Chuyên đề Hệ thống tiêu chuẩn quốc gia trong hoạt động thông tin - Thư viện
BÁO CÁO
SINH HOẠT CHUYÊN ĐỀ
THƯ VIỆN
CHUYÊN ĐỀ
HỆ THỐNG TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN - THƯ VIỆN
TP. HỒ CHÍ MINH - Tháng 11/2018
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
********
BÁO CÁO
SINH HOẠT CHUYÊN ĐỀ
THƯ VIỆN
HỆ THỐNG TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN - THƯ VIỆN
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – Tháng 11/2018
LỜI NÓI ĐẦU
Trường Ðại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh có quá
trình hình thành và phát triển lâu dài, trong 57 năm qua (05/10/1962 -
05/10/2018). Trường Ðại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh
là cơ sở đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên dạy nghề, giáo viên dạy
kỹ thuật; Trường còn là nơi đào tạo kỹ sư công nghệ cung cấp nguồn
nhân lực trực tiếp cho khu vực phía Nam.
Nhu cầu về số lượng và chất lượng đội ngũ giáo viên dạy nghề
đang là một nhu cầu hết sức bức thiết. Cùng với những cải cách trong
công tác quản lý nhà nước về dạy nghề, việc củng cố các trường đào tạo
giáo viên kỹ thuật và dạy nghề đang là mối quan tâm lớn của Ðảng và
Nhà nước hiện nay.
Ðể làm tốt những chức năng nhiệm vụ được giao; cán bộ, viên
chức và sinh viên của Trường Ðại học Sư phạm Kỹ thuật Tp. Hồ Chí
Minh đang đem hết khả năng và nhiệt tình của mình để giữ vững vị trí
đầu ngành trong hệ thống sư phạm kỹ thuật và phấn đấu trở thành trường
đại học trọng điểm trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam, ngang tầm
với các trường đại học uy tín trong khu vực Đông Nam Á.
Thực hiện mục tiêu chất lượng và kế hoạch thực hiện mục tiêu chất
lượng năm học 2018 - 2019 cùng với chủ đề năm học: “Sáng tạo thông
qua học theo dự án - Innovation through Project – Based Learning”
Nhằm nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ thư viện bằng
việc triển khai tổ chức sinh chuyên đề trở thành hoạt động thường xuyên
nhằm chia sẻ, học tập, giúp đỡ nhau giữa cán bộ thư viện để phát huy khả
năng sáng tạo, đóng góp sáng kiến kinh nghiệm nâng cao chất lượng
phục vụ, đáp ứng yêu cầu đổi mới toàn diện giáo dục đại học của nhà
trường.
Thư viện ĐH SPKT TP.HCM
028.38969920
thuvien.hcmute.edu.vn
facebook.com/hcmute.lib
3
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU..........................................................................................3
Phần I: HỆ THỐNG TIÊU CHUẨN QUỐC GIA TRONG HOẠT
ĐỘNG THÔNG TIN THƯ VIỆN ..........................................................5
1. Công tác xây dựng tiêu chuẩn Việt Nam về hoạt động thư viện .....5
2. TCVN về thuật ngữ .............................................................................6
3. TCVN liên quan đến xử lý tài liệu, biên mục và lưu trữ thông
tin...............................................................................................................8
Phần II: GIỚI THIỆU CÁC DỊCH VỤ THƯ VIỆN HCMUTE.......15
Phần III: XÂY DỰNG THƯ VIỆN SÁCH ĐIỆN TỬ LIÊN KẾT
PHÁT HÀNH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CÁCH MẠNG CÔNG
NGHIỆP 4.0............................................................................................18
Phần IV: SỬ DỤNG VÀ KHAI THÁC HIỆU QUẢ CÁC CƠ SỞ
DỮ LIỆU TRỰC TUYẾN TRONG GIÁO DỤC ĐẠI HỌC 4.0 .......23
TÀI LIỆU THAM KHẢO.....................................................................33
4
Phần I
CHUYÊN ĐỀ
HỆ THỐNG TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TRONG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN THƯ VIỆN
1.
Công tác xây dựng tiêu chuẩn Việt Nam về hoạt động thư viện
Chịu sự tác động mạnh mẽ của công nghệ thông tin và tiến trình
hội nhập quốc tế, hoạt động thông tin - thư viện Việt Nam đã có rất nhiều
chuyển biến. Để có thể gia nhập vào sân chơi chung quốc tế và từng bước
bắt kịp với trình độ của các quốc gia có nền khoa học thư viện phát triển,
hệ thống thư viện Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội đồng thời
cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn và thách thức. Các thư viện Việt
Nam hiện nay, sau một thời gian dài chậm phát triển khi bước vào thời
kỳ đổi mới, mở cửa, toàn cầu hóa con đường tất yếu cần xác định rõ là:
Chuẩn hóa - Hội nhập - Phát triển.
