 10³tế bào/ ml môi trường, chủng này có hiệu suất xử lý nitrit đạt đến 99.79% sau 24

giờ. Khi thử nghiệm với nước rỉ rác ở quy mô phòng thí nghiệm, khả năng xử lý nitrit chủng

Nitrobacter NB1 đạt 67.77% sau 4 giờ.

Key word: Nitrobacter sp., xử lý, nước rỉ rác, nồng độ muối

Abstract

ISOLATING AND EXPERIMENT ON CAPABILITY TO TREAT NITRIT IN THE

LEACHATE FROM THE LANDFILL OF NITROBACTER SP.

The leachate from the landfill in solid waste treatment plants always contain a large

amount of nitrogen in the form of NO₂. This substance causes many problems in health and the

environment. Three Nitrobacter spp. isolates were isolated from the sludge of the biological

treatment tank taken from the Nam Binh Duong Solid Waste Treatment Complex. Of these, the

Nitrobacter NB1 strain has the most effective nitrite treatment. On Winogradsy medium that

contains the salt concentration varies from 5 to 25‰, the nitrite treatment efficiency after 24

hours of this strain is from 97.63 to 97.92%. At a minimum density of 10³cells/ml medium, this

strain has a nitrite treatment efficiency of 99.79% after 24 hours. When tested with landfill

leachate at laboratory scale, the nitrite treatment ability of the Nitrobacter NB1 strain achieved

67.77% after 4 hours.

1. Đặt vấn đề

Nitrit (NO₂) là chất có độc tính đối với sinh vật và con người. Khi vào cơ thể con người,

ở một hàm lượng nhỏ, nitrit có thể kết hợp với các amino acid tạo thành nhóm chất

nitrosamine-1, là tiền chất gây ung thư. Đối với sinh vật thủy sinh, hàm lượng nitrit cao trong

nước sẽ dẫn tình trạng thiếu oxy, và tác động đến nhiều cơ quan khác nhau trong cơ thể^[3].

Trong nước thải nói chung và nước rỉ rác nói riêng, nitơ tồn tại dạng amoni, nitrit và nitrat. Tùy

Trần Ngọc Hùng...

Phân lập và thử nghiệm khả năng xủ lý...

theo mức độ có mặt của các hợp chất nitơ mà ta có thể biết được mức độ ô nhiễm nguồn nước.

Khi nước mới bị nhiễm bẩn bởi phân bón hoặc nước thải, trong nguồn nước có NH₃, NO₂và

NO₃. Sau một thời gian NH₃và NO₂bị oxy hóa thành NO₃. Như vậy, nếu nước chứa NH₃và

nitơ hữu cơ thì coi như nước mới bị nhiễm bẩn và nguy hiểm, nếu nước chủ yếu có NO₂thì

nước đã bị ô nhiễm thời gian dài hơn, còn nếu nước chủ yếu là NO₃thì quá trình oxy hóa đã kết

thúc. Ở điều kiện yếm khí, NO₃sẽ bị khử thành N₂^[3,5]. Trong quá trình xử lý nước thải bằng

phương pháp sinh học hiếu khí, NH₃sẽ được chuyển thành nitrit và nitrat nhờ các loại vi khuẩn

Nitrosomonas và Nitrobacter. Nitrobacter trong bùn sẽ chuyển hóa NO₂trong nước thành NO₃

. Khi bổ sung chủng Nitrobacter vào quy trình xử lý nước thải sẽ giúp chuyển hóa nhanh lượng

NO₂thành NO₃. Khi môi trường thiếu oxy, các loại vi khuẩn khử nitrat Denitrificans sử dụng

NO₃để oxy hóa thành chất hữu cơ. Nitơ phân tử N₂tạo thành trong quá trình này sẽ thoát ra

khỏi nước^[3,5,6]. Qua đó có thể thấy được vai trò to lớn của Nitrobacter trong việc loại bỏ NH₃

và NO₂trong nước thải. Chính vì những thực tế trên, tôi thực hiện đề tài: “Phân lập và thử

nghiệm khả năng xử lý nitrit trong nước rỉ rác của vi khuẩn Nitrobacter sp. ”

