Bài giảng Quản trị chiến lược - Chương 11: Kiểm soát và đánh giá chiến lược (Strategic Control and Evaluation)

Trường đại học Bách khoa TP HCM

QUẢN TRỊ CHIẾN LƯỢC

Chương 11

Kiểm soát vꢀ đánh giá chiến lược

(Strategic Control and Evaluation)

Giảng viên: TS. Võ Tấn Phong

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Nội dung

Tꢀng quan vꢁ kiꢂm tra vꢃ đꢄnh giꢄ chiꢅn lưꢆc

Đꢄnh giꢄ chiꢅn lưꢆc

Hệ thống kiꢂm soꢄt chiꢅn lưꢆc

Cꢄc thꢃnh phần của hệ thống kiꢂm soꢄt chiꢅn

lưꢆc

Kiꢂm tra hệ thống kiꢂm soꢄt

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Tổng quan

Môi trường bên ngoꢃi vꢃ bên trong của

doanh nghiệp rất biꢅn động vꢃ năng động

nên cꢄc chiꢅn lưꢆc tốt nhất đưꢆc thai nghén,

lꢇa chꢈn vꢃ thꢇc hiện rồi cꢉng sẽ bị lạc hậu

theo thời gian;

Những quyꢅt định chiꢅn lưꢆc sai sót có thꢂ

ảnh hưởng xấu đꢅn cꢄc tꢀ chức;

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Tổng quan

Cꢄc cấp quản trị phải cảnh giꢄc đúng lúc đối

với cꢄc vấn đꢁ tiꢁm ẩn thꢇc tꢅ;

Việc kiꢂm tra vꢃ đꢄnh giꢄ lꢃ tối cần thiꢅt đꢂ tꢀ

chức luôn hoạt động tốt.

“Các doanh nghiệp dễ bị tổn thương nhất là

khi chúng đang ở đỉnh cao của sự thành

công” (Lenz R.T.)

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Tổng quan

Phân tꢂch

Hoạch đꢃnh

Kiểm tra

Bước cuối cꢊng của quꢄ

trꢋnh quản trị chiꢅn lưꢆc

vꢃ tạo tiꢁn đꢁ cho việc

hoạch định chiꢅn lưꢆc

tương lai.

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Tổng quan

Kiểm tra những

nền tảng cơ bản

của chiến lược

doanh nghiệp

Bản chất

của việc

kiểm tra,

đánh giá

Thực hiện những

chiến lược

So sánh những

hoạt động điều

chỉnh để đảm bảo

rằng thꢀnh tꢂch

được thꢂch ứng

với các kế hoạch

kết quả kỳ vọng

với những kết

quả thực tế

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Quá trꢄnh đánh giá chiến lược

Đánh giá chiến lược phải đề xướng việc đặt ra yêu cầu

quản trꢃ đối với những kỳ vọng vꢀ giả đꢃnh; phải kích

hoạt việc đánh giá, rꢀ soát lại các mục tiêu vꢀ những giá

trꢃ cũng như phải kꢂch thꢂch sự sáng tạo trong việc đưa ra

các phương án vꢀ hꢄnh thꢀnh các tiêu chuẩn để đánh giá.

Quá trình

đánh giá

chiến

Đánh giá các chiến lược phải diễn ra liên tục thay vì trên

cơ sở đꢃnh kỳ, việc thực hiện những đối chiếu chuẩn

(benchmark) về những tiến triển sẽ được thiết lập vꢀ giám

sát để cꢅ hiệu quả hơn

lược

Thường các chiến lược thꢀnh công lꢀ mối liên kết giữa sự

kiên nhẫn cùng với sự mong muốn thực hiện những hoạt

động điều chỉnh kꢃp thời các chiến lược khi cần thiết.

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Yêu cầu của việc đánh giá chiến lược

Đầy đủ

Các thông tin

phản hồi

Đúng lúc

Các yêu

cầu của

Dꢀi hạn

Chú trọng về thời

việc

đánh

hạn

Ngắn hạn

giá

chiến

lược

Phức tạp

Công việc tiến

hành

Nhạy cảm

Chi phí cao

Chú ý hậu quả

của việc quá tập

trung

Phản tác dụng

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Tiêu chꢂ đánh giá

Chiến lược không cꢅ

những dấu hiệu không

nhất quán với các mục

tiêu và các chính sách

- Do các vấn đề về quản trꢃ;

- Do mâu thuẫn chức năng;

- Các vấn đề về chꢂnh sách luôn đꢆi hỏi cấp

cao giải quyết…

Nhất quán

(Consistency)

- Phải phù hợp với những thay đổi của môi

trường;