Chuẩn hóa có vai trò quan trọng, giúp cho các thư viện có thể ứng
dụng được triệt để các thành quả của công nghệ thông tin - truyền thông
vào hoạt động thư viện, đồng thời tạo nên sự thống nhất trong các phạm
vi khác nhau: thư viện, hệ thống thư viện, quốc gia, quốc tế. Sự thống
nhất này tạo điều kiện cho các thư viện, cơ quan thông tin nâng cao chất
lượng công việc và tạo tiền đề cho việc chia sẻ, trao đổi thông tin một
cách, dễ dàng nhanh chóng. Cũng như nhiều nước trên thế giới và theo
quy định của Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO), nội dung các tiêu
chuẩn về thư viện nằm trong nhóm ngành thông tin - tư liệu. Ngày 14
tháng 7 năm 2004, Tổng cục trưởng Tổng cục Tiêu chuẩn - Đo lường -
Chất lượng ra Quyết định số 414/TĐC-QĐ về việc thành lập Ban Kỹ
thuật tiêu chuẩn TCVN/TC 46: Thông tin Tư liệu. Ban Kỹ thuật tiêu
5
chuẩn TCVN/TC- 46 ra đời góp phần đẩy mạnh hoạt động tiêu chuẩn hóa
trong lĩnh vực thông tin - thư viện, lưu trữ và xuất bản theo mô hình và
phương hướng của Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO).
Cho đến nay Việt Nam đã xây dựng được hom 40 tiêu chuẩn liên
quan đến hoạt động thông tin, tư liệu và thư viện. Gần đây, việc xây dựng
tiêu chuẩn đã được đẩy mạnh, chủ yếu được xây dựng theo phương thức
chấp nhận ISO. Đây là phương thức có nhiều ưu việt, giúp Việt Nam
nhanh chóng có điều kiện để thực thi tiêu chuẩn đảm bảo hội nhập quốc
tế.
2.
TCVN về thuật ngữ
TCVN 5453:1991 Hoạt động thông tin tư ỉiệu. Thuật ngữ và khái
niệm.
Tiêu chuẩn này đã tập hợp 56 thuật ngữ cơ bản trong lĩnh vực
thông tin, thư viện và lưu trữ. Trong tiêu chuẩn này, các thuật ngữ đã
được lập ra 3 tham chiếu tiếng Anh, Nga và Pháp. TCVN này thay thế
bằng TCVN 5453:2009 Thông tin và tư liệu. Từ vựng. Trên thực tế mặc
dù có chung tên gọi, nhưng bản chất đây không phải là sự soát xét, bổ
sung mà thay đổi hoàn toàn về mặt nội dung.
TCVN 5453: 2009 Thông tin và tư liệu. Từ vựng được xây dựng
trên cơ sở dịch ISO 5127:2001 nhưng bỏ qua các thuật ngữ tương đương
bằng tiếng Pháp.
Tiêu chuẩn này được xây dựng nhằm mục đích tạo thuận lợi cho
truyền thông quốc tế trong lĩnh vực thông tin và tư liệu, bao gồm: thông
tin, thư viện và lưu trữ. Tiêu chuẩn này trình bày các thuật ngữ và các
định nghĩa của các khái niệm chọn lọc liên quan đến lĩnh vực hoạt động
thông tin, thư viện và tư liệu.
*TCVN10274:2013 Hoạt động thư viện - Thuật ngữ và định nghĩa
chung.
6
TCVN 10274:2013 do Thư viện Quốc gia Việt Nam biên soạn. Bộ
Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường
Chất lượng thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
Tiêu chuẩn TCVN 10274:2013 là tiêu chuẩn quốc gia chuyên
ngành về hoạt động thư viện, bao gồm 152 thuật ngữ và định nghĩa
chung sử dụng trong lĩnh vực hoạt động thư viện.
Cùng với việc xây dựng 109 thuật ngữ mới, tiêu chuẩn này còn
viện dẫn 43 thuật ngữ chung về lĩnh vực thư viện hoặc liên quan đến hoạt
động thư viện của TCVN 5453:2009 Thông tin và tư liệu - Từ vựng. Các
thuật ngữ và định nghĩa có khái niệm bao quát rộng hơn được xếp trước
các thuật ngữ và định nghĩa có khái niệm mang tính khái quát hẹp hơn.
Mỗi thuật ngữ trong tiêu chuẩn này được kèm theo thuật ngữ tiếng Anh
dùng làm tham chiếu để trong ngoặc đơn. Tham chiếu bằng tiếng Nga
của thuật ngữ được sắp xếp ở “Mục lục tra cứu tiếng Nga”. Có ba mục
lục tra cứu bằng ba ngôn ngữ theo thứ tự: Việt - Anh - Nga.