2. Vật liệu và phương pháp

Vật liệu và các loại môi trường dùng trong nghiên cứu: Bùn thải từ bể xử lý sinh học

của Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Nam Bình Dương. Nước rỉ rác thu nhận ở bể xử lý sinh học

của Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Nam Bình Dương. Môi trường phân lập vi khuẩn Nitrobacter

sp. (Môi trường Winogradsky - MT1)^[7]: NaNO₂2g; MgSO₄.7H₂O 0,5g; FeSO₄.7H₂O 0,03g;

NaCl 0,3g; Na₂CO₃1g; K₂HPO₄1g; agar 20g; Nước cất vừa đủ 1 lít. pH 7,3.

Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp phân lập vi khuẩn Nitrobater sp.^[1,7]: Các mẫu bùn được cấy vào môi

trường Winogradsky. Sau 2; 4; 6 và 8 ngày, xác định hàm lượng NO₂trong môi trường bằng

thuốc thử Griess. Các mẫu bùn có khả năng làm giảm lượng NO₂được pha loãng theo hệ số

thập phân và phân lập trên môi trường Winogradsky có bổ sung 2% agar bằng phương pháp trải

đĩa. Thu nhận các khuẩn lạc riêng rẽ và kiểm tra lại khả năng nitrat hóa trên môi trường

Winogradsky.

Phương pháp nhuộm Gram^[1]: Dựa vào sự khác biệt giữa vách tế bào vi khuẩn Gram (+)

và Gram (-). Vi khuẩn Gram (+) có vách peptidoglican hoạt động như một hàng rào thẩm thấu

ngăn cản sự thất thoát của tím kết tinh. Ban đầu, vi khuẩn được nhuộm bằng tím kết tinh và xử

lý iod để tăng độ giữ màu. Sau đó, vết bôi được tẩy màu bằng cồn làm cho các lỗ của lớp

peptidoglican dày lại. Do vậy phức chất tím kết tinh và iod được giữ lại, vi khuẩn có màu tím.

Peptidoglican ở vi khuẩn Gram (-) rất mỏng, ít liên kết chéo và có lỗ lớn. Việc xử lý bằng cồn

có thể loại lipid khỏi vách Gram (-) đủ để làm tăng hơn kích thước của lỗ. Do vậy, ở bước rửa

bằng cồn đã loại bỏ phức chất màu tím của tím kết tinh - iod. Khi nhuộm lại bằng safarin thì vi

khuẩn Gram (-) có màu hồng.

Phương pháp xác định hàm lượng NO₂^-[2,7]: Hàm lượng NO₂được xác định dựa vào

phản ứng màu của ion NO₂với thuốc thử Griess. Hỗn hợp phản ứng gồm 4 ml dung dịch mẫu

nghiên cứu đã được pha loãng với tỷ lệ thích hợp, 1 ml dung dịch Griess 1, 2 ml dung dịch

Griess 2, lắc đều và để yên trong 10 phút. Cường độ màu hồng tỷ lệ với hàm lượng NO₂trong

dung dịch. Đo mật độ quang ở bước sóng 520 nm và xác định hàm lượng NO₂trong dung dịch

thông qua đường chuẩn.

Tạp chí Khoa học Đại học Thủ Dầu Một

Bố trí thí nghiệm

Số 3(34)-2017

Phân lập chủng vi khuẩn Nitrobacter sp.: 1ml bùn được cấy vào 100 ml môi trường

Winogradsky. Sau 2; 4; 6 và 8 ngày, xác định hàm lượng NO₂trong môi trường bằng thuốc thử

Griess. Mẫu bùn có khả năng làm giảm lượng NO₂được pha loãng theo hệ số thập phân và trải

đĩa trên môi trường Winogradsky. Thu nhận các khuẩn lạc riêng rẽ và kiểm tra lại khả năng

nitrat hóa trên môi trường Winogradsky lỏng. Các khuẩn lạc có khả năng nitrat hóa được làm

thuần và kiểm tra hình thái tế bào bằng phương pháp nhuộm Gram.

