Chuyển thể kí hiệu biểu thị thời gian từ văn chương đến điện ảnh trong trường hợp “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh”

Download

CHUYỂN THỂ KÍ HIỆU BIỂU THỊ THỜI GIAN

TỪ VĂN CHƯƠNG ĐẾN ĐIỆN ẢNH TRONG TRƯỜNG HỢP

“TÔI THẤY HOA VÀNG TRÊN CỎ XANH”

(Dưới góc nhìn liên văn bản và liên kí hiệu)

HOÀNG HỮU PHƯỚC

Khoa Giáo dục Tiểu học, Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế

Tóm tắt: Nghiên cứu đồng thời liên văn bản và kí hiệu học sẽ nhận thấy mối

liên hệ bao hàm giữa hai hệ lí thuyết, dùng phương pháp liên ngành để

nghiên cứu hai hệ lí thuyết đó nhằm khai thác sự chuyển thể giữa văn học và

điện ảnh sẽ có nhiều góc nhìn mới lạ và thiết thực. Bài báo sẽ chỉ ra sự tương

tác giữa các khái niệm trọng yếu trong hệ lí thuyết liên văn bản và kí hiệu

học, các điểm tựa lí luận khi so sánh hai hệ lí thuyết, đồng thời chỉ ra mối

quan hệ giữa chúng, khai triển vấn đề chuyển thể dưới góc nhìn của hai hệ lí

thuyết và dẫn chứng bằng việc nghiên cứu trường hợp: kí hiệu biểu thị thời

gian trong truyện và phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh”.

Từ khóa: Liên văn bản, kí hiệu học, chuyển thể văn học - điện ảnh, kí hiệu

biểu thị thời gian, “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh”.

1. ĐẶT VẤN ĐỀ

Các nhà lí luận tiên phong như Jacques Derrida, Roland Gérard Barthes, Julia Kristeva,

Umberto Eco đều nhấn mạnh liên văn bản là thuộc tính bản thể của mọi văn bản, là sự

xóa nhòa giữa các văn bản thuộc loại thể khác nhau và loại hình khác nhau, là sự

chuyển dịch một (hay nhiều) hệ thống kí hiệu này vào sang hệ thống kí hiệu khác. Mặc

dù thuật ngữ liên văn bản là một chỉ dẫn tuyệt vời cho việc nghiên cứu vấn đề chuyển

thể văn chương – điện ảnh, tuy nhiên, cần đặc biệt lưu ý đến ý kiến của nhà ngôn ngữ

học Roman Jakobson về 3 loại hình dịch. Ông cho rằng, cần phân biệt 3 loại hình dịch:

Dịch nội ngữ - chuyển từ cách diễn đạt này sang cách diễn đạt khác trong cùng một

ngôn ngữ; dịch liên ngữ - chuyển từ ngôn ngữ này sang ngôn ngữ khác; và dịch liên - ký

hiệu (intersemiotic translation) - chuyển từ một văn bản viết sang một hệ thống ký hiệu

phi từ vựng khác, chẳng hạn, chuyển thể một tác phẩm văn học thành phim hay thành

kịch [3]. Với việc tác phẩm văn học được chuyển thể lên màn ảnh, người ta chứng kiến

sự chuyển dịch của các loại hình nghệ thuật kéo theo nó là sự chuyển dịch của các hệ

hình văn hóa: từ văn hóa đọc chuyển sang văn hóa nghe – nhìn; từ hình tượng nghệ

thuật gián tiếp trở thành hình tượng nghệ thuật trực tiếp, có thể nhìn thấy bằng mắt,

nghe thấy bằng tai. Sự chuyển thể văn chương – điện ảnh như là quá trình chuyển dịch

liên kí hiệu nên nó không chỉ chịu áp lực của sự khác biệt loại hình và kí hiệu mà còn có

mối quan hệ liên văn bản, liên chủ thể, bởi ở đó còn có sự đồng sáng tạo của đạo diễn

và diễn viên. Chính sự tương tác của các yếu tố kỹ thuật, văn hóa, tâm lí và chiều sâu

liên văn bản khiến cho tác phẩm điện ảnh có thể không trung thành với bản gốc mặc dù

dựa trên bản gốc. Thomas Leitch từng nói: “Chuyển thể là bản dịch”, hiểu theo cách