*TCVN 10670:2014 Hoạt động thự viện - Thuật ngữ và định nghĩa
về bổ Sung và biên mục
Tiêu chuẩn TCVN 10670:2014 quy định các thuật ngữ và định
nghĩa về bổ sung và biên mục trong hoạt động thư viện, bao gồm 121
thuật ngữ và định nghĩa, trong đó xây dựng mới 106 thuật ngữ, viện dẫn
15 thuật ngữ về bổ sung, biên mục được nêu trong các tiêu chuẩn quốc
gia: TCVN 7539:2005 Thông tin và tư liệu - Khổ mẫu MARC 21 cho dữ
liệu thư mục; TCVN 5453:2009 (ISO 5127:2001) Thông tin và tư liệu -
Từ vựng TCVN 10274:2013 Hoạt động thư viện - Thuật ngữ và định
nghĩa chung.
*TCVN 11280:2015 Hoạt động thư viện - Thuật ngỮ và định nghĩa
về tổ chức kho và bảo quản
7
TCVN 11280:2015 là tiêu chuẩn quốc gia chuyên ngành về tổ chức
kho và bảo quản tài liệu, bao gồm 123 thuật ngữ và định nghĩa, trong đó
xây dựng mới 122 thuật ngữ và viện dẫn 1 thuật ngữ về bảo quản từ
TCVN 10274:2013 Hoạt động thư viện - Thuật ngữ và định nghĩa chung.
Tiêu chuẩn này bao quát khá đầy đủ về/liên quan đến tổ chức kho và bảo
quản tài liệu, hài hòa với các tiêu chuẩn quốc tế và khu vực có cùng đối
tượng tiêu chuẩn hóa. Tiêu chuẩn có 38 thuật ngữ về tổ chức kho; 55
thuật ngữ về bảo quản và 30 thuật ngữ về thiết bị và vật liệu trong tổ
chức kho, bảo quản.
3.
TCVN liên quan đến xử lý tài liệu, biên mục và lưu trữ thông
tin
- TCVN 4524:1988 Xử lý thông tin - Bài tóm tắt và bài chú giải
Tiêu chuẩn này quy định, loại hình và các loại tài liệu là đối tượng
làm tóm tắt chú giải. Đồng thời tiêu chuẩn cũng đưa ra các quy định cụ
thể về cấu trúc, nội dung, hình thức diễn đạt và cách trình bày đối với
một bài tóm tắt, chú giải. Tiêu chuẩn này đã được thay thế bằng TCVN
4524:2009 Tư lỉệu - Bài tóm tắt cho xuất bản phẩm và tư liệu. Tiêu chuẩn
này đưa ra các hướng dẫn cho việc chuẩn bị và trình bày các bài tóm tắt
các tài liệu.
TCVN 4524:2009 này hoàn toàn tương ứng với ISO 214:1976 Tư
liệu - Bài tóm tắt cho Xuất bản phẩm và tài liệu (Documentation-
Abstracts for Publications and Documentaion). Tiêu chuẩn do Trung tâm
Thông tin Khoa học và Công nghệ Quốc gia đề xuất, Ban Kỹ thuật Tiêu
chuẩn Quốc gia/ TC46 biên soạn, Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi
trường ban hành Tiêu chuẩn đưa ra hướng dẫn cho việc chuẩn bị và trình
bày các bài tóm tắt, các tài liệu được chuẩn bị bởi tác giả hoặc không bởi
tác giả.
- TCVN4743:1989 Xử lý thông tin - Mô tả thư mục tài ỉiệu
8
Tiêu chuẩn này quy định những yêu cầu đặt ra với công tác mô tả
thư mục một tài liệu. Khái niệm tài liệu ở đây bao gồm các tài liệu công
bố hoặc không công bố với các loại hình khác nhau: sách, xuất bản phẩm
tiếp tục, các tài liệu định mức kỹ thuật, các tài liệu kỹ thuật, các báo cáo
nghiên cứa khoa học, các tài liệu dịch và luận án. Tiêu chuẩn đã đưa ra
các quy tắc để mô tả tài liệu với thành phần các yếu tố mô tả, trình tự sắp
xếp các yếu tố, cách điền và phương pháp trình bày các yếu to mô tả, sử
dụng các dấu phân cách giữa các yếu tố và các vùng mô tả.
Tiêu chuẩn này áp dụng cho các tài liệu công bố hoặc không công
bố: sách, xuất bản phẩm tiếp tục, tài liệu kỹ thuật, định mức kỹ thuật, báo
cáo nghiên cứu khoa học, tài liệu dịch không công bố, luận án, mô tả
trích,…
- TCVN5697:1992 Hoạt động thông tin tư liệu - Từ và cụm từ tiếng
Việt viết tắt trong mô tả thư mục
Tiêu chuẩn này được xây dựng dựa trên ISO 832-1975 và ISO 4-
1984, quy định danh mục các từ và cụm từ tiếng Việt viết tắt thông dụng
dùng cho mô tả thư mục tài liệu. Tiêu chuẩn đưa ra các nguyên tắc viết
tắt các từ và các cụm từ đó và cách sử dụng chúng. Tiêu chuẩn này còn
quy định danh mục các từ và cụm từ không thuộc lĩnh vực hoạt động thư
viện thông tin.
