Bài giảng Trắc địa đại cương - Chương VII: Máy kinh vĩ và phương pháp đo góc
CHƯƠNG VII
MÁY KINH VĨ VÀ PHƯƠNG
PHÁP ĐO GÓC
§7.1 NGUYÊN LÝ ĐO GÓC
1. Nguyên lý đo góc bằng
Q
R
A
A1O1B1 = = m - n
O
B
A1
n
O1
m
B1
P
2. Nguyên lý đo góc đứng
Góc đứng
V = 00 đến + 900
V1 0
V2 0
Z1
Z2
Đường nằm ngang
V1
V2
Góc thiên đỉnh
Z = 00 đến 1800
Quan hệ giữa V & Z:
V + Z = 900
§7.2 PHÂN LOẠI VÀ CẤU TẠO MÁY KINH VĨ
2. Phân loại
+ Máy kinh vĩ kim loại
+ Máy kinh vĩ quang học
+ Máy kinh vĩ điện tử
a. Theo cấu tạo
+ Máy kinh vĩ kỹ thuật
b. Theo độ chính xác
+ Máy kinh vĩ chính xác trung bình
+ Máy kinh vĩ chính xác cao
’
L Z’
2. Cấu tạo
1
6
5
ống kính
1
ống đọc số vành độ
2
3
4
5
3
P
P’
vành độ đứng
vành độ ngang
ốc điều quang
ốc hãm ống kính
ốc vi động ống kính
ốc hãm máy
10
7
9
6
2
7
H
H’
8
11
ốc vi động máy
gương lấy ánh sáng
ống thủy
9
4
8
10
11
12
13
12
13
bệ máy
chân máy
L Z
§7.3 CẤU TẠO VÀNH ĐỘ
0
1. Cấu tạo vành độ ngang
180
2. Cấu tạo vành độ đứng
9 0
0
9 - 0
270
180
90
Ghi số liên tục ngược Ghi số liên tục thuận
kim đồng hồ kim đồng hồ
Ghi số đối xứng
3. Cách đọc số vành độ
a. Máy Theo-120
V
8 8
8 7
8 6
930 00’ 00”
92
93
94
1560 45’ 00”
156
157
158
2 4
2 3
2 2
b. Máy 4T-30P
HZ
V
V
-3
5
-3022’00”
5025’00”
0
-6
0
-6
6
-0
6
-0
215015’00”
57048’00”
0
0
6
6
215
57
H
H
§7.4 NHỮNG THAO TÁC CỦA MÁY KINH VĨ
1. Đặt máy
2. Dọi điểm ( Định tâm)
3. Cân bằng máy
4. Ngắm mục tiêu
5. Lấy hướng ban đầu
b
Máy 4T-30P
a
§7.5 KIỂM NGHIỆM & HIỆU CHỈNH MÁY
KINH VĨ
1. Kiểm nghiệm và hiệu chỉnh sai số trục ngắm (2c)
Theo điều kiện hình học
L’
L’2
L’1
a. Cách kiểm nghiệm
M số đọc đúng
M1 số đọc vị trí thuận
M2 số đọc vị trí đảo
Sai số trục ngắm: 2c = M1- M2 + 1800
Kết luận
P
P’
c
c
2c
m1
m2
m
b. Cách hiệu chỉnh
L1
L2
L
Trị số đúng : M = M2 + c
2. Kiểm nghiệm và hiệu chỉnh sai số chỉ tiêu đọc số (MO)
Theo điều kiện hình học
9 0
Trường hợp máy không có sai số, số
đọc trên vành độ là MOlt
L’
l
0
0
MOlt – số đọc ban đầu trên vành
độ đứng theo lý thuyết
270
9 0
Trường hợp máy có sai số, số
đọc trên vành độ là MOtt
e
L’
l
MOtt – số đọc ban đầu trên vành
độ đứng thực tế
270
a. Cách kiểm nghiệm
T + Đ
T - Đ
Máy: 4T-30P
MOtt =
V =
2
2
Tính MOtt
T + Đ - 1800
Máy: THEO-120
V = Mott - T
MOtt =
2
