Giáo trình Hệ thống truyền động điện - Chương 1: Những khái niệm cơ bản về hệ thống truyền động điện

Ch−¬ngꢀ1ꢀꢀ  
Nh÷ng kh¸i niÖm c¬ b¶n  
vÒ hÖ thèng truyÒn ®éng ®iÖn  
1.1 Cꢃu trúc và phân loꢄi hꢂ thꢅng truyꢆn ñꢁng ñiꢂn  
1.1.1 Cꢃu trúc chung cꢇa hꢂ truyꢆn ñꢁng ñiꢂn  
Truyꢀn ñꢁng cho mꢁt máy, mꢁt dây chuyꢀn sꢂn xuꢃt mà dùng năng lưꢄng ñiꢅn thì gꢆi là truyꢀn  
ñꢁng ñiꢅn (Tðð).  
Hꢅ truyꢀn ñꢁng ñiꢅn là mꢁt tꢇp hꢄp các thiꢈt bꢉ như: thiꢈt bꢉ ñiꢅn, thiꢈt bꢉ ñiꢅn tꢊ, thiꢈt bꢉ ñiꢅn  
tꢋ, cơ, thꢌy lꢍc phꢎc vꢎ cho viꢅc biꢈn ñꢏi ñiꢅn năng thành cơ năng cung cꢃp cho cơ cꢃu chꢃp hành  
trên các máy sꢂn xuꢃt, ñꢐng thꢑi có thꢒ ñiꢀu khiꢒn dòng năng lưꢄng ñó theo yêu cꢓu công nghꢅ cꢌa  
máy sꢂn xuꢃt.  
Xét sơ ñꢀ truyꢁn ñꢂng cꢃa máy bơm nưꢄc:  
ðꢁng cơ ð biꢈn ñꢏi ñiꢅn năng thành cơ năng tꢔo ra mômen M làm quay trꢎc máy và các cánh  
bơm. Cánh bơm chính là cơ cꢃu công tác (CT) hay cơ cꢃu sꢂn xuꢃt (CCSX), nó chꢉu tác ñꢁng cꢌa  
nưꢕc tꢔo ra mômen MCT ngưꢄc chiꢀu tꢖc ñꢁ quay ω cꢌa trꢎc, chính mômen này tác ñꢁng lên trꢎc  
ñꢁng cơ, ta gꢆi nó là mômen cꢂn MC. Nꢈu MC cân bꢗng vꢕi mômen ñꢁng cơ: M = MC thì hꢅ sꢘ có  
chuyꢒn ñꢁng ꢏn ñꢉnh vꢕi tꢖc ñꢁ không ñꢏi ω = const.  
CT (c¸nh b¬m)  
ω
M
®
Mꢀꢀꢀ(Mꢀꢀ)  
CT  
C
Khípꢀnèiꢀtrôc  
H×nh 1.1ꢀꢁꢀTruyÒnꢀ®éngꢀcꢌa máy bơm nưꢕc.  
Có thꢒ mô tꢂ khái quát cꢃu trúc cꢌa mꢁt hꢅ thꢖng Tðð bꢗng sơ ñꢐ khꢖi như sau:  
PhÇnꢀ®iÖn  
PhÇnꢀC¬  
Lø¬iꢀ®iÖn  
CCSX  
BB§  
§
TL  
§K  
Gi¸ꢀtrÞꢀ  
®Æt  
ꢀ
H×nh 1.2ꢀꢁCÊuꢀtrócꢀhÖꢀthèngꢀtruyÒnꢀ®éngꢀ®iÖn.ꢀ  
GV: Lê Tiꢀn Dũng _ Bꢁ môn TðH _ Khoa ðiꢂn  
1
Ta có thꢒ chia các khâu cꢌa hꢅ truyꢀn ñꢁng ñiꢅn thành hai phꢓn: phꢓn ñiꢅn và phꢓn cơ. Phꢀn  
ñiꢁn gꢐm lưꢕi ñiꢅn, bꢁ biꢈn ñꢏi BBð, mꢔch ñiꢅn - tꢊ cꢌa ñꢁng cơ ð và các thiꢈt bꢉ ñiꢀu khiꢒn ðK.  
Phꢀn cơ gꢐm rotor và trꢎc ñꢁng cơ, khâu truyꢀn lꢍc TL và cơ cꢃu sꢂn xuꢃt CCSX.  
1. BBð: Bꢁ biꢈn ñꢏi, dùng ñꢒ biꢈn ñꢏi loꢔi dòng ñiꢅn (xoay chiꢀu thành mꢁt chiꢀu hoꢙc ngưꢄc  
lꢔi), biꢈn ñꢏi loꢔi nguꢐn (nguꢐn áp thành nguꢐn dòng hoꢙc ngưꢄc lꢔi), biꢈn ñꢏi mꢚc ñiꢅn áp (hoꢙc  
dòng ñiꢅn), biꢈn ñꢏi sꢖ pha, biꢈn ñꢏi tꢓn sꢖ...  