TCVN 5698 :1992: Từ và cụm từ tiếng nước ngoài viết tắt trong mô
tả thư mục ban hành năm 1992
Tiêu chuẩn này quy định danh mục các từ và cụm từ tiếng nước
ngoài viết tắt thông dụng dùng cho mô tả thư mục tài liệu. Tiêu chuẩn
đưa ra các nguyên tắc viết tắt các từ và các cụm từ đó và các ngôn ngữ
nước ngoài được đề cập trong tiêu chuẩn này bao gồm: Tiếng Anh, Pháp,
Đức, Tây Ban Nha và tiếng Nga. Tiêu chuẩn này có thể dùng để viết tắt
các từ và cụm từ không
9
thuộc lĩnh vực hoạt động thông tin, tư liệu. Tiêu chuẩn này không dùng
để viết tắt tên các cơ quan và tổ chức cũng như nhan đề tài liệu.
- TCVN 7539:2005 Khổ mẫu MARC 21 cho dữ liệu thư mục
Tiêu chuẩn này quy định về cách trình bày các dữ liệu thư mục cho
biên mục đọc máy đối với các tài liệu văn bản in và bản thảo, tệp tin, bản
đồ, bản nhạc, xuất bản phẩm nhiều kỳ, tài liệu nghe nhìn và các tài liệu
hỗn hợp,... Tiêu chuẩn này được xây dựng trên cơ sở một chuẩn biên mục
của Hoa Kỳ.
Các trường trong biểu ghi MARC21 được lựa chọn vào tiêu chuẩn là
những trường được sử dụng thường xuyên với mục đích đảm bảo sự bao
quát - ở mức hợp lý trên cơ sở nghiên cứu thực tiễn biên mục ở Việt
Nam. Mỗi trường được cấu trúc thành 3 phần: Định nghĩa và phạm vi
trường; cấu trúc trường và quy ước nhập dữ liệu.
Mục đích của việc xây dựng và ban hành tiêu chuẩn là đưa ra
được một khổ mẫu trao đổi thông tin thư mục thống nhất trong các thư
viện và cơ quan thông tin, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc chia sẻ
và trạo đổi thông tin giữa các thư viện và cơ quan thông tin trên nền tảng
áp đụng công nghệ mới.
- TCVN 7587:2007 Thông tin và Tư liệu - Tên và Mã địa danh Việt
Nam dùng trong lưu trữ và trao đổi thông tin khoa học và công nghệ
Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu và quy tắc viết địa danh Việt
Nam (bao gồm địa danh hành chính và phi hành chính) và mã các
tỉnh/thành phố trực thuộc trung ương trong lưu trữ và trao đổi thông tin
khoa học và cồng nghệ.
Mục đích của việc biên soạn tiêu chuẩn này là để thống nhất cách
viết địa danh Việt Nam trong xử lý, lưu trữ và trao đổi thông tin.
10
Tiêu chuẩn xác định yêu cầu chung và những quy định cụ thể về
viết địa danh Việt Nam trong xử lý, lưu trữ và trao đổi thông tin như: địa
danh hành chính và địa danh phi hành chính.
TCVN 7588:2007 Thông tin và Tư ỉiệu - Tên và Mã tổ chức dịch vụ
Thông tin KH&CN Việt Nam dùng trong lưu trữ và trao đổi thông tin
khoa học và công nghệ
Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu đối với việc viết tên và mã
các tổ chức dịch vụ thông tin khoa học và công nghệ Việt Nam dùng
trong lưu trữ và trao đổi thông tin khoa học và công nghệ.
Nội dung tiêu chuẩn bao gồm các quy định về cách viết tên cơ
quan, tổ chức với tư cách là đơn vị chịu trách nhiệm về xuất bản và in tài
liệu:Cơ quan, tổ chức là nội dung chủ đề của tài liệu và cơ quan, tổ chức
là địa chỉ lưu trữ tài liệu. Tiêu chuẩn này cũng quy định cấu trúc viết mã
và cách viết sáu loại cơ quan tổ chức: Tổ chức dịch vụ thông tin KHCN
có tên gọi độc lập; Tổ chức dịch vụ thông tin KHCN Bộ/Ngành có tên
gọi chung; Tổ chức dịch vụ thông tin KHCN cơ sở có tên gọi chung; Tổ
chức dịch vụ thông tin KHCN của các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung
ương; Tổ chức dịch vụ thông tin KHCN của các học viện, trường đại
học; Thư viện công cộng tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Tiêu chuẩn này được áp dụng cho các tài liệu KHCN và cũng có
thể áp dụng cho thư viện công cộng tỉnh, thành phố trực thuộc trung
ương.