- Cꢅ những khꢅ khăn trong việc hꢆa hợp với các

yếu tố chủ yếu của môi trường;

- Nꢅi chung, tất cả các xu hướng lꢀ kết quả của sự

giao thoa của nhiều xu hướng

Các nhꢀ chiến lược cần

phải kiểm tra, đánh giá

tất cả các xu hướng kể

cả xu hướng của các cá

nhân

Những

yêu

cầu về

các

Sự hꢆa hợp

(Consonance)

tiêu

chí

đánh

giá

- Cꢅ sự ảnh hưởng đối với nguồn lực tꢀi chꢂnh,

nhân sự, tꢀi chꢂnh;

- Những hạn chế về năng lực của doanh nghiệp vꢀ

cá nhân;

- Cần kiểm tra trong quá khứ các năng lực, kỹ

năng liên quan đã được thể hiện chưa…

Không được đꢆi hỏi quá

nhiều nguồn lực cũng

như không tạo ra các

vấn đề không thể giải

quyết được

Tꢂnh khả thi

(Feasibility)

- Những năng lực lõi vꢀ khả năng áp dụng rộng

rãi;

- Tꢂnh vững chắc của các năng lực lõi…

Lợi thế

(Advantage)

Thiết lập vꢀ duy trꢄ lợi

thế cạnh tranh

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Những khꢅ khăn trong việc đánh giá chiến lược

1. Sꢇ gia tăng những phức tạp của môi trường;

2. Khó khăn trong việc dꢇ đoꢄn tương lai một

cách chính xác;

3. Gia tăng số lưꢆng cꢄc biꢅn số;

4. Mức độ lạc hậu của cꢄc kꢅ hoạch;

5. Những biꢅn cố trong nước vꢃ quốc tꢅ;

6. Giảm thiꢂu khoảng thời gian đối với việc

hoạch định chắc chắn.

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Khung đánh giá chiến lược

Xem xét lại các cơ sở quan trọng của chiến lược

Đánh giá các yếu tố bên ngoꢀi

Đánh giá các yếu tố bên trong

So sánh các vấn đề đang được xem

xét lại vꢀ hiện tại của ma trận EFE

So sánh các vấn đề đang được xem xét

lại vꢀ hiện tại của ma trận IFE

Cꢅ những khác

biệt quan trọng

không?

Thực

hiện

các

hoạt

động

điều

chỉnh

Đo lường thꢀnh tꢂch của doanh nghiệp

So sánh các mục tiêu đề ra vꢀ tiến bộ thực tế

Cꢅ những khác

biệt quan trọng

không?

Tiếp tục những hoạt động hiện tại

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Kiểm tra những cơ sở quan trọng

của chiến lược

Kiểm tra lại ma trận các yếu

tố thuộc môi trường bên

ngoꢀi của doanh nghiệp

Kiểm tra lại

những cơ sở

quan trọng

quyết đꢃnh

chiến lược

(EFE Matrix)

Kiểm tra lại ma trận các yếu

tố thuộc môi trường bên

trong của doanh nghiệp

(IFE Matrix)

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Những mặt mạnh nội tại của doanh nghiệp cꢅ cꢆn lꢀ mặt mạnh

không?

Doanh nghiệp đã tạo thêm được những mặt mạnh không? Nếu cꢅ, thꢄ

đꢅ lꢀ gꢄ?

Đo

lường vꢀ

phân

Những mặt yếu nội bộ của doanh nghiệp lꢀ gꢄ?

tích các

cơ hội,

thách

thức và

mặt

mạnh,

yếu của

doanh

nghiệp

Hiện tại doanh nghiệp cꢆn các mặt yếu khác nꢀo nữa không? Nếu cꢅ,

thꢄ những mặt đꢅ lꢀ gꢄ?

Những cơ hội bên ngoꢀi của doanh nghiệp cꢅ cꢆn lꢀ cơ hội không?

Cꢅ cơ hội bên ngoꢀi nꢀo khác nữa không? Nếu cꢅ thꢄ đꢅ lꢀ gꢄ?

Những thách thức bên ngoꢀi của doanh nghiệp cꢆn tồn tại không?

Cꢅ cꢆn những thách thức nꢀo nữa không? Nếu cꢅ, thꢄ đꢅ lꢀ gꢄ?

Cꢅ nguy cơ xảy ra bꢃ mua đứt không?...

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Phản ứng của các đối thủ cạnh tranh đối với chiến lược của

doanh nghiệp ra sao?

Các chiến lược của đối thủ cạnh tranh đã thay đổi thế nꢀo?

Các thế mạnh vꢀ mặt yếu của các đối thủ cạnh tranh chꢂnh

đã thay đổi ra sao?