Các BBð thưꢑng dùng là máy phát ñiꢅn, hꢅ máy phát - ñꢁng cơ (hꢅ F-ð), các chꢛnh lưu không  
ñiꢀu khiꢒn và có ñiꢀu khiꢒn, các bꢁ biꢈn tꢓn...  
2. ð: ðꢁng cơ ñiꢅn, dùng ñꢒ biꢈn ñꢏi ñiꢅn năng thành cơ năng hay cơ năng thành ñiꢅn năng  
(khi hãm ñiꢅn).  
Các ñꢁng cơ ñiꢅn thưꢑng dùng là: ñꢁng cơ xoay chiꢀu KðB ba pha rôto dây quꢃn hay lꢐng sóc;  
ñꢁng cơ ñiꢅn mꢁt chiꢀu kích tꢊ song song, nꢖi tiꢈp hay kích tꢊ bꢗng nam châm vĩnh cꢜu; ñꢁng cơ  
xoay chiꢀu ñꢐng bꢁ...  
3. TL: Khâu truyꢀn lꢍc, dùng ñꢒ truyꢀn lꢍc tꢊ ñꢁng cơ ñiꢅn ñꢈn cơ cꢃu sꢂn xuꢃt hoꢙc dùng ñꢒ  
biꢈn ñꢏi dꢔng chuyꢒn ñꢁng (quay thành tꢉnh tiꢈn hay lꢝc) hoꢙc làm phù hꢄp vꢀ tꢖc ñꢁ, mômen, lꢍc.  
ðꢒ truyꢀn lꢍc, có thꢒ dùng các bánh răng, thanh răng, trꢎc vít, xích, ñai truyꢀn, các bꢁ ly hꢄp  
cơ hoꢙc ñiꢅn tꢊ...  
4. CCSX: Cơ cꢃu sꢂn xuꢃt hay cơ cꢃu làm viꢅc, thꢍc hiꢅn các thao tác sꢂn xuꢃt và công nghꢅ  
(gia công chi tiꢈt, nâng - hꢔ tꢂi trꢆng, dꢉch chuyꢒn...).  
5. ðK: Khꢖi ñiꢀu khiꢒn, là các thiꢈt bꢉ dùng ñꢒ ñiꢀu khiꢒn bꢁ biꢈn ñꢏi BBð, ñꢁng cơ ñiꢅn ð,  
cơ cꢃu truyꢀn lꢍc.  
Khꢖi ñiꢀu khiꢒn bao gꢐm các cơ cꢃu ño lưꢑng, các bꢁ ñiꢀu chꢛnh tham sꢖ và công nghꢅ, các khí  
cꢎ, thiꢈt bꢉ ñiꢀu khiꢒn ñóng cꢝt có tiꢈp ñiꢒm (các rơle, công tꢝc tơ) hay không có tiꢈp ñiꢒm (ñiꢅn tꢋ,  
bán dꢞn). Mꢁt sꢖ hꢅ Tðð Tð khác có cꢂ mꢔch ghép nꢖi vꢕi các thiꢈt bꢉ tꢍ ñꢁng khác như máy tính  
ñiꢀu khiꢒn, các bꢁ vi xꢋ lý, PLC...  
Các thiꢈt bꢉ ño lưꢑng, cꢂm biꢈn (sensor) dùng ñꢒ lꢃy các tín hiꢅu phꢂn hꢐi có thꢒ là các loꢔi  
ñꢐng hꢐ ño, các cꢂm biꢈn tꢊ, cơ, quang...  
Mꢁt hꢅ thꢖng Tðð không nhꢃt thiꢈt phꢂi có ñꢓy ñꢌ các khâu nêu trên. Tuy nhiên, mꢁt hꢅ thꢖng  
Tðð bꢃt kỳ luôn bao:  
- Phꢈn lꢉc.  
- Phꢈn ñiꢆu khiꢊn.  
Mꢁt hꢅ thꢖng truyꢀn ñꢁng ñiꢅn ñưꢄc gꢆi là hꢅ hꢟ khi không có phꢂn hꢐi, và ñưꢄc gꢆi là hꢅ kín  
khi có phꢂn hꢐi, nghĩa là giá trꢉ cꢌa ñꢔi lưꢄng ñꢓu ra ñưꢄc ñưa trꢟ lꢔi ñꢓu vào dưꢕi dꢔng mꢁt tín  
hiꢅu nào ñó ñꢒ ñiꢀu chꢛnh lꢔi viꢅc ñiꢀu khiꢒn sao cho ñꢔi lưꢄng ñꢓu ra ñꢔt giá trꢉ mong muꢖn.  