- TCVN 7980:2008 Thông tin và tài liệu - Bộ phần tử siêu dữ liệu
Dublin Core
Tiêu chuẩn này do Ban Kỹ thuật TCVN/TC154 Quy trình các yếu
tố dữ liệu trong thương mại, công nghiệp và hành chính biên soạn dựa
trên việc dịch ISO 15836:2003.
11
Tiêu chuẩn này hướng dẫn mô tả tài nguyên thông tin với khuyến
cáo chi áp dụng cho bộ phần tử được sử dụng trong các ứng dụng hoặc
dự án cụ thể. Tiêu chuẩn đưa ra 15 yếu tố tương đương 15 phần tử trong
biên mục siêu dữ liệu theo Dublin Core.
- TCVN 8631:2010 Thông tin và tư liệu - Danh mục các yếu tố dữ
liệu thư mục dừng để trao đổi và yêu cầu dữ liệu
Tiêu chuẩn này được xây dựng dựa trên ISO 8459:2009, quy định
và mô tả các yếu tố dữ liệu cần thiết để trao đổi dữ liệu giữa các hệ thống
thư mục (tức là thiết bị đầu cuối hoặc trình duyệt đến máy tính hoặc máy
tính đến máy tính). Dữ liệu được trao đổi với mục đích để bắt đầu hoặc
trợ giúp cho một quá trình. Để truyền thông tin yêu cầu hỗ trợ cho quá
trình, các yếu tố dữ liệu khác nhau trong các thông điệp được trao đổi cần
phải được hiểu đầy đủ bởi quá trình này đối với quá trình được đề cập.
Tiêu chuẩn được xem như là công cụ nguồn để phục vụ khả năng
liên kết giữa các tiêu chuẩn trong lĩnh vực thư viện và thư mục. Tiêu
chuẩn đáp ứng cho việc hài hòa các tiêu chuẩn khác nhau trong lĩnh vực
này, bao gồm các lược đồ nội dung, giao thức và các mô hình. Với mục
đích này, các yếu tố dữ liệu được xác định ở các mức khác nhau bằng các
giao thức và lược đồ khác nhau. Trọng tâm của tiêu chuẩn là cung cấp
các khái niệm chung cho các yếu tố dữ liệu được trao đổi trong các thông
điệp giao thức giữa các hệ thống.
- TCVN 10669:2014 ISO 5963:1985 Thông tin và tư liệu - Phương
pháp phân tích tài liệu, xác định chủ đề và lựa chọn các thuật ngữ định
chỉ mục
TCVN 10669:2014 được biên soạn theo phương thức hoàn toàn
tương đương tiêu chuẩn quốc tế ISO 5963:1985 Documentation-Methods
for examining documents, determining their subject and selecting
indexing terms.
12
Tiêu chuẩn này mô tả các cách thức được khuyến cáo áp dụng khi
phân tích tài liệu, xác định chủ đề của các tài liệu và lựa chọn các thuật
ngữ định chỉ mục thích hợp. Tiêu chuẩn chỉ tập trung vào các giai đoạn
ban đầu của việc định chỉ mục và không đề cập tới cách thực hiện của bất
kỳ một hệ thống định chỉ mục cụ thể nào, dù là tiên đề kết hợp hay hậu
kết hợp. Tiêu chuẩn cũng mô tả các kỹ thuật chung để phân tích tài liệu
nên áp dụng ở mọi tình huống định chỉ mục. Tuy nhiên, các phương pháp
này đặc biệt hướng tới những hệ thống định chỉ mục trong đó chủ đề của
tài liệu được thể hiện ở dạng tóm tắt và các khái niệm được diễn đạt bằng
thuật ngữ của một ngôn ngữ định chỉ mục có kiểm soát. Trong ngữ cảnh
này, một ngôn ngữ được kiểm soát thường là một tập con của các thuật
ngữ được lựa chọn từ ngôn ngữ tự nhiên và được điều chỉnh bởi công cụ
quy ước, ví dụ: từ điển từ chuẩn. Tuy nhiên, các phương pháp này cũng
có thể áp dụng với những hệ thống trong đó các khái niệm được trình bày
với mục đích truy tìm thông tin theo các ký hiệu được lựa chọn từ các
bảng của một khung phân loại.