Tạp chí Khoa học, Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế

ISSN 1859-1612, Số 01(49)/2019: tr. 38-44

Ngày nhận bài: 20/7/2018; Hoàn thành phản biện: 03/10/2018; Ngày nhận đăng: 12/11/2018

CHUYỂN THỂ KÝ HIỆU BIỂU THỊ THỜI GIAN TỪ VĂN CHƯƠNG ĐẾN ĐIỆN ẢNH…

nhìn kí hiệu học, đây là một quá trình giải mã và lập mã không chỉ đòi hỏi các phẩm

chất tín – đạt – nhã mà còn đòi hỏi sự sáng tạo không ngừng.

Vấn đề chuyển thể văn học – điện ảnh dưới góc nhìn

liên văn bản và liên kí hiệu khá phức tạp. Cả hai khái

niệm này đều đề cập đến “sự chuyển dịch kí hiệu”

trong quá trình chuyển thể. Nói cách khác, để làm rõ

sự chuyển thể giữa một tác phẩm văn học sang một tác

phẩm điện ảnh dưới góc nhìn liên văn bản và liên kí

hiệu là chúng ta đang nghiên cứu sự chuyển dịch từ kí

hiệu này sang kí hiệu khác, giải thích tại sao lại có sự

vênh lệch giữa hai hệ thống kí hiệu, tác động đối với

“người gửi” và “người nhận” khi sử dụng hai hệ thống

kí hiệu đó trong môi trường tương tác của mạng lưới

vô số văn bản xuất phát từ xã hội và lịch sử.

Chúng ta có thể thấy sự vênh lệch của hai loại hình kí hiệu:

Đối với văn học và điện ảnh, lẽ dĩ nhiên, hai loại hình nghệ thuật này có hai hệ thống kí

hiệu hoàn toàn khác nhau. Văn học dùng ngôn ngữ là hệ thống kí hiệu. Hệ thống này lấy

âm vị làm đơn vị nhỏ nhất. Điện ảnh lấy cùng lúc: âm thanh - hình ảnh làm hệ thống kí

hiệu. Chính vì dùng cùng lúc hai hệ thống kí hiệu vật chất: âm thanh - hình ảnh, điện

ảnh có đơn vị kí hiệu nhỏ nhất là “cảnh quay” (scene), được hiểu là không gian hình

ảnh, được quy định bằng những cỡ cảnh, chứa đựng một lượng thông tin bên trong.

Hai hệ thống kí hiệu này cũng khác nhau về mặt biểu thị, văn học có ưu điểm là có thể đi

sâu vào tư tưởng, nội tâm của con người nên một kí hiệu trừu tượng như “tương tư” rất dễ

được biểu thị, điện ảnh không làm được như vậy. Tuy nhiên, điện ảnh có lợi thế về trực

quan, ví như kí hiệu về “hoa vàng” trong điện ảnh, người ta chỉ cần vài giây là biết được

bông hoa đó thuộc loài hoa gì, mọc ở đâu, kích thước, trạng thái như thế nào,... trong khi

dùng chục câu văn miêu tả chưa chắc đã đúng ý tác giả, mà trong đầu độc giả mỗi người

lại hình dung một bông “hoa vàng” của riêng họ. Một điểm đáng lưu ý nữa là hệ thống kí

hiệu văn học mang tính dân tộc, nghĩa là nó thường viết/ nói bởi thứ tiếng dân tộc khai

sinh ra nó, và chỉ có những người hiểu tiếng nói của dân tộc ấy mới hiểu được. Còn kí

hiệu điện ảnh mang tính quốc tế, những bộ phim câm, phim hoạt hình, phim lồng nhạc

không cần chuyển dịch ngôn ngữ như văn học, vấn có thể đến với khán giả trên khắp thế

giới. Thậm chí, những bộ phim mà khán giả không hiểu được tiếng, nhưng quan sát hành

động, cử chỉ, diễn xuất của nhân vật, tác giả cũng phần nào đoán được ý nghĩa.