1.1.2 Phân loꢄi hꢂ thꢅng truyꢆn ñꢁng ñiꢂn  
Ngưꢑi ta phân loꢔi các hꢅ truyꢀn ñꢁng ñiꢅn theo nhiꢀu cách khác nhau tùy theo ñꢙc ñiꢒm cꢌa  
ñꢁng cơ ñiꢅn sꢋ dꢎng trong hꢅ, theo mꢚc ñꢁ tꢍ ñꢁng hoá, theo ñꢙc ñiꢒm hoꢙc chꢌng loꢔi thiꢈt bꢉ cꢌa  
bꢁ biꢈn ñꢏi... Tꢊ cách phân loꢔi sꢘ hình thành tên gꢆi cꢌa hꢅ.  
GV: Lê Tiꢀn Dũng _ Bꢁ môn TðH _ Khoa ðiꢂn  
2
a) Theo ñꢋc ñiꢊm cꢇa ñꢁng cơ ñiꢂn:  
- Truyꢁn ñꢂng ñiꢅn mꢂt chiꢁu: Dùng ñꢁng cơ ñiꢅn mꢁt chiꢀu. Truyꢀn ñꢁng ñiꢅn mꢁt chiꢀu sꢋ  
dꢎng cho các máy có yêu cꢓu cao vꢀ ñiꢀu chꢛnh tꢖc ñꢁ và mômen, nó có chꢃt lưꢄng ñiꢀu chꢛnh tꢖt.  
Tuy nhiên, ñꢁng cơ ñiꢅn mꢁt chiꢀu có cꢃu tꢔo phꢚc tꢔp và giá thành cao, hơn nꢜa nó ñòi hꢠi phꢂi có  
bꢁ nguꢐn mꢁt chiꢀu, do ñó trong nhꢜng trưꢑng hꢄp không có yêu cꢓu cao vꢀ ñiꢀu chꢛnh, ngưꢑi ta  
thưꢑng chꢆn ñꢁng cơ KðB ñꢒ thay thꢈ.  
- Truyꢁn ñꢂng ñiꢅn không ñꢀng bꢂ: Dùng ñꢁng cơ ñiꢅn xoay chiꢀu không ñꢐng bꢁ. ðꢁng cơ  
KðB ba pha có ưu ñiꢒm là có kꢈt cꢃu ñơn giꢂn, dꢡ chꢈ tꢔo, vꢇn hành an toàn, sꢋ dꢎng nguꢐn cꢃp  
trꢍc tiꢈp tꢊ lưꢕi ñiꢅn xoay chiꢀu ba pha. Tuy nhiên, trưꢕc ñây các hꢅ truyꢀn ñꢁng ñꢁng cơ KðB lꢔi  
chiꢈm tꢢ lꢅ rꢃt nhꢠ do viꢅc ñiꢀu chꢛnh tꢖc ñꢁ ñꢁng cơ KðB có khó khăn hơn ñꢁng cơ ñiꢅn mꢁt  
chiꢀu. Trong nhꢜng năm gꢓn ñây, do sꢍ phát triꢒn mꢔnh mꢘ cꢌa công nghiꢅp chꢈ tꢔo các thiꢈt bꢉ  
bán dꢞn công suꢃt và kꢣ thuꢇt ñiꢅn tꢋ tin hꢆc, truyꢀn ñꢁng không ñꢐng bꢁ phát triꢒn mꢔnh mꢘ và  
ñưꢄc khai thác các ưu ñiꢒm cꢌa mình, ñꢙc biꢅt là các hꢅ có ñiꢀu khiꢒn tꢓn sꢖ. Nhꢜng hꢅ này ñã ñꢔt  
ñưꢄc chꢃt lưꢄng ñiꢀu chꢛnh cao, tương ñương vꢕi hꢅ truyꢀn ñꢁng mꢁt chiꢀu.  
- Truyꢁn ñꢂng ñiꢅn ñꢀng bꢂ: Dùng ñꢁng cơ ñiꢅn xoay chiꢀu ñꢐng bꢁ ba pha. ðꢁng cơ ñiꢅn  
ñꢐng bꢁ ba pha trưꢕc ñây thưꢑng dùng cho loꢔi truyꢀn ñꢁng không ñiꢀu chꢛnh tꢖc ñꢁ, công suꢃt lꢕn  
hàng trăm KW ñꢈn hàng MW (các máy nén khí, quꢔt gió, bơm nưꢕc, máy nghiꢀn.v.v..).  