- TCVN 11269:2015 ISO 4:1997 Thông tin và tư liệu - Quy tắc viết
tắt các từ trong nhan đề và nhan đề của xuất bản phẩm
TCVN 11269:2015 hoàn toàn tương đương với ISO 4:1997. Các
quy định trong tiêu chuẩn này được áp dụng, cho chữ viết tắt của các
nhan đề xuất bản phẩm nhiều kỳ và, nếu thích hợp, các xuất bản phẩm
không tiếp tục. Chúng được sử dụng để hướng dẫn và hỗ trợ các tác giả,
biên tập viên, cán bộ thư viện và những người khác làm việc trong các
lĩnh vực chuyển giao thông tin trong việc biên soạn các chữ viết tắt rõ
ràng cho nhan đề của các xuất bản phẩm được trích dẫn, ví dụ, trong
phần chú thích, tài liệu tham khảo và các thư mục. Trích dẫn như vậy bao
gồm những trích dẫn được sản xuất bởi các dịch vụ tóm tắt và định chỉ
13
mục, danh sách tài liệu tham khảo kèm theo bài báo, và các tập tin dùng
chung hay dùng riêng, nơi việc nhận dạng tài liệu được quan tâm.
Tiêu chuẩn này đưa ra các quy tắc để viết tắt nhan đề các xuất bản
phẩm nhiều kỳ, và nếu phù hợp, các tài liệu không nhiều kỳ bằng các
ngôn ngữ sử dụng chữ cái Latinh, Kiril và Hy lạp. Tiêu chuẩn này cũng
phục vụ làm cơ sở chọ việc thiết lập các chữ viết tắt từ trong nhan đề cho
Mạng lưới ISSN.
Tiêu chuẩn này đưa ra các quy định trong việc thiết lập các chỉ số
theo tiêu chuẩn quốc tế cho xuất bản phẩm nhiều kỳ ISSN. Đã từ lâu
người ta nhận thấy rằng cần có một mã ngắn gọn, đơn nhất, đơn nghĩa để
nhận biết các xuất bản phẩm nhiều kỳ. Mã số quốc tế cho xuất bản phẩm
nhiều kỳ (ISSN) không mang một ý nghĩa nào khác ngoài việc phân định
một cách đơn nhất tên xuất bản phẩm. Nó không phản ánh các đặc trưng
của tên gọi được phân định.
14
Phần II
GIỚI THIỆU CÁC DỊCH VỤ THƯ VIỆN HCMUTE
Đồng hành cùng độc giả trên con đường chinh phục tri thức
Nơi cung cấp nguồn lực thông tin khoa học kỹ thuật và giáo dục
phục vụ cho nhu cầu đào tạo của Nhà trường.
Cung cấp thông tin
Nội dung phong phú
Đa dạng loại hình
Hình thức phục vụ
Đọc tại chỗ
Mượn về nhà
Cập nhật thường xuyên
Khai thác tài nguyên số 24/24
Các dịch vụ học tập trực tuyến
Các loại hình dịch vụ
1. Phục vụ trực tiếp tại thư viện: được hướng dẫn tận tình với hệ thống
phòng đọc và Giáo trình mở, có thể tìm đọc tài liệu dạng giấy, CD-
ROM, CSDL trực tuyến,…
2. Hỗ trợ công tác biên soạn xuất bản giáo trình và tài liệu học tập, kỷ
yếu hội thảo (phục vụ hoạt động NCKH, chương trình đào tạo giáo
dục 4.0, bổ sung hồ sơ xét các chức danh khoa học,...).
3. Thiết kế website phục vụ hoạt động học tập, nghiên cứu khoa học,
hội thảo: Xây dựng template chung, Thiết lập các trang con (sub
pages), Cấp quyền và chuyển giao quyền quản trị trang con.
4. Xuất bản ky yếu hội thảo: Tư vấn, thiết kế, dàn trang, Thiết kế cac
̉
́
hinh anh, nhan hiêụ liên quan đến hôị nghi ̣(logo hôị nghi,̣ banner,
̉
̃
̀
poster…), Đăng ký và xin giấy phép xuất bản kỷ yếu, Giam sat cac
́
́
́
tai liêụ liên quan đến chương trinh như thư, thông tin hôị nghi,̣ tai
̀
̀
̀
liêụ tham khao,…
̉
5. Xây dựng các sản phẩm phục vụ hội thảo và các hoạt động học tập:
CD-ROM chương trình và kỷ yếu, Ứng dụng tự chạy giới thiệu tài
liệu, ghi đĩa CD- ROM, DVD, USB,…
6. Cung cấp thông tin theo yêu cầu (danh mục tài liệu, tài liệu chuyên
ngành, kết quả nghiên cứu khoa học, tiêu chuẩn, phát minh sáng
chế…).
7. Mô tả, tạo và chọn danh mục “Tài liệu tham khảo” cho luận văn,
luận án, đề tài nghiên cứu khoa học theo chuẩn quốc tế.
8. Chuyển dạng tài liệu (từ tài liệu dạng giấy sang file PDF, từ file PDF
sang file Word).
9. Cung cấp các thiết bị hỗ trợ cho việc học tập và nghiên cứu,...
15
10. Hỗ trợ, tư vấn và phối hợp với Thư viện các trường trong việc phát
triển các sản phẩm đặc thù của từng đơn vị.