T - là số đọc trên vành độ đứng khi đo ở vị trí thuận
Đ- là số đọc trên vành độ đứng khi đo ở vị trí đảo
e = 0
0
e
e
e
e
= MOtt - MOlt
Kết luận
2t
> 2t
Từ Đ về Đ - e
Máy: 4T-30P
b. Cách hiệu chỉnh
§7.6 ĐO GÓC BẰNG THEO PHƯƠNG PHÁP
ĐƠN GIẢN
1. Trình tự thao tác đo
A
a. Thuận kính ( Ống để ở vị trí thuận)
a1
Tính trị số góc nửa lần đo thuận kính
a2
1 = b1 – a1
O
b1
b2
b. Đảo kính ( Ống để ở vị trí đảo)
Tính trị số góc nửa lần đo đảo kính
B
2 = b2 – a2
Tính trị số góc 1 lần đo
( b1 - a1) + ( b2 - a2)
AOB = = --------------------------
2
2. Những lưu ý khi đo góc bằng
3. Sổ đo góc bằng ( Phương pháp đơn giản)
S
o g c b ng theo ph ng ph p
n gi n
Người đo:
Người tính sổ:
Người kiểm tra:
Ngày đo:15-9-2007
Trạm đo: O
Thời tiết: Tốt
Tram LÇn Môc
®o
T
§
Sè ®äc
2c=T
-§
T+§±180/ 2
TrÞ sè gãc
TrÞ sè gãc
®o
tiªu
vµnh ®é
1 lÇn ®o
Trung b×nh
0010’00”
T
§
0010’15”
52007’30”
60020’10”
112017’30”
-30”
-20”
-20”
A
B
180010’30”
1
51057’15”
52007’20”
T
§
232007’40”
60020’00”
T
§
A
240020’20”
O
2
51057’20”
112017’40”
292017’20”
T
§
+20”
B
A
B
120030’00”
300030’40”
T
§
-40”
120030’20”
172028’00”
51057’40”
3
T
§
172027’50”
352028’10”
-20”
§7.7 NHỮNG SAI SỐ KHI ĐO GÓC BẰNG VÀ
BIỆN PHÁP
1. Sai số do máy
- Do trục LL’ không vuông góc với trục PP’
- Do chia vạch bàn độ không đều
- Do tâm vành độ không trùng với tâm vòng đọc số
2. Sai số do người đo
- Do dọi điểm không chính xác
- Do ngắm mục tiêu không chuẩn
- Do đọc số không chuẩn
3. Sai số do ngoại cảnh
- Do độ trong suốt của môi trường
- Do nắng to mục tiêu không ổn định
- Do tia ngắm đi gần chướng ngại vật
§7.8 PHƯƠNG PHÁP ĐO GÓC ĐỨNG VÀ
NGUYÊN LÝ ĐO CAO LƯỢNG GIÁC
1. Phương pháp đo góc đứng
E
V
B
A
- Trình tự thao tác đo
- Tính: MO & V
2. Nguyên lý đo cao lượng giác
Theo hình vẽ ta có:
h = i + h’ - l
l
h’
h’ = D.TgV
V
i
h= i + D.TgV - l
N
h
D
HN
M
HM
MTC
Nếu tính đến ảnh hưởng của độ cong trái đất
Phải cộng với số hiệu chỉnh : f = 0,43D2/R
h = i + D.TgV - l + f
Nếu biết độ cao điểm M là HM
HN = HM + h = HM+ i + D.TgV – l + f
Bạn đang xem tài liệu "Bài giảng Trắc địa đại cương - Chương VII: Máy kinh vĩ và phương pháp đo góc", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
bai_giang_trac_dia_dai_cuong_chuong_vii_may_kinh_vi_va_phuon.pptx