2. CHUYỂN THỂ KÍ HIỆU BIỂU THỊ THỜI GIAN TỪ VĂN CHƯƠNG CỦA

NGUYỄN NHẬT ÁNH ĐẾN ĐIỆN ẢNH CỦA VICTOR VŨ

Tác phẩm Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh được chuyển thể thành một bộ phim điện ảnh

cùng tên bởi đạo diễn Victor Vũ. Victor Vũ, tên thật Vũ Quốc Việt là một đạo diễn

phim, nhà biên kịch phim, nhà sản xuất phim và người dựng phim người Mỹ gốc Việt.

Victor Vũ có một sự nghiệp thành công với rất nhiều các thể loại phim điện ảnh đa

HOÀNG HỮU PHƯỚC

dạng, ông đoạt giải "Đạo diễn điện ảnh xuất sắc nhất" tại Liên hoan phim Cánh Diều

Vàng 2012. Bộ phim Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh công chiếu vào tháng 10 năm 2015

với doanh thu phòng vé rất cao và gây được nhiều sự chú ý trong công chúng. Tính đến

tháng 10 năm 2015, Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh đã trải qua 28 lần tái phát hành với

tổng số bản in lên đến 130.000 bản.

Kí hiệu biểu thị thời gian trong phim và truyện, lẽ dĩ nhiên, có điểm khác nhau. Ví dụ

như cụm từ “Bình minh lên” trong truyện, là hệ thống kí hiệu bằng chữ, ba từ, nhanh

gọn, rõ ý; thì trong phim, lại là cảnh mặt trời nhô lên cao, ánh nắng lan khắp mặt đất,

chiếu vào vườn, chiếu vào mắt của nhân vật Thiều đang say ngủ. Rõ ràng chúng ta đã

thấy sự “chuyển dịch” kí hiệu từ hai loại hình nghệ thuật, mặc dù đều đi đến cái đích là

thông báo: Bình minh đã lên, nhưng vì hệ thống kí hiệu khác nhau, dẫn đến tác động

thẩm mĩ tới người nhận cũng khác nhau. Trong trường hợp này, rõ ràng, với ưu điểm là

nghệ thuật trực quan, điện ảnh có phẩn nổi trội hơn văn học.

Sau đây là một số kí hiệu biểu thị thời gian trong phim và truyện “Tôi thấy hoa vàng

trên cỏ xanh”:

Bảng 1. Một số kí hiệu biểu thị thời gian trong truyện “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh”

của Nguyễn Nhật Ánh

Thời điểm

được

kí hiệu

Vị trí

(trang số)

STT

Kí hiệu

Đoạn văn chứa kí hiệu

mặt trời

lên

Ngoài đồng, thóc đã được gieo và mạ bắt đầu

ngoi lên về phía mặt trời lên.

Rất may, lũ chỉ quét qua một đêm. Khi bình

minh lên, mưa ngớt, nước bắt đầu rút dần để

lại mặt đường nhớp nháp và sạt lở, và vô số

rác rến, gỗ mục [...]

Sáng

227

khi bình

minh lên

146

Chú lại kể chuyện thằng Ghế đi làm rẫy, trời

đứng bóng gặp ông Năm Ve dọc đường về,

hỏi “Ba đi đâu đây?”,

Để ba tôi bắt quả tang hai anh em lang thang

ngoài trời nắng, cũng gần như để thần chết

tóm được gáy.

trời đứng

bóng

Trưa

trời nắng

Lúc này trông nó chẳng khác nào con chim

non bơ vơ khi bóng tà xuống.