Với nhiều hình thức phục vụ phong phú, thuận tiện cho người học
NGUỒN LỰC THÔNG TIN
. CSDL Giáo trình và Tài liệu . CSDL Sách tham khảo Việt
học tập
văn
. CSDL Luận văn, Luận án
. CSDL Sách tham khảo Ngoại
văn
. CSDL các bài báo khoa học (các bài báo nghiên cứu của học viên
theo chương trình đào tạo sau đại học được đăng trên các tạp chí
chuyên ngành)
Địa chỉ liên hệ:
Phòng Học Liệu Điện Tử, Thư viện Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật
Tp. Hồ Chí Minh, Số 1 – Võ Văn Ngân, Thủ Đức, Tp. Hồ Chí Minh.
Điện thoại: (+84 028) 3896 9920, 3721223 (nội bộ 4 8226)
Email: [email protected]
GIỚI THIỆU CÁC WEBSITE PHÁT HÀNH
“Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục vụ Giáo dục đào tạo 4.0”
̉
̃
̉
la nhưng tac phâm chi co thê dung cac công cụđiện tử như may vi tinh,
̀
̃
́
̉
́
̀
́
́
́
may trợ giup ky thuâṭ số ca nhân (thiết bị đọc, máy tính bảng và điện
́
́
́
̉
thoại thông minh như iPhone, iPad, Samsung Galaxy, HTC Tablet,...) đê
xem, đoc̣ , và truyển tải.
“Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục vụ Giáo dục đào tạo 4.0”
là hệ thống phân phối sách điện tử, cung cấp đến người dùng các nội
dung sách,giáo trình, truyện, tạp chí, tài liệu, chuyên đề và các thể loại
văn bản đọc, audio khác trên di động, thông qua các kênh website,
wapsite và client giúp khách hàng có thể cập nhật thông tin kiến thức mọi
lúc mọi nơi.
Tên đơn vị phát
hành
Truy cập nhanh
Stt
Website
kho ebook
Nhà Xuất Bản Tổng
Hợp Thành Phố Hồ
Chí Minh
zZS3
1
16
Công Ty Cổ Phần Tin
Học Lạc Việt
Công Ty Cổ Phần
Dịch Vụ Trực Tuyến
VINAPO
2
3
m
Công Ty TNHH Sách
Điện Tử Trẻ
(YBOOK)
Công Ty Cổ Phần
Thương Mại Dịch Vụ
Mê Kông COM
Thư viện Trường Đại
học Sư phạm Kỹ thuật
TP. HCM
4
5
6
e.edu.vn/ ute.edu.vn/
17
Phần III
XÂY DỰNG THƯ VIỆN SÁCH ĐIỆN TỬ
LIÊN KẾT PHÁT HÀNH
ĐÁP ỨNG YÊU CẦU CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0
Sự cần thiết và khả năng xây dựng và phát triển “Thư viện
sách điện tử liên kết phát hành phục vụ Giáo dục đào tạo 4.0”
Trường Ðại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh có quá
trình hình thành và phát triển lâu dài, trong 57 năm qua (05/10/1962 -
05/10/2018). Trường Ðại học Sư phạm Kỹ thuật Thành phố Hồ Chí Minh
là cơ sở đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên dạy nghề, giáo viên dạy
kỹ thuật; Trường còn là nơi đào tạo kỹ sư công nghệ cung cấp nguồn
nhân lực trực tiếp cho khu vực phía Nam.
Nhu cầu về số lượng và chất lượng đội ngũ giáo viên dạy nghề
đang là một nhu cầu hết sức bức thiết. Cùng với những cải cách trong
công tác quản lý nhà nước về dạy nghề, việc củng cố các trường đào tạo
giáo viên kỹ thuật và dạy nghề đang là mối quan tâm lớn của Ðảng và
Nhà nước hiện nay.
Ðể làm tốt những chức năng nhiệm vụ được giao; cán bộ, viên
chức và sinh viên của Trường Ðại học Sư phạm Kỹ thuật Tp. Hồ Chí
Minh đang đem hết khả năng và nhiệt tình của mình để giữ vững vị trí
đầu ngành trong hệ thống sư phạm kỹ thuật và phấn đấu trở thành trường
đại học trọng điểm trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam, ngang tầm
với các trường đại học uy tín trong khu vực Đông Nam Á.
“Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục vụ Giáo dục đào
tạo 4.0” nhằm mục đích định hướng những mặt hoạt động cơ bản của
Trường trong những năm trước mắt, huy động các nguồn lực để thực
hiện những mục tiêu đề ra nhằm xây dựng Trường Ðại học Sư phạm Kỹ
18
thuật TP. Hồ Chí Minh thành một trung tâm đào tạo hiện đại, xứng đáng
với vị trí của nó trong hệ thống sư phạm kỹ thuật Việt Nam.
“Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục vụ Giáo dục đào
tạo 4.0” trở thành công cụ và phương tiện chuyển giao tri thức, là công
cụ cần thiết để thỏa mãn nhu cầu hiểu biết, học tập. Vì vậy, việc tổ chức
xây dựng và khai thác “Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục vụ
Giáo dục đào tạo 4.0” có ảnh hưởng quyết định tới chất lượng đào tạo bộ
phận nhân lực khoa học kỹ thuật cho đất nước.
Sự ra đời “Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục vụ Giáo
dục đào tạo 4.0” mang tính chất chuyên ngành là đáp ứng các nhu cầu về
giáo dục và tự giáo dục ngày càng cao của xã hội.
Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ sẽ phát triển với những
bước tiến nhảy vọt trong thế kỷ XXI, đưa thế giới chuyển từ kỷ nguyên
công nghiệp sang kỷ nguyên thông tin, chuyển nền kinh tế tài nguyên
sang nền kinh tế tri thức.
Việt Nam đang thực hiện công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa
trong xu thế hoà nhập và toàn cầu hóa để đạt mục tiêu đến năm 2020 trở
thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại hóa mang đặc trưng của nền
kinh tế tri thức.
Để nhanh chóng đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
nước trong giai đoạn mới; Đảng và Nhà nước đã đề ra các chủ trương,
đường lối cụ thể tại Nghị quyết số 14/2005/NQ-CP ngày 02/11/2005 của
Chính phủ về đổi mới cơ bản và toàn diện giáo dục đại học Việt Nam
giai đoạn 2006 - 2020; Quyết định số 121/2007/QĐ-TTg ngày 27/7/2007
của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt quy hoạch mạng lưới các
trường đại học và cao đẳng giai đoạn 2006 - 2020; Thông báo kết luận
của Bộ Chính trị số 242-TB/TW ngày 15/4/2009 về tiếp tục thực hiện
19
Nghị quyết Trung ương 2 (khóa VIII), phương hướng phát triển giáo dục
và đào tạo đến năm 2020.
Ðổi mới giáo dục đang diễn ra trên quy mô toàn cầu, làm biến đổi
sâu sắc trong giáo dục từ quan niệm về chất lượng giáo dục, xây dựng
nhân cách người học đến cách tổ chức quá trình và hệ thống giáo dục.
Nhà trường từ chỗ khép kín chuyển sang mở cửa rộng rãi, đối thoại với
xã hội, gắn bó chặt chẽ nghiên cứu khoa học - công nghệ với ứng dụng;
nhà giáo thay vì chỉ truyền đạt kiến thức, chuyển sang cung cấp cho
người học phương pháp thu nhận thông tin có hệ thống, có tư duy phân
tích và tổng hợp.
Hơn nữa, trong bối cảnh xã hội tràn ngập thông tin như hiện nay,
việc phát triển và phổ biến các phương tiện mang tri thức tốt, chọn lọc kỹ
là điều không thể thiếu, cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin và
truyền thông mới thì việc đa dạng hóa phương tiện truyền tin và chuyên
biệt hóa việc phổ biến (xuất bản điện tử) kiến thức là một điều cần thiết để
nâng cao nội dung kiến thức. Thư viện sách điện tử liên kết phát hành phục
vụ Giáo dục đào tạo 4.0” ra đời sẽ góp phần cung cấp cho đội ngũ giáo
viên dạy nghề và nguồn nhân lực kỹ thuật những tài liệu nhằm giúp họ cập
nhật những lĩnh vực kiến thức chuyên môn và nghề nghiệp, cung cấp cho
xã hội những tri thức liên quan với việc đào tạo cung cấp nguồn nhân lực
và sản phẩm khoa học công nghệ chất lượng cao trong các lĩnh vực giáo
dục nghề nghiệp, công nghệ, kinh tế, khoa học xã hội và nhân văn. Bằng
sự tổ chức chủ động và có kế hoạch “Thư viện sách điện tử liên kết phát
hành phục vụ Giáo dục đào tạo 4.0” sẽ tạo điều kiện và là tiền đề để cho
đội ngũ giảng viên, đội ngũ các nhà khoa học có trình độ, nhiệt huyết của
trường ĐH SPKT TP.HCM phát huy sự hiểu biết của mình đáp ứng các
yêu cầu của sự phát triển kinh tế - xã hội, phục vụ đắc lực cho công cuộc
công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
20
Tải về để xem bản đầy đủ
34 trang
11/01/2024
19120
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Chuyên đề Hệ thống tiêu chuẩn quốc gia trong hoạt động thông tin - Thư viện", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- chuyen_de_he_thong_tieu_chuan_quoc_gia_trong_hoat_dong_thong.pdf