Khảo sát ảnh hưởng của độ mặn lên khả năng xử lý nitrit: Độ mặn NaCl là một yếu tố sinh

thái ảnh hưởng nhiều đến khả năng sinh trưởng của các vi sinh vật. Các chủng có hiệu suất xử lý

nitrit cao được thử nghiệm khả năng xử lý nitrit trong các môi trường Winogradsky có bổ sung

NaCl với các nồng độ 5; 10; 15; 20 và 25 ‰. Bình đối chứng được tiến hành trong cùng điều kiện

nhưng không bổ sung vi khuẩn. Đánh giá hiệu xuất xử lý nitrit sau 24 giờ nuôi cấy lắc.

H (%) = ([NO₂]_ĐC- [NO₂]_TN) / [NO₂]_ĐCx 100

Khảo sát ảnh hưởng của mật độ lên khả năng xử lý nitrit: Chủng Nitrobacter sp. được

chọn lọc từ thí nghiệm trước được nuôi cấy lắc trên môi trường Winogradsky và xác định mật

độ tế bào bằng phương pháp đếm khuẩn lạc. Pha loãng chủng với tỷ lệ thích hợp và bổ sung 1

ml dịch nuôi cấy vào môi trường sao cho mật độ Nitrobacter sp. trong môi trường đạt 10¹; 10²;

10³; 10⁴; 10⁵; 10⁶và 10⁷CFU/ml. Bình đối chứng được tiến hành trong cùng điều kiện nhưng

không bổ sung vi khuẩn. Đánh giá hiệu xuất xử lý nitrit sau 24 giờ nuôi cấy lắc

Thử nghiệm khả năng xử lý nitrit trong nước rỉ rác của chủng Nitrobacter sp. chọn lọc:

Nước rỉ rác ở giai đoạn sau xử lý sinh học được cho vào các bình nhựa dung tích 20 lít. Mỗi

bình thí nghiệm chứa 15 lít nước thải, được sục khí liên tục trong suốt thời gian thí nghiệm. pH

của hệ thống được duy trì trong khoảng 7.0 – 7.5. Chủng vi khuẩn Nitrobacter sp. chọn lọc sau

thời gian tăng sinh 24 giờ trong môi trường Winogradsky được pha loãng đến mật độ thích hợp

và bổ sung vào các bình thí nghiệm. Đánh giá hiệu suất xử lý NO₂trong các bình thí nghiệm

sau 0; 2 và 4 giờ, tương ứng với thời gian của một chu kì phản ứng trong hệ thống ASBR. Bình

đối chứng cũng được xử lý trong cùng điều kiện nhưng không bổ sung chủng Nitrobacter sp.

Xử lý thống kê: Các thử nghiệm trong phòng thí nghiệm được tiến hành lặp lại ít nhất 3

lần và phân tích ANOVA bằng phần mềm Stagraphic Centurion XV.

3. Kết quả nghiên cứu

3.1. Phân lập vi khuẩn Nitrobacter sp.

Biểu đồ 1. Khả năng xử lý nitrit của các vi

sinh vật trong mẫu bùn thải

Mẫu bùn được cấy vào môi trường

Winogradsky. Sau 6 ngày, các chủng vi sinh

vật trong mẫu bùn có khả năng làm giảm

lượng NO₂trong môi trường Winogradsky từ

1335.98 xuống còn 598.2 mg/l NO₂. Từ ngày

thứ 6 trở đi, khả năng xử lý NO₂giảm không

đáng kể.

Trần Ngọc Hùng...

Phân lập và thử nghiệm khả năng xủ lý...

Sử dụng dịch tăng sinh sau 6 ngày, chúng tôi đã phân lập được 05 chủng, kí hiệu là NB1;

NB2, NB3, NB4 và NB5. Các chủng vi khuẩn này tiếp tục được thử nghiệm khả năng xử lý

NO₂trên môi trường Winogradsky. Hàm lượng NO₂trong được thể hiện trong bảng 1.

