Tài liệu Hướng dẫn cài đặt và sử dụng phần mềm Greenstone (Phần 2)

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - CÁC BƯỚC THỰC HIỆN

Bước 1: Khởi động phần mềm Greenstone

Bước 2: Tạo bộ sưu tập mới

Bước 3: Nhập tên và phần mô tả của bộ sưu tập

Bước 4: Chọn tập metadata

Bước 5: Cung cấp tài liệu nguồn cho bộ sưu tập

Bước 6: Mô tả nguồn tài liệu

Bước 7: Cấu hình bộ sưu tập

Bước 8: Xây dựng bộ sưu tập

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - KHỞI ĐỘNG GLI

Vào Start  Nhấp chọn Program Files (All Programs)  Nhấp chọn

Greenstone-2.83  Chọn Librarian Interface (GLI)

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - KHỞI ĐỘNG GLI

Sau khi khởi động Greenstone Librarian Interface trên màn hình có 06 cửa sổ :

Download, Gather, Enrich, Design, Create, Format.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - TẠO MỚI BỘ SƯU TẬP

Trong cửa sổ GLI, chọn File > New… để tạo bộ sưu tập mới

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ GATHER

• Collection title: nhập tên bộ

sưu tập muốn tạo (độ dài tối đa

là 8 kí tự)

• Description of content: nhập

phần mô tả về bộ sưu tập

• Nhấn OK.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ GATHER

Trên giao diện của GLI xuất hiện tên bộ

sưu tập ở bên phải của giao diện là

Collection, bên trái là Workspace.

•Từ Workspace nhấn đúp chuột vào

Local Filespace, chọn nơi có chứa tài

liệu muốn tạo sưu tập.

•Dùng con trỏ kéo rê thư mục/tập tin

có tài liệu cần tạo sang giao diện

Collection và thả ra, lúc này trong

Collection xuất hiện các thư mục/tập tin

có chứa các tài liệu cần biên mục.

•Muốn loại bỏ thư mục/tập tin nào thì

dủng trỏ kéo thư mục/tập tin đó về

phía biểu tượng thùng rác

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ ENRICH

- Thẻ này có chức năng hỗ trợ tạo biên mục cho từng tập tin.

- Trong giao diện của GLI, chuyển sang cửa sổ Enrich, nhấn chọn tập

tin cần biên mục (Giao diện của DC. Metadata xuất hiện)

- Thực hiện biên mục tạo biểu ghi cho từng tập tin theo 15 trường của

Dublin Core

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ ENRICH

Các yếu tố cơ bản của Dublin Core đều mang thuộc tính lựa chọn và có thể lặp

lại. Mỗi yếu tố cũng có một giới hạn những hạn định, thuộc tính nhằm diễn giải

chính xác ý nghĩa.

1.Nhan đề (Title): Tên của nguồn thông tin thường do tác giả hoặc nhà xuất bản

đặt cho tài liệu.

2.Tác giả (Creator): Người hoặc cơ quan chịu tránh nhiệm chính về nội dung trí

tuệ của nguồn thông tin.

3.Đề mục (Subject and Keywords): Chủ đề của nguồn thông tin và được thể hiện

bằng từ vựng có kiểm soát gồm tiêu đề đề mục.

4.Mô tả (Description): Phần thể hiện nội dung của nguồn thông tin bao gồm cả

phần tóm tắt của tư liệu văn bản hoặc nội dung của tư liệu nghe nhìn.

5.Xuất bản (Publisher): Cơ quan, tổ chức chịu trách nhiệm tạo lập, xuất bản

nguồn thông tin trong định dạng thực.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ ENRICH

6. Tác giả phụ (Contributor): Cá nhân hay tổ chức có những đóng góp về

mặt trí tuệ cho tư liệu nhưng không phải là tác giả chính.

7. Ngày tháng (Date): ngày tháng có liên quan đến việc tạo lập, xuất bản

hay công bố tư liệu.

8. Loại hình (Resource Type): hình thức vật chứa nội dung tư liệu.

9. Mô tả vật lý (Format): Định dạng vật lý và kích thước của tư liệu như

kích cỡ, thời lượng,.. Định dạng cũng còn được dùng để chỉ rõ phần mềm

và phần cứng cần thiết để sử dụng tư liệu.

10. Định danh tư liệu (Resource Identifier): Là một dãy ký tự hoặc số nhằm

thể hiện tính đơn nhất của tư liệu như: URLs và URNs, ISBN, ISSN,...

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ ENRICH

11. Nguồn gốc (Source): Nguồn gốc mà tư liệu được tạo thành, yếu tố này có

thể bao gồm siêu dữ liệu về nguồn thông tin thứ hai nhằm khai thác tư liệu

hiện hành.