Ngày nay do sꢍ phát triꢒn mꢔnh mꢘ cꢌa công nghiꢅp ñiꢅn tꢋ, ñꢁng cơ ñꢐng bꢁ ñưꢄc nghiên cꢚu  
ꢚng dꢎng nhiꢀu trong công nghiꢅp, ꢟ mꢆi loꢔi giꢂi công suꢃt tꢊ vài trăm W (cho cơ cꢃu ăn dao máy  
cꢝt gꢆt kim loꢔi, cơ cꢃu chuyꢒn ñꢁng cꢌa tay máy, ngưꢑi máy) ñꢈn hàng MW (cho các truyꢀn ñꢁng  
máy cán, kéo tàu tꢖc ñꢁ cao...).  
b) Theo tính năng ñiꢆu chꢌnh:  
- Truyꢁn ñꢂng không ñiꢁu chꢆnh: ðꢁng cơ chꢛ quay máy sꢂn xuꢃt vꢕi mꢁt tꢖc ñꢁ nhꢃt ñꢉnh.  
Các hꢅ truyꢀn ñꢁng không ñiꢀu chꢛnh thưꢑng phꢂi kꢈt hꢄp vꢕi mꢁt hꢁp tꢖc ñꢁ ñꢒ thꢍc hiꢅn ñiꢀu  
chꢛnh bꢗng cơ khí, do ñó kꢈt cꢃu cꢌa phꢓn cơ phꢚc tꢔp, chꢃt lưꢄng ñiꢀu chꢛnh thꢃp, giá thành cꢌa  
máy sꢂn xuꢃt cao.  
- Truyꢁn có ñiꢁu chꢆnh: Trong loꢔi này, tuỳ thuꢁc yêu cꢓu công nghꢅ mà ta có truyꢀn ñꢁng  
ñiꢀu chꢛnh tꢖc ñꢁ, truyꢀn ñꢁng ñiꢀu chꢛnh mômen, lꢍc kéo và truyꢀn ñꢁng ñiꢀu chꢛnh vꢉ trí.  
c) Theo thiꢀt bꢍ biꢀn ñꢎi:  
- Hꢅ máy phát - ñꢂng cơ (F-ð): ðꢁng cơ ñiꢅn mꢁt chiꢀu ñưꢄc cꢃp ñiꢅn tꢊ mꢁt máy phát ñiꢅn  
mꢁt chiꢀu (bꢁ biꢈn ñꢏi máy ñiꢅn).  
Thuꢁc hꢅ này có hꢅ máy ñiꢅn khuꢈch ñꢔi - ñꢁng cơ (MðKð - ð), ñó là hꢅ có BBð là máy ñiꢅn  
khuꢈch ñꢔi tꢊ trưꢑng ngang.  
- Hꢂ chꢌnh lưu - ñꢁng cơ (CL - ð): ðꢁng cơ mꢁt chiꢀu ñưꢄc cꢃp ñiꢅn tꢊ mꢁt bꢁ chꢛnh lưu  
(BCL). Chꢛnh lưu có thꢒ không ñiꢀu khiꢒn (ðiôt) hay có ñiꢀu khiꢒn (Thyristor)...  
- Hꢂ biꢀn tꢈn - ñꢁng cơ không ñꢏng bꢁ.  
d) Theo mꢐc ñꢁ tꢉ ñꢁng hóa:  
Ta có hꢅ truyꢀn ñꢁng ñiꢅn không tꢍ ñꢁng và hꢅ truyꢀn ñꢁng tꢍ ñꢁng.  
GV: Lê Tiꢀn Dũng _ Bꢁ môn TðH _ Khoa ðiꢂn  
3
Các hꢅ không tꢍ ñꢁng thưꢑng là ñơn giꢂn và ñưꢄc sꢋ dꢎng cho bꢃt kỳ ꢟ ñâu nꢈu có thꢒ ñưꢄc.  
Lúc ñó phꢓn ñiꢅn cꢌa hꢅ có thꢒ chꢛ có ñꢁng cơ ñiꢅn không ñꢐng bꢁ và mꢁt vài khí cꢎ ñóng - cꢝt,  
bꢂo vꢅ như áptômát, khꢟi ñꢁng tꢊ. Các hꢅ truyꢀn ñꢁng tꢍ ñꢁng là các hꢅ truyꢀn ñꢁng ñiꢀu chꢛnh  
vòng kín có vài mꢔch phꢂn hꢐi. Chꢃt lưꢄng ñiꢀu chꢛnh cꢌa các hꢅ này là rꢃt cao, có thꢒ ñáp ꢚng bꢃt  
kỳ yêu cꢓu nào cꢌa quá trình công nghꢅ máy sꢂn xuꢃt.  
e) Mꢁt sꢅ cách phân loꢄi khác:  
Ngoài các cách phân loꢔi trên, còn có mꢁt sꢖ cách phân loꢔi khác như truyꢀn ñꢁng ñꢂo chiꢀu và  
không ñꢂo chiꢀu, truyꢀn ñꢁng ñơn (nꢈu dùng mꢁt ñꢁng cơ) và truyꢀn ñꢁng nhiꢀu ñꢁng cơ (nꢈu dùng  
nhiꢀu ñꢁng cơ ñꢒ phꢖi hꢄp truyꢀn ñꢁng cho mꢁt cơ cꢃu công tác), truyꢀn ñꢁng quay và truyꢀn ñꢁng  
thꢤng,...  