Thời gian nuôi cấy

Chủng

NB1

NB2

NB3

NB4

0 giờ

24 giờ

0.18 ± 0.05

48 giờ

0.17 ± 0.06

72 giờ

0.20 ± 0.06

121.12 ± 2.89

115.83 ± 2.80

118.10 ± 1.89

119.30 ± 1.90

3.27 ± 1.20

126.3 ± 0.05

124.7 ± 0.38

1.83 ± 0.63

0.33 ± 0.09

125.6 ± 0.16

120.4 ± 0.11

0.30 ± 0.09

125.2 ± 0.44

122.9 ± 0.33

0.12 ± 0.01

NB5

118.86 ± 2.00

0.12 ± 0.01

Bảng 1. Khả năng xử lý nitrit của các chủng vi khuẩn phân lập từ mẫu bùn

Sau 24 giờ nuôi cấy lắc, các chủng NB1,

NB2 và NB5 có khả năng xử lý nitrit rất tốt,

hàm lượng nitrit giảm từ 121.12 xuống còn

0.18 mg/l đối với NB1; 115 xuống còn 3.27

đối với NB2 và từ 118.86 xuống còn 1.83 mg/l

đối với NB5. Hai chủng NB3 và NB4 không

có khả năng xử lý nitrit. Hàm lượng NO₂

không thay đổi nhiều sau 72 giờ nuôi cấy lắc.

Hình ảnh nhuộm Gram cho thấy cả ba chủng

NB1, NB2 và NB5 đều thuộc nhóm vi khuẩn

Gram (-) và có dạng hình que (hình 1).

121.12

118.86

115.83

Biểu đồ 2. Khả năng xử lý nitrit của các

chủng vi khuẩn phân lập có hiệu suất cao

Theo các kết quả nghiên cứu trước đây

đã công bố như của tác giả Trần Liên Hà

(2007)^[2], Phạm thị Tuyết Ngân (2012)^[4], Đào

Thị Hồng Vân (2012)^[5]hay mô tả về hình thái

chi Nitrobacter của Eva Spieck (2005)^[6],

chúng tôi bước đầu kết luận các chủng NB1,

NB2 và NB5 thuộc chi Nitrobacter. Hai chủng

NB1 và NB5 có hiệu quả xử lý nitrit mạnh

nhất sau 24 giờ, do đó, chúng tôi sử dụng hai

chủng này cho các khảo sát tiếp theo.

Hình 1. Hình thái nhuộm Gram của các chủng

khi quan sát ở vật kính X100 chủng NB1.

Tạp chí Khoa học Đại học Thủ Dầu Một

Số 3(34)-2017

Hình 2. Hình thái nhuộm Gram của các

chủng khi quan sát ở vật kính X100 chủng

NB5

3.2. Ảnh hưởng của độ mặn lên khả

năng xử lý nitrit của chủng Nitrobacter sp.

Trong giới hạn khảo sát, việc thay đổi

hàm lượng NaCl của môi trường nuôi cấy từ

5 đến 25 ‰, không làm ảnh hưởng đến khả

năng xử lí nitrit của cả hai chủng NB1 và

NB5. Các chủng Nitrobacter sp. này vẫn

sinh trưởng mạnh trong môi trường nuôi

cấy, hiệu xuất xử lý NO₂đạt trong khoảng

97.08 – 97.92% sau 24 giờ. Khả năng phát

triển mạnh trên môi trường có nồng độ muối

cao mở ra nhiều tiềm năng ứng dụng cho các

chủng NB1 và NB5.

Các chủng Nitrobacter sp. này không

chỉ được sử dụng để xử lí nitrit trong nước

thải mà còn có thể dùng để kiểm soát hàm

lượng khí NO₂trong các ao nuôi trồng thủy

sản, nhất là trong tình trạng khí hậu biến đổi

thất thường như hiện nay.

Chủng Nitrobacter NB1 có khả năng

sinh trưởng mạnh và xử lý nitrit rất tốt, ngay

cả khi môi trường chứa có độ mặn lên đến

15‰, khác biệt về mặt thống kê so với các

nghiệm thức khác ở độ tin cậy 95%. Do đó,

chúng tôi chọn chủng Nitrobacter NB1 để

khảo sát khả năng xử lý nitrit ở các mật độ

khác nhau.