12. Ngôn ngữ (Language): Ngôn ngữ của nội dung tư liệu, được thành lập theo

quy tắc RFC 1766.

13. Liên kết (Relation): Một định danh cho nguồn thứ hai và những mối quan

hệ của nó với tư liệu hiện hành. Yếu tố này thể hiện những kết nối giữa

những nguồn tư liệu có liên quan.

14. Nơi chứa (Coverage): Những đặc tính về không gian và/hoặc thời gian của

tư liệu. Không gian nơi chứa chỉ ra một vùng sử dụng địa danh hoặc toạ

độ. Đặc tính thời gian trong yếu tố này chỉ ra khoảng thời gian mà tư liệu

đề cập tới và thường sử dụng tên thời kỳ như thời kỳ Đồ đá.

15. Bản quyền (Rights): Thông tin về tình trạng bản quyền, kết nối tới thông

tin về tình trạng bản quyền hoặc dịch vụ cung cấp thông tin bản quyền cho

tư liệu.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ ENRICH

Thao tác :

- Nhấp chọn vào tên tập tin, xuất hiện giao diện Dc.Metadata gồm 15 trường Dublin

Core để biên mục cho tập tin đó.

- Nếu tài liệu ở dạng file .pdf, mở file lên để tìm thông tin biên mục : nhan đề, tác

giả, nhà xuất bản (nếu là file được download từ Internet thì không có tên nhà xuất bản),

ấn định tiêu đề đề mục, tóm tắt,...

+ Nhấp chọn vào từng tên trường để xuất hiện con trỏ nhấp nháy, gõ nội dung của

trường đó vào. Nếu thông tin cần nhập có nhiều ký tự, nhấp đúp tại trường đó để mở

rộng trường, nhập thông tin vào và chọn OK.

+ Thêm dòng : tại vị trí trường muốn thêm dòng, gõ Enter

+ Bỏ dòng : nhấp chuột vào trường khác, nhập nội dung cho trường đó, dòng cần bỏ

sẽ tự biến mất.

+ Sau khi biên mục hoàn chỉnh cho một tập tin, nhấp chọn tên tập tin khác để tiếp

tục biên mục. Có thể nhấp chọn lại những thông tin phù hợp đã có từ việc biên mục cho

tập tin trước.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

- Mục tiêu của bước này là

xác định các điều kiện tìm

kiếm, giao diện hiển thị,

plugin dùng cho việc chuyển

đổi tài liệu và cách phân loại

tài liệu. Chọn tab Design,

trong khung Design Sections

ở bên trái hiển thị các thành

phần dùng cho việc cấu hình

bộ sưu tập

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

Các thành phần cần xác định cho bộ sưu tập như sau:

• Xác định plugin

• Xác định các điều kiện tìm kiếm

• Xác định cách phân loại

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

Xác định plugin: Chọn

Document Plugins, trong

cửa sổ bên phải trong danh

sách Currently Assigned

Plugins, chọn plugin phù

hợp với loại tài liệu nguồn.

Nếu plugin chưa có, trong

khung Select plugin to add,

chọn một plugin, nhấn Add

Plugin.

Nhấn

nút

Configure Plugin để thêm

các tham số cho plugin.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

Loại sưu

Các Plugin cần thiết

tập

File

HTML

Greenstone

XMLPlugin

ZIPPlugin

PostSriptPlugin NULPlugin

HTMLPlugin

PDFPlugin

Greenstone

XMLPlugin

File .PDF ZIPPlugin

Hình ảnh ZIPPlugin

Greenstone

XMLPlugin

ImagePlugin

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

Xác định các điều kiện tìm

kiếm: chọn Search Indexes, nhấp

chọn New Index... đánh dấu chọn

vào trường mô tả muốn dùng làm

điều kiện tìm kiếm, nhấn nút Add

Index để đưa điều kiện vào bộ

sưu tập.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

Xác định cách phân loại: Chọn

Browsing Classifiers, trong

danh sách Select classifier to

add, chọn kiểu phân loại muốn

sử dụng, nhấn Add Classifier để

thêm vào bộ sưu tập. Cửa sổ cấu

hình tham số xuất hiện, chọn

trường mô tả để phân loại, chọn

ô buttonname để nhập tên nút

hiển thị trên giao diện web, nhấn

OK để kết thúc.

XÂY DỰNG BỘ SƯU TẬP SỐ - LÀM VIỆC VỚI THẺ DESIGN

Sử dụng phần Browsing classifiers:

dc.Title

Title

dc.Creator

dc.Subject

Creator

Subject

dc.Publisher Organization

dc.Date Date

dc.Language Language

dc.Type

To

dc.Identifie

dc.Description

dc.Source

dc.Rights

dc.Format

Topic

Acronym

Source

Series

From

dc.Relation

dc.Contributor

Browse

People