1.2 §Æc tÝnh c¬ cña truyÒn ®éng ®iÖnꢀ  
1.2.1 §Æc tÝnh c¬ cña c¬ cÊu s¶n xuÊt  
§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀbiÓuꢀthÞꢀmèiꢀquanꢀhÖꢀgi÷aꢀtècꢀ®éꢀquayꢀvꢂꢀm«menꢀquay:ꢀ  
ωꢀ=ꢀf(M)ꢀhoÆcꢀnꢀ=ꢀF(M)ꢀ  
Trongꢀ®ã:ꢀꢀꢀꢀꢀꢀωꢀꢁꢀTècꢀ®éꢀgãcꢀ(rad/s).ꢀ  
ꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀnꢀꢁꢀTècꢀ®éꢀquayꢀ(vg/ph).ꢀ  
ꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀꢀMꢀꢁꢀM«menꢀ(N.m).ꢀꢀꢀꢀ  
§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀm¸yꢀs¶nꢀxuÊtꢀlꢂꢀquanꢀhÖꢀgi÷aꢀtècꢀ®éꢀquayꢀvꢂꢀm«menꢀc¶nꢀcñaꢀm¸yꢀs¶nꢀxuÊt:ꢀꢀ  
Mcꢀ=ꢀf(ω).ꢀ  
§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀm¸yꢀs¶nꢀxuÊtꢀrÊtꢀ®aꢀd¹ng,ꢀtuyꢀnhiªnꢀphÇnꢀlínꢀchóngꢀ®−îcꢀbiÕuꢀdiÔnꢀd−íiꢀd¹ngꢀ  
biÓuꢀthøcꢀtængꢀqu¸t:ꢀꢀ  
q  
ω
ꢀ ꢀ  
Mcꢀ=ꢀMcoꢀ+ꢀ(M®mꢀꢁꢀMco)  
ꢀ  
ꢀ
(1.1)ꢀ  
ω
dm   
Trongꢀ®ã:ꢀ  
ꢀꢀMcꢀlꢂꢀm«menꢀc¶nꢀcñaꢀc¬ꢀcÊuꢀSXꢀøngꢀvíiꢀtècꢀ®éꢀω.ꢀ  
ꢀ Mcoꢀlꢂꢀm«menꢀc¶nꢀcñaꢀc¬ꢀcÊuꢀSXꢀøngꢀvíiꢀtècꢀ®éꢀωꢀ=ꢀ0.ꢀ  
ꢀ M®mꢀlꢂꢀm«menꢀc¶nꢀcñaꢀc¬ꢀcÊuꢀSXꢀøngꢀvíiꢀtècꢀ®éꢀ®Þnhꢀmøcꢀω®m  
ω
qꢀ=ꢀ1  
qꢀ=ꢀꢁ1  
qꢀ=ꢀ0  
2
1
3
1:ꢀ§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀøngꢀvíiꢀqꢀ=ꢀꢁ1.  
2:ꢀ§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀøngꢀvíiꢀqꢀ=ꢀ0.  
3:ꢀ§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀøngꢀvíiꢀqꢀ=ꢀ1.  
4:ꢀ§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀøngꢀvíiꢀqꢀ=ꢀ2.  