Cuối ngày, tôi ngồi trong nhà ngó ra, thấy

mây tụ lại từng bầy

Chiều

bóng tà

111

145

cuối ngày

Những đêm trăng sáng, nếu không qua nhà

chị Vinh, tôi và lũ bạn lại tụ tập ở sân nhà con

Xin chơi u, chơi bịt mắt bắt dê, chơi cướp cờ,

chơi thả đỉa ba ba...

Tối đen, ngồi trong nhà nhìn ra những đốm

nhang lập lòe mẹ tôi vẫn thắp hằng đêm trước

mộ, anh em tôi đứa nào cũng cảm thấy rờn rợn.

Đêm

trăng sáng

tối đen

CHUYỂN THỂ KÝ HIỆU BIỂU THỊ THỜI GIAN TỪ VĂN CHƯƠNG ĐẾN ĐIỆN ẢNH…

Bảng 2. Một số kí hiệu biểu thị thời gian trong phim

“Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” của đạo diễn Victor Vũ

Thời điểm

Vị trí

STT

được

kí hiệu

Kí hiệu

Cảnh quay có chứa kí hiệu

(thời điểm

xuất hiện)

Cảnh Tường đang ngủ, ánh mặt

Ánh sáng mặt trời, trời soi vào khe cửa, ngoài sân,

Sáng

6p41

7p57

tiếng gà gáy

tiếng gà và tiếng cóc kêu vọng

lại

Cảnh người ta họp chợ, bày

Cảnh và âm thanh hàng ra bán, tiếng người trò

họp chợ

chuyện, rao hàng, tiếng xe kéo,

tiếng đồ đạc va vào nhau

Ánh sáng ban

ngày

Mặt trời đứng

Cảnh hai người đi trên cánh

đồng, dưới ánh sáng buổi sớm

Sáng

Trưa

15p33

23p45

bóng,học sinh tan Cảnh Thiều và Mận đi học về

học

Ánh sáng đậm,

tiếng chim khướu Cảnh Thiều đi trên đường về

Trưa

Chiều

25p09

37p40

56p54

kêu giữa cánh

đồng

nhà

Trời xế, mây đen

kéo đến, tiếng sấm Cảnh Mận và Thiều ngồi trông

chớp của cơn mưa nhà

rào

Bóng chiều, ánh

sáng nhạt, những

chuyến xe trên

đường về

Cảnh Mận, Thiều, Tường ngồi

trên đường lộ chờ má về

Ánh đèn dầu,

tiếng dế kêu

Tiếng dế, đống lửa Cảnh chú Đàn kể chuyện ma

cháy đượm giữa

sân nhà

Cảnh Thiều chong đèn ngồi học

bài.

Tối

5p32

8p52

cho Tường và Thiều nghe giữa

đống lửa trước sân

Qua bảng, ta thấy, rõ ràng văn học và điện ảnh đều có “một kho kí hiệu dự trữ để ám chỉ

một khái niệm/ ý nghĩa nhất định”. Ví dụ như để miêu tả trời sáng, các nhà văn thường

bắt đầu bằng cụm từ - hình ảnh: trời đã sáng/ bình minh lên/ mặt trời đã hé rạng đông/

mặt trời nhú lên sau ngọn đồi,... đối với điện ảnh, đó những thủ pháp chuyển thời gian

truyền thống như mờ chồng, khung cảnh tối dần, sáng dần, cảnh mặt trăng mờ đi hay một

ngày mới bắt đầu bằng cảnh bình minh…Tất nhiên, có cái chung trong “kho kí hiệu”, thì

cũng có những cái riêng, cái đó tùy thuộc vào cá tính của nhà văn cũng như đạo diễn.