Biểu đồ 3. Ảnh hưởng của độ mặn lên hiệu suất xử

lý nitrit của chủng Nitrobacter sp. chọn lọc

3.3. Ảnh hưởng của mật độ chủng Nitrobacter sp. lên khả năng xử lý nitrit.

Khảo sát mật độ của chủng Nitrobacter NB1 trên môi trường Winogradsky sau 24 giờ

nuôi cấy lắc, mật độ chủng đạt 4.8 ± 2.0 x 10⁹CFU/ml. Chúng tôi pha loãng chủng với tỷ lệ

thích hợp và bổ sung vào các môi trường Winogradsky có chứa NO₂với hàm lượng 119.5 ± 3.5

mg/l (bình đối chứng không bổ sung chủng NB1). Mật độ chủng NB1 giữa các nghiệm thức

thay đổi từ 10¹; 10²; 10³; 10⁴; 10⁵; 10⁶; 10⁷và 10⁸tế bào/ ml môi trường. Sau 24 giờ lắc, hàm

lượng nitrit trong các nghiệm thức được thể hiện như trong biểu đồ 4.

Kết quả cho thấy, khi gia tăng mật độ chủng Nitrobacter NB1 từ 10³- 10⁸tế bào/ ml môi

trường, chủng có khả năng xử lý NO₂rất tốt, hàm lượng nitrit giảm mạnh từ 119.5 mg/l ở

nghiệm thức đối chứng (không thể hiện trong biểu đồ) xuống còn khoảng 0.16 – 0.37 mg/l,

Trần Ngọc Hùng...

Phân lập và thử nghiệm khả năng xủ lý...

phân tích thống kê cho thấy giữa các nghiệm thức không có sự khác biệt ở độ tin cây 95%. Khi

xử lý ở mật độ 10¹và 10²tế bào/ ml môi trường, hàm lượng nitrit giảm còn lần lượt 9.87 và

0.55 mg/l, khác biệt ở độ tin cây 95% so với các nghiệm thức còn lại. Để đạt được hiệu quả

kinh tế, chúng ta có thể sử dụng chế phẩm ở mật độ 10³tế bào/ ml môi trường, tương đương

khoảng 1 lit chế phẩm (mật độ 10⁹CFU/ml) cho 1000 m³môi trường cần xử lý.

Biểu đồ 4. Ảnh hưởng của mật độ chủng

Nitrobacter NB1 đến khả năng xử lý nitrit

⁴

⁵

⁶

⁷

⁸

10⁵

10⁴

10³

10²

Biểu đồ 5. Khả năng xử lý nitrit trong nước rỉ

rác của chế phẩm Nitrobacter NB1 thử

nghiệm

3.4. Thử nghiệm khả năng xử lý nitrit trong nước rỉ rác của chủng Nitrobacter sp. chọn lọc

Chúng tôi thử nghiệm bổ sung dịch tăng sinh chủng Nitrobacter NB1 vào nước rỉ rác sau

bể xử lý sinh học, mật độ chủng trong các nghiệm thức thay đổi từ 10²; 10³; 10⁴và 10⁵tế bào/

ml môi trường xử lý. Hiệu suất xử lý của các nghiệm thức được đánh giá sau 2 giờ và 4 giờ.

Kết quả thí nghiệm thể hiện trong biểu đồ 5.

Hiệu quả xử lý nitrit của chủng Nitrobacter NB1 tăng dần theo thời gian và mật độ chủng

giống bổ sung. Ở mật độ 10⁵tế bào/ ml nước thải, chủng NB1 có khả năng xử lý nitrit đạt hiệu

suất 43.13 % sau 2 giờ và 67.77 % sau 4 giờ. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả xử lý này cần

phải bổ sung vào môi trường một lượng lớn chế phẩm (chế phẩm có mật độ tối thiểu 10⁹