4
qꢀ=ꢀ2  
ω
®m  
M
Mco  
Mc®m  
H×nh 1.3ꢀꢁꢀ§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀc¬ꢀcÊuꢀs¶nꢀxuÊtꢀøngꢀvíiꢀc¸cꢀtr−êngꢀ  
hîpꢀm¸yꢀs¶nꢀxuÊtꢀkh¸cꢀnhau.ꢀ  
ꢀ
GV: Lê Tiꢀn Dũng _ Bꢁ môn TðH _ Khoa ðiꢂn  
4
Taꢀcãꢀc¸cꢀtr−êngꢀhîpꢀsèꢀmòꢀqꢀøngꢀvíiꢀc¸cꢀtr−êngꢀhîpꢀt¶i:ꢀ  
ꢀ
P
q
Mc  
Lo¹i t¶i  
(c«ng suÊt)ꢀ  
øngꢀvíiꢀtr−êngꢀhîpꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀc¬ꢀcÊuꢀm¸yꢀ  
quÊnꢀd©y,ꢀcuènꢀgiÊy,ꢀc¬ꢀcÊuꢀtruyÒnꢀ®éngꢀchÝnhꢀcñaꢀ  
c¸cꢀm¸yꢀc¾tꢀgätꢀkimꢀlo¹iꢀnh−ꢀm¸yꢀtiÖn.ꢀ  
1
~
ꢀ
ꢁ1ꢀ  
Constꢀ  
ω
ꢀC¸cꢀ c¬ꢀ cÊuꢀ n©ngꢁh¹,ꢀ b¨ngꢀ t¶i,ꢀ m¸yꢀ n©ngꢀ vËnꢀ  
chuyÓn,ꢀtruyÒnꢀ®éngꢀ¨nꢀdaoꢀm¸yꢀgiaꢀc«ngꢀkimꢀlo¹i.ꢀ  
ꢀM¸yꢀph¸tꢀ®iÖnꢀmétꢀchiÒuꢀvíiꢀt¶iꢀthuÇnꢀtrë.ꢀ  
0ꢀ  
1ꢀ  
2ꢀ  
Constꢀ  
~ωꢀ  
~ωꢀ  
~ω2ꢀ  
~ω3ꢀ  
§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀc¸cꢀm¸yꢀthñyꢀkhÝ:ꢀb¬m,ꢀqu¹t,ꢀch©nꢀ  
vÞtꢀtꢂuꢀthñy...ꢀ  
~ω2ꢀ  
ꢀ
1.2.2 §Æc tÝnh c¬ cña ®éng c¬ ®iÖn  
§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀlꢂꢀquanꢀhÖꢀgi÷aꢀtècꢀ®éꢀquayꢀvꢂꢀm«menꢀcñaꢀ®éngꢀc¬:ꢀω=f(M).ꢀꢀ  
§ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀchiaꢀraꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀtùꢀnhiªnꢀvꢂꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀnh©nꢀt¹o.ꢀD¹ngꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀ  
c¬ꢀcñaꢀmçiꢀlo¹iꢀ®éngꢀc¬ꢀkh¸cꢀnhauꢀth×ꢀkh¸cꢀnhauꢀvꢂꢀsÏꢀ®−îcꢀph©nꢀtÝchꢀtrongꢀch−¬ngꢀ2.ꢀ  
§Æc tÝnh c¬ tù nhiªn:ꢀ§ãꢀlꢂꢀquanꢀhÖꢀωꢀ=ꢀf(M)ꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀkhiꢀc¸cꢀth«ngꢀsèꢀnh−ꢀ®iÖnꢀ¸p,ꢀ  
dßngꢀ®iÖn...ꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀlꢂꢀ®Þnhꢀmøcꢀtheoꢀth«ngꢀsèꢀ®ꢃꢀ®−îcꢀthiÕtꢀkÕꢀchÕꢀt¹oꢀvꢂꢀm¹chꢀ®iÖnꢀcñaꢀ®éngꢀ  
c¬ꢀkh«ngꢀnèiꢀthªmꢀ®iÖnꢀtrë,ꢀ®iÖnꢀkh¸ng...ꢀ  
§Æc tÝnh c¬ nh©n t¹o:ꢀ§ãꢀlꢂꢀquanꢀhÖꢀωꢀ=ꢀf(M)ꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀkhiꢀc¸cꢀth«ngꢀsèꢀ®iÖnꢀkh«ngꢀ  