Tất nhiên, để đánh giá một kí hiệu có nằm trong “kho kí hiệu của xã hội” hay không,

nghĩa là chúng có được dùng một cách phổ biến, và người nhận nhận thấy tín hiệu một

HOÀNG HỮU PHƯỚC

cách dễ dàng, không qua quá nhiều lớp suy nghĩ, vẫn là một công việc mang tính cảm

tính. Tuy nhiên, đó lại là một công việc để đánh giá sự sáng tạo của nhà văn/ đạo diễn.

Vậy nên, chúng tôi đã tiến hành thống kê kí hiệu biểu thị thời gian trong phim và truyện

Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh theo kiến giải của chúng tôi (với tư cách chúng tôi là đại

diện của độc giả và khán giả khách quan). Qua thống kê, phân tích, chúng tôi nhận thấy:

- Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh chưa sử dụng nhiều các kí hiệu mới. Người đọc nhận ra sự

quen thuộc của các kí hiệu, Nguyễn Nhật Ánh kí hiệu thời gian bằng cách miêu tả sự

vận động của mặt trời: buổi sáng thì có: “mặt trời lên”, “khi bình minh lên”, buổi trưa

thì “trời đứng bóng”, “trời nắng”, buổi chiều thì: “bóng tà”, “cuối ngày”, buổi tối thì:

“Tối đen”. Tuy nhiên, điều đó nằm trong dụng ý nghệ thuật của tác giả, khi mà mục

đích chính của câu truyện nhằm giúp độc giả hồi cố lại một thời đã qua, với tuổi thơ, với

những gì quen thuộc, thân thương thì sử dụng những kí hiệu biểu thị thời gian không

mới một cách để tác phẩm diễn ra nhẹ nhàng, gần gũi (xem phần Bảng 2.1). Hơn nữa,

trong tác phẩm văn học, ít ai quan tâm đến ngày tháng, tác giả và độc giả đều bị cuốn

theo mạch truyện, nên các kí hiệu biểu thị thời gian xuất hiện ít, nhất là khi so sánh với

điện ảnh. Mặt khác, Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh không viết ra để trở thành một tác

phẩm cách tân về mặt nghệ thuật, mà là một tác phẩm cần chạm vào lòng người về mặt

nội dung, nên hệ thống kí hiệu quen thuộc cũng là điều dễ hiểu.

Còn trong phim Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh lại khác, xuất hiện khá nhiều kí hiệu biểu

thị thời gian mới. Một phần là do đặc trưng của điện ảnh: nghệ thuật trực quan. Nói rõ

hơn, bất kì hành động nào của nhân vật đều được/ bắt buộc phản ánh trong một khoảng

không - thời gian xác định, có nghĩa là nhân vật đó hoặc là đang được miêu tả lúc ban

ngày hoặc là vào ban đêm, phải xác định rõ ràng chứ không “mập mờ” như văn học. Ví

dụ hành động “chú Đàn kể chuyện ma cho Tường và Thiều nghe”, trong tác phẩm văn

học không thể xác định đó là buổi nào: “Đã thế, chú Đàn mỗi khi đến chơi lại hay tụ tập

hai anh em tôi lại để nghe chú kể chuyện ma. [...] Chú kể liên tu bất tận, hết chuyện này

đến chuyện khác. Chuyện nào của chú cũng rùng rợn, tôi chẳng rõ từ đâu chú biết lắm

thế” [1,13], nhưng trong phim có thể xác định ngay đó là buổi tối (hình ảnh dẫn chứng):