CFU/ml) , tương đương khoảng 10 lít/ 100 m³nước rỉ rác. Ở mật độ 10⁴tế bào/ ml nước thải,

hiệu suất xử lý NO₂của chủng đạt 45.16% sau 4 giờ, khác biệt về mặt thống kê ở mức 95% so

với kết quả thu được ở các nghiệm thức khác trong cùng thời gian xử lý. Kết quả này bước đầu

cho thấy, chúng ta có thể bổ sung chế phẩm chứa chủng Nitrobacter NB1 vào hệ thống ASBR

hoặc xử lý chủng Nitrobacter NB1 sau giai đoạn ASBR với liều lượng 1 lít chế phẩm/ 100 m³

nước rỉ rác. Điều này có thể giúp giảm hàm lượng NO₂trong nước rỉ rác, tạo điều kiện xử lý

triệt để chất này trong các tiếp theo của hệ thống.

4. Kết luận

Từ bùn thải của bể xử lý sinh học lấy từ Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Nam Bình

Dương, chúng tôi phân lập được 03 chủng Nitrobacter spp., được kí hiệu là NB1, NB2 và NB5.

Trên môi trường Winogradsky có bổ sung 2g NaNO₂, các chủng NB1, NB2 và NB5 có khả

Tạp chí Khoa học Đại học Thủ Dầu Một

Số 3(34)-2017

năng xử lý NO₂mạnh, với hiệu suất xử lý sau 24 giờ lần lượt đạt 99.85 ; 97.15 và 98,44%.

Chủng Nitrobacter NB1 và NB5 thích nghi tốt trong môi trường Winogradsy có nồng độ muối

thay đổi từ 5 – 25‰, hiệu suất xử lý nitrit sau 24 giờ của hai chủng này đạt từ 97.08 đến

97.92%. Trên môi trường Winogradsky, chủng Nitrobacter NB1 có hiệu suất xử lý nitrit đạt

99,79% ở nồng độ tối thiểu 10³tế bào/ ml môi trường. Khi thử nghiệm với nước rỉ rác ở quy

mô phòng thí nghiệm, chủng NB1 có hiệu suất xử lý nitrit đạt 67.77% sau 4 giờ.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Vũ Thị Minh Đức (2001), Thực tập vi sinh vật học, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội.

Trần Liên Hà, Phạm Tuấn Anh, Nguyễn Thị Thanh (2007), Phân lập và tuyển chọn các chủng

vi khuẩn nitrat hóa và ứng dụng trong xử lý nước hồ ô nhiễm, Tạp chí Khoa học và Công nghệ,

Tập 45, Số 3, Trang 95 – 100.

[1]

[2]

Lê Thái Hà (2015), Nitrit và nitrat trong nước, Viện Sức khỏe Nghề nghiệp và Môi trường.

Phạm Thị Tuyết Ngân (2012), Nghiên cứu quần thể vi khuẩn chuyển hoá đạm trong bùn đáy ao

nuôi tôm sú (Penaeus monodon), Luận án tiến sĩ thủy sản, Trường Đại học Cần Thơ.

Đào Thị Hồng Vân (2012), Nghiên cứu tạo chế phẩm vi sinh vật bản địa nhằm xử lý nước thải

sinh hoạt đô thị Hà Nội, Luận án tiến sĩ ngành Công nghệ sinh học thực phẩm, Trường Đại học

Bách khoa Hà Nội.

[3]

[4]

[5]

Eva Spieck, Eberhard Bock (2005), The Proteobacteria, Part A Introductory Essays, Bergey’s

Manual of Systematic Bacteriology, Vol. 2, p. 49-53.

Deepak B. Jadhav, Renuka B. Nawadkar, N.R. Shaikh (2015), Isolation and Characterization

of Bacteria from laboratory developed activated sludge used in the treatment of food industry

effluent, Life Science Informatics Publication, RJLBPCS 1(1) Page 100 – 115.

[6]

[7]

7 trang Mãnh Khiết 13/01/2024 8420 Free

Download

Bạn đang xem tài liệu "Phân lập và thử nghiệm khả năng xử lý nitrit trong nước rỉ rác của vi khuẩn Nitrobacter SP", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

phan_lap_va_thu_nghiem_kha_nang_xu_ly_nitrit_trong_nuoc_ri_r.pdf