®óngꢀ®ÞnhꢀmøcꢀhoÆcꢀkhiꢀm¹chꢀ®iÖnꢀcãꢀnèiꢀthªmꢀ®iÖnꢀtrë,ꢀ®iÖnꢀkh¸ng...ꢀhoÆcꢀcãꢀsùꢀthayꢀ®æiꢀm¹chꢀ  
nèi.ꢀ  
Ngoꢂiꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬,ꢀ®èiꢀvíiꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀmétꢀchiÒuꢀng−êiꢀtaꢀcßnꢀsöꢀdôngꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀ®iÖn.ꢀ§Æcꢀ  
tÝnhꢀc¬ꢀ®iÖnꢀbiÓuꢀdiÔnꢀquanꢀhÖꢀgi÷aꢀtècꢀ®éꢀvꢂꢀdßngꢀ®iÖnꢀtrongꢀm¹chꢀ®éngꢀc¬:ꢀꢀ  
ωꢀ=ꢀf(I)ꢀhayꢀnꢀ=ꢀf(I).ꢀ  
TrongꢀhÖꢀT§§ꢀbaoꢀgiêꢀcòngꢀcãꢀqu¸ꢀtr×nhꢀbiÕnꢀ®æiꢀn¨ngꢀl−îngꢀ®iÖnꢀꢁꢀc¬.ꢀChÝnhꢀqu¸ꢀtr×nhꢀbiÕnꢀ  
®æiꢀnꢂyꢀquyÕtꢀ®Þnhꢀtr¹ngꢀth¸iꢀlꢂmꢀviÖcꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖn.ꢀꢀNg−êiꢀtaꢀ®ÞnhꢀnghÜaꢀnh−ꢀsau:ꢀDßngꢀc«ngꢀ  
suÊtꢀ®iÖnꢀP®iÖnꢀcãꢀgi¸ꢀtrÞꢀd−¬ngꢀnÕuꢀnh−ꢀnãꢀcãꢀchiÒuꢀtruyÒnꢀtõꢀnguånꢀ®Õnꢀ®éngꢀc¬ꢀvꢂꢀtõꢀ®éngꢀc¬ꢀbiÕnꢀ  
®æiꢀc«ngꢀsuÊtꢀ®iÖnꢀthꢂnhꢀc«ngꢀsuÊtꢀc¬ꢀPc¬ꢀ=ꢀM.ωꢀcÊpꢀchoꢀm¸yꢀSXꢀ(sauꢀkhiꢀ®ꢃꢀcãꢀtænꢀthÊtꢀ∆P).ꢀ  
C«ngꢀsuÊtꢀc¬ꢀPc¬ꢀcãꢀgi¸ꢀtrÞꢀd−¬ngꢀnÕuꢀm«menꢀ®éngꢀc¬ꢀsinhꢀraꢀcïngꢀchiÒuꢀvíiꢀtècꢀ®éꢀquay,ꢀcãꢀ  
gi¸ꢀtrÞꢀ©mꢀkhiꢀnãꢀtruyÒnꢀtõꢀm¸yꢀs¶nꢀxuÊtꢀvÒꢀ®éngꢀc¬ꢀvꢂꢀm«menꢀ®éngꢀc¬ꢀsinhꢀraꢀng−îcꢀchiÒuꢀtèꢀ®éꢀ  
quay.ꢀ  
C«ngꢀsuÊtꢀ®iÖnꢀP®iÖnꢀcãꢀgi¸ꢀtrÞꢀ©mꢀnÕuꢀnãꢀcãꢀchiÒuꢀtõꢀ®éngꢀc¬ꢀvÒꢀnguån.ꢀ  
TuúꢀthuécꢀvꢂoꢀbiÕnꢀ®æiꢀn¨ngꢀl−îngꢀtrongꢀhÖꢀmꢂꢀtaꢀcãꢀtr¹ngꢀth¸iꢀlꢂmꢀviÖcꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀgåm:ꢀ  
Tr¹ngꢀth¸iꢀ®éngꢀc¬ꢀvꢂꢀtr¹ngꢀth¸iꢀhꢃm.ꢀTr¹ngꢀth¸iꢀhꢃmꢀvꢂꢀtr¹ngꢀth¸iꢀ®éngꢀc¬ꢀ®−îcꢀph©nꢀbèꢀtrªnꢀ®Æcꢀ  
tÝnhꢀc¬ꢀω(M)ꢀëꢀ4ꢀgãcꢀphÇnꢀt−ꢀnh−ꢀsau:ꢀꢀ  
ꢀꢀꢀꢀꢀꢁꢀꢀëꢀgãcꢀphÇnꢀt−ꢀI,ꢀIII:ꢀTr¹ngꢀth¸iꢀ®éngꢀc¬.ꢀ  
ꢀꢀꢀꢀꢀꢁꢀꢀëꢀgãcꢀphÇnꢀt−ꢀII,ꢀIV:ꢀTr¹ngꢀth¸iꢀhꢃm.ꢀ  
ꢀ
GV: Lê Tiꢀn Dũng _ Bꢁ môn TðH _ Khoa ðiꢂn  
5
ω
Tr¹ng th¸i h·m  
Tr¹ng th¸i ®éng c¬  
II  
I
M®  
Mc  
M®  
ω
ω
Mc  
Pc = M®.ω < 0  
Pc = M®.ω > 0  
M
Pc = M®.ω > 0  
Pc = M®.ω < 0  
ω
M®  
Mc  
Mc  
ω
M®  
Tr¹ng th¸i ®éng c¬  
IV Tr¹ng th¸i h·m  
III  
ꢀ
ꢀ