Hình 1. Cảnh phim chú Đàn kể chuyện cho Tường và Thiều nghe

CHUYỂN THỂ KÝ HIỆU BIỂU THỊ THỜI GIAN TỪ VĂN CHƯƠNG ĐẾN ĐIỆN ẢNH…

Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh lại được xây dựng trong một thời gian dài, nghĩa là

trong phim phải liên tục chuyển cảnh sáng - tối, dẫn đến việc kí hiệu biểu thị thời gian

trong phim dày đặc. Điều đó dẫn đến một hệ quả: đạo diễn phải liên tục nghĩ các kí hiệu

mới lạ, để mạch phim không bị nhàm chán, không để mỗi lần chuyển ngày trong cảnh

phim đều bắt đầu bằng cảnh “mặt trời lên”, đêm xuống lại bắt đầu bằng cảnh “ánh trăng

sáng với những vì sao lấp lánh?”. Mặt khác, đạo diễn Victor Vũ là một Việt kiều, sống

và làm việc lâu năm ở nước ngoài, nên cách nhìn, cách kiến tạo kí hiệu của ông cũng có

nhiều điểm khác so với các đạo diễn trong nước. Chính vì vậy, kí hiệu biểu thị thời gian

trong phim “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh” thực sự rất đa dạng và phong phú. Nhận

xét riêng đối với kí hiệu biểu thị thời gian trong phim:

Về kí hiệu buổi sáng: thường gắn liền với cách chỉnh tone ánh sáng mạnh dần, trong

phim thường kèm theo tiếng cóc, là tiếng của “Cu Cậu”. Kí hiệu đó vừa biểu thị thời

gian, vừa biểu thị sự gắn bó của nhân vật Tường đối với “Cu Cậu”: âm thanh vừa báo

hiệu buổi sáng, vừa là tiếng gọi thôi thúc Tường chạy ngay ra sân chơi với “Cu Cậu”.

Kí hiệu buổi trưa và buổi chiều khó phân biệt, bởi điện ảnh khác với văn học ở chỗ,

không thể phát ngôn thuyết minh trực tiếp được. Đạo diễn muốn khán giả xác định đó là

buổi trưa hay chiều phải nhờ những hình ảnh, âm thanh trong “kho lưu trữ xã hội” để

giải mã. Ví dụ như buổi trưa là cảnh tan học của lớp buổi sáng, ánh sáng mặt trời đậm,

bóng đổ từ góc trên đỉnh đầu. Buổi chiều là cảnh ánh sáng mặt trời yếu dần, sậm lại,

cảnh tan chợ tiếng sấm từ những cơn mưa rào,...

Kí hiệu thời gian buổi chiều xuất hiện ít trong bộ phim, 83% số lượng cảnh buổi chiều

xuất hiện là cảnh mưa rào, với mấy đen và sấm chớp kéo đến. Đây không chỉ là kí hiệu

biểu thị thời gian, mà là “bước đệm” để đạo diễn “mượn đường dẫn” miêu tả nội tâm

nhân vật: u sầu hay lo lắng, cũng bởi vì điện ảnh không thể nói trực tiếp tư tưởng nhân

vật như trong văn học, nên mỗi lần tâm trạng nhân vật vui hay buồn, yếu tố ánh sáng

xung quanh (cũng là yếu tố liên quan trực tiếp đến kí hiệu biểu thị thời gian) phải luôn

được chú trọng. Buổi chiều, ánh sáng ảm đạm, kèm theo những cơn mưa giông là một

“môi trường tốt” để miêu tả một “nội tâm u sầu”.

- Kí hiệu thời gian ban đêm xuất hiện với tần suất khá lớn (47 %), đa số kí hiệu thời

gian ban đêm được đạo diễn Victor Vũ “mượn” ánh lửa để miêu tả. Đó là một yếu tố tất

yếu bởi khung cảnh miêu tả ở vùng nông thôn, ánh đèn điện chưa phổ biến, và dùng các

kí hiệu như: ánh trăng, các vì sao để miêu tả ban đêm thì thật là bình thường, nhàm

chán. Kí hiệu ánh lửa được khai triển rất đa dạng: đó là đống lửa lớn ngoài sân, khi

Tường và Thiều nghe chú Đàn kể chuyện, là ánh lửa đèn dầu khi Thiều học bài, là ánh

nến khi lũ trẻ chơi trò kéo đèn Trung thu, là đám cháy khi nhà con Mận bị hỏa hoạn, là