Xem xét

tính

hiệu quả

của

Vꢄ sao các đối thủ cạnh tranh thực hiện việc thay đổi chiến

lược?

Tại sao các chiến lược của một vꢀi đối thủ cạnh tranh nꢀo đꢅ

thꢀnh công hơn các đối thủ cꢆn lại?

chiến

lược

Các đối thủ cạnh tranh của doanh nghiệp thoả mãn thế nꢀo

vꢃ thế trên các thꢃ trường hiện tại?

Các đối thủ cạnh tranh chủ yếu của doanh nghiệp đã bꢃ thúc

ép thế nꢀo trước khi trả đũa?

Lꢀm thế nꢀo để doanh nghiệp hợp tác cꢅ hiệu quả hơn với

các đối thủ cạnh tranh?

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Việc cân bằng đầu tư giữa những dự án cꢅ rủi ro thấp vꢀ cao cꢅ

tốt không?

Việc cân bằng giữa đầu tư ngắn hạn vꢀ dꢀi hạn cꢅ tốt không?

Các

vấn đề

khác

cần

được

xem

Việc cân bằng đầu tư giữa thꢃ trường phát triển nhanh vꢀ phát

triển chậm cꢅ tốt không?

Việc cân bằng đầu tư giữa các khối kinh doanh cꢅ tốt không?

Những mối quan hệ nꢀo giữa các yếu tố chiến lược chủ yếu bên

trong vꢀ bên ngoꢀi của doanh nghiệp?

xét

Các đối thủ cạnh tranh chủ yếu thường phản ứng lại các chiến

lược cụ thể của doanh nghiệp ra sao?

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

So sánh những kết quả kỳ vọng vꢀ thực tế

đạt được

Hoạt

động

đo

Đi tꢄm để phát hiện những sai lệch so với

kế hoạch

lường

thành

tích

Đánh giá những thꢀnh tꢂch của cá nhân

Xem xét những tiến triển so với những

mục tiêu đã nêu

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

So sánh thꢀnh tꢂch của

doanh nghiệp theo các

khoảng thời gian

Các so sánh

quan trọng

thường được

So sánh thꢀnh tꢂch của

doanh nghiệp với các đối

thủ cạnh tranh

Các chỉ

tiêu đꢃnh

lượng

các nhà

chiến lược

thực hiện

So sánh thꢀnh tꢂch của

doanh nghiệp đối mức

bꢄnh quân của ngꢀnh

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Các chỉ số

Tỷ suất lợi nhuận trên vốn

Nợ trên vốn chủ sở hữu;

đầu tư (ROI);

Thu nhập trên một cổ

Tỷ suất lợi nhuận trên vốn

phiếu;

Tài

chính

chủ sở hữu (ROE);

Tăng trưởng doanh số;

Lợi nhuận gộp (Margin);

Tăng trưởng tꢀi sản...

Thꢃ phần;

Marketing

Những yếu tố về nguồn nhân lực

Nghiên cứu vꢀ phát triển

Hệ thống thông tin

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

Một số chỉ tiêu đánh giá đꢃnh tꢂnh

- Chiến lược cꢅ phù hợp với điều kiện bên trong

không?

- Chiến lược cꢅ phù hợp với môi trường bên ngoꢀi

không?

- Chiến lược cꢅ phù hợp với quan điểm về nguồn lực

hiện cꢅ không?

- Chiến lược cꢅ phù hợp với đến mức độ rủi ro chấp

nhận không?

- Chiến lược cꢅ khung thời gian phù hợp không?

- Chiến lược cꢅ đang được vận hꢀnh ổn không?...

KIỂM SOÁT Vꢁ ĐÁNH GIÁ CHIẾN LƯỢC

THẺ CÂN BẰNG CHIẾN LƯỢC

TꢁI CHÍNH/QUI ĐỊNH

KHÁCH HÀNG

Để đạt được tầm nhꢄn,

Khách hꢀng nꢀo doanh nghiệp

phải phục vụ?

Để thỏa mãn những người uỷ

nhiệm, những mục tiêu tꢀi chꢂnh

vꢀ tuân thủ nꢀo doanh nghiệp

phải thực hiện?

NỘI BỘ

Để thỏa mãn khách hꢀng

vꢀ cổ đông, các quá trꢄnh

kinh doanh nꢀo doanh nghiệp

phải thực hiện?

HỌC HỎI Vꢁ PHÁT TRIỂN

Để đạt được mục tiêu, doanh nghiệp

phải học, truyền thông vꢀ phát

triển ra sao?

Bài giảng Quản trị chiến lược - Chương 11: Kiểm soát và đánh giá chiến lược (Strategic Control and Evaluation) - Võ Tấn Phong