H×nh 1.4ꢀꢁꢀC¸cꢀtr¹ngꢀth¸iꢀlꢂmꢀviÖcꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖn.ꢀ  
1.2.3 Sù phï hîp gi÷a ®Æc tÝnh c¬ cña ®éng c¬ ®iÖn vµ ®Æc tÝnh c¬ cña c¬ cÊu s¶n xuÊt  
TrongꢀhÖꢀthèngꢀT§§,ꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀcãꢀnhiÖmꢀvôꢀcungꢀcÊpꢀ®éngꢀlùcꢀchoꢀc¬ꢀcÊuꢀs¶nꢀxuÊt.ꢀC¸cꢀc¬ꢀ  
cÊuꢀs¶nꢀxuÊtꢀcñaꢀmçiꢀlo¹iꢀm¸yꢀcãꢀc¸cꢀyªuꢀcÇuꢀc«ngꢀnghÖꢀvꢂꢀ®Æcꢀ®iÓmꢀriªng.ꢀM¸yꢀs¶nꢀxuÊtꢀl¹iꢀcãꢀrÊtꢀ  
nhiÒuꢀlo¹i,ꢀnhiÒuꢀkiÓuꢀvíiꢀkÕtꢀcÊuꢀrÊtꢀkh¸cꢀbiÖt.ꢀ§éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀcòngꢀvËy,ꢀcãꢀnhiÒuꢀlo¹i,ꢀnhiÒuꢀkiÓuꢀvíiꢀ  
c¸cꢀtÝnhꢀn¨ng,ꢀ®Æcꢀ®iÓmꢀriªng.ꢀ  
Víiꢀc¸cꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀmétꢀchiÒuꢀvꢂꢀxoayꢀchiÒuꢀth×ꢀchÕꢀ®éꢀlꢂmꢀviÖcꢀtèiꢀ−uꢀth−êngꢀlꢂꢀchÕꢀ®éꢀ®Þnhꢀ  
møcꢀcñaꢀ®éngꢀc¬.ꢀ§ÓꢀmétꢀhÖꢀthèngꢀT§§ꢀlꢂmꢀviÖcꢀtèt,ꢀcãꢀhiÖuꢀqu¶ꢀth×ꢀgi÷aꢀ®éngꢀc¬ꢀ®iÖnꢀvꢂꢀc¬ꢀcÊuꢀ  
s¶nꢀxuÊtꢀph¶iꢀ®¶mꢀb¶oꢀcãꢀmétꢀsùꢀphïꢀhîpꢀt−¬ngꢀøngꢀnꢂoꢀ®ã.ꢀViÖcꢀlùaꢀchänꢀhÖꢀT§§ꢀvꢂꢀchänꢀ®éngꢀc¬ꢀ  
®iÖnꢀ®¸pꢀøngꢀ®óngꢀc¸cꢀyªuꢀcÇuꢀcñaꢀc¬ꢀcÊuꢀs¶nꢀxuÊtꢀcãꢀýꢀnghÜaꢀlínꢀkh«ngꢀchØꢀvÒꢀmÆtꢀküꢀthuËtꢀmꢂꢀc¶ꢀ  
vÒꢀmÆtꢀkinhꢀtÕ.ꢀꢀ  
DoꢀvËy,ꢀkhiꢀthiÕtꢀkÕꢀhÖꢀthèngꢀT§§,ꢀng−êiꢀtaꢀth−êngꢀchänꢀhÖꢀtruyÒnꢀ®éngꢀcòngꢀnh−ꢀph−¬ngꢀ  
ph¸pꢀ®iÒuꢀchØnhꢀtècꢀ®éꢀsaoꢀchoꢀ®−êngꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀ®éngꢀc¬ꢀcꢂngꢀgÇnꢀvíiꢀ®−êngꢀ®ÆcꢀtÝnhꢀc¬ꢀcñaꢀ  
c¬ꢀcÊuꢀs¶nꢀxuÊtꢀcꢂngꢀtèt.ꢀNÕuꢀ®¶mꢀb¶oꢀ®−îcꢀ®iÒuꢀkiÖnꢀnꢂy,ꢀth×ꢀ®éngꢀc¬ꢀsÏꢀ®¸pꢀøngꢀtètꢀ®ßiꢀháiꢀcñaꢀc¬ꢀ  
cÊuꢀs¶nꢀxuÊtꢀkhiꢀm«menꢀc¶nꢀthayꢀ®æiꢀvꢂꢀtænꢀthÊtꢀtrongꢀqu¸ꢀtr×nhꢀ®iÒuꢀchØnhꢀlꢂꢀnháꢀnhÊt.ꢀ  
GV: Lê Tiꢀn Dũng _ Bꢁ môn TðH _ Khoa ðiꢂn  
6
pdf 6 trang myanh 26640 Free
Bạn đang xem tài liệu "Giáo trình Hệ thống truyền động điện - Chương 1: Những khái niệm cơ bản về hệ thống truyền động điện", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfgiao_trinh_he_thong_truyen_dong_dien_chuong_1_nhung_khai_nie.pdf
  • pdfMucluc.pdf
  • pdfTailieuthamkhao.pdf