ánh sáng hắt vào mặt thằng Tường khi Tường nghe l ba mẹ kể về sự túng quẫn,... Mặc

dù ý nghĩa của kí hiệu biểu thị thời gian ban đêm rất đa dạng, nhưng nhìn chung, đa số

đều biểu thị sự ấm áp, quây quần, mà nguyên nhân, theo chúng tôi, đó là do gam màu

nóng mà ánh lửa mang lại. Nó khiến khung cảnh trở nên ấm cúng, tạo điều kiện để triển

khai các hành động như “giãi bày”, “tâm sự”, “kể chuyện”, “thổn thức”...

HOÀNG HỮU PHƯỚC

Xét về mặt hiệu ứng thẩm mĩ, vì kí hiệu biểu thị thời gian thực chất là một kí hiệu mang

tính trực quan, là thế mạnh của điện ảnh, nên phải công nhận rằng điện ảnh có hiệu ứng

thẩm mĩ tốt hơn văn học. Nhưng chúng ta cần có cái nhìn tổng quát, mỗi ngành nghệ

thuật có một thế mạnh riêng, nên nhận định hiệu ứng thẩm mĩ của loại hình nghệ thuật

này tốt hơn hay kém hơn cái kia, chúng ta phải xem xét trong từng trường hợp cụ thể,

tránh quy chụp, đánh đồng.

3. KẾT LUẬN

Khám phá sự chuyển thể giữa văn học và điện ảnh, như đã nói, là khám phá sự chuyển

dịch các kí hiệu. Thông qua việc khám phá mối liên hệ và sự khác biệt, vênh lệch giữa

hai loại hình kí hiệu, ta sẽ chỉ ra được hiệu ứng thẩm mỹ của mỗi loại hình nghệ thuật.

Đây là một việc làm rất có ý nghĩa trong thời đại văn học và điện ảnh cùng song hành,

tương hỗ lẫn nhau và có sức tác động rất lớn đến tư tưởng, ý thức và trình độ cảm thụ

thẩm mỹ của người nhận.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1] Nguyễn Nhật Ánh (2010). Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh, NXB Trẻ, TP Hồ Chí Minh.

[2] Lê Minh Kha (2015). Dịch liên ký hiệu: Giữa văn học và điện ảnh, Báo Bình Định, số

ngày 09/06/2015.

[3] Julia Kristeva (1973). The System and the Speaking Subject (tạm dịch: Hệ thống và chủ

đề nói), Times Literary Supplement, New York.

[4] Robert Stam, Robert Burgoyne, Sandy Flitterman-Lewis (1992). New vocabularies in

film semiotics Structuralism, post-structuralism and beyond, published by Routledge,

London.

Title: TRANSFORMING SYMBOL INDICATING TIME FROM LITERATURE TO FILM

IN THE CASE OF “I SEE YELLOW FLOWERS ON GREEN GRASS” (through the view of

Intertextuality and Intersemiotic)

Abstract: Researching both Intertextuality and Semiotics will realize the relationship between

two theoretical systems. Using that interdisciplinary methods can exploit the adaptation between

literature and cinema, which will have more novel and practical perspectives. The article will

show the interaction between the key concepts in theoretical system of Intertextuality and

Semiotics. Also, it will show the theory fulcrum when comparing the two systems of theory,

point out the relationships between them and develop adaptation problems from the perspective

of two theoretical systems and citation by the sign of time in the story and the movie: “I see

yellow flowers on the green grass”.

Keywords: Intertextuality, Semiotics, literary adaptations - cinema, the sign of time, I see

yellow flowers on the green grass.

7 trang Mãnh Khiết 13/01/2024 16200 Free

Download

Bạn đang xem tài liệu "Chuyển thể kí hiệu biểu thị thời gian từ văn chương đến điện ảnh trong trường hợp “Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh”", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

chuyen_the_ki_hieu_bieu_thi_thoi_gian_tu_van_chuong_den_dien.pdf