Bộ bài tập môn Luật thương mại 1 (Dùng cho các lớp từ kỳ 2 năm học 2020-2021)

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

KHOA PHÁP LUẬT KINH TẾ

BỘ MÔN LUẬT THƯƠNG MẠI

BỘ BÀI TẬP

MÔN: LUẬT THƯƠNG MẠI 1

(Dùng cho các lớp học từ kỳ 2 năm học 2020-2021)

Một số lưu ý:

1. Đối với BT nhóm, 3 nhóm trong một lớp thảo luận không được phép

chọn trùng bài tập

2. Ghi rõ nguồn trích dẫn đối với từng đoạn viết có trích dẫn

HÀ NỘI - 2020

1

BÀI TẬP NHÓM

LTM1 – N 1 (Tác giả: TS Nguyễn Thị Dung)

Tháng 5/2019, Toà án nhân dân cấp cao đã xét xử phúc thẩm vụ án ly hôn

của vợ chồng ông Đặng Lê Nguyên Vũ – Chủ tịch Tập đoàn cà phê Trung Nguyên

và vợ là bà Lê Hoàng Diệp Thảo. Phán quyết liên quan đến phần chia tài sản có

một số nội dung như sau (theo VnExpress, ngày 5/12/2019):

1. Tỷ lệ chia tài sản là ông Vũ 60%, bà Thảo 40% (kháng cáo của ông

Vũ yêu cầu chia tài sản theo tỷ lệ ông 70%, bà Thảo 30% không được chấp nhận).

Trên cơ sở tỷ lệ này, tòa phán quyết cụ thể về tài sản như sau:

- Ông Đặng Lê Nguyên Vũ được sở hữu toàn bộ số sổ phần chung của hai

vợ chồng trong các công ty thuộc Tập đoàn Trung Nguyên - tương đương 5.365 tỷ

đồng

- Bà Thảo được sở hữu toàn bộ tiền, vàng, ngoại tệ trong ngân hàng do bà

Thảo quản lý, khoảng hơn 1.764 tỉ đồng. Ông Vũ có trách nhiệm hoàn lại cho bà

Thảo 1.220 tỉ đồng.

2. Sau khi hoàn thành nghĩa vụ trên, ông Vũ có quyền liên hệ các cơ quan

chức năng để thay đổi tên, thành viên trong các công ty Trung Nguyên.

3. Ông Vũ tự nguyện giao toàn bộ tài sản chung của hai vợ chồng thuộc

Công ty trách nhiệm hữu hạn Trung Nguyên International (TNI) tại Singapore cho

bà Thảo. TNI có giá trị khoảng 100 tỷ đồng do bà Thảo là người sáng lập.

Câu hỏi: Từ góc độ quy định của pháp luật doanh nghiệp và được biết cả

ông Vũ và bà Thảo đều là cổ đông của Trung Nguyên, hãy độc lập đánh giá các

vấn đề sau:

1. Tòa án đã chia tài sản chung theo tỷ lệ 60:40 nhưng không theo hướng

phân chia cổ phần tại doanh nghiệp theo tỷ lệ 60:40 mà cho ông Vũ được giữ toàn

2

bộ quyền sở hữu cổ phần tại Trung Nguyên và thanh toán bù phần giá trị tài sản

còn thiếu cho bà Thảo, đảm bảo tỷ lệ phân chia. Ý kiến của em về cách chia này

(không bàn đến tỷ lệ 60:40)?

2. Sau khi thực hiện xong nghĩa vụ tài sản theo phán quyết, ông Vũ sẽ thực

hiện đăng ký những thay đổi nào tại cơ quan đăng ký kinh doanh nếu như trước đó,

bà Thảo có tên trong danh sách cổ đông và trong bộ máy quản lý của Tập đoàn

Trung Nguyên?

3. Tìm hiểu thêm về Công ty TNI và cho biết, vụ ly hôn này có tác động gì

về mặt pháp lý đối với TNI hay không? Đánh giá việc này theo 2 trường hợp:

3.1. TNI đã tách ra khỏi Tập đoàn Trung Nguyên và do bà Thảo là chủ sở

hữu doanh nghiệp

3.2. TNI là công ty con thuộc Tập đoàn cà phê Trung Nguyên

4. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

LTM1 – N 2 (Tác giả: Ths Nguyễn Như Chính)

An, Bình, Chiến là ba người bạn cùng tốt nghiệp Đại học Luật Hà Nội hệ

chính quy. Sau một thời gian hoạt đông riêng, hiện nay họ có nhu cầu thành lập

một công ty luật hợp danh để cùng nhau bảo vệ công lý, hỗ trợ pháp lý cho người

yếu thế trong xã hội.

Câu hỏi: 1. Trình bày những điều kiện cần thiết để 3 người bạn trên có thể

thành lập được công ty luật theo mong muốn của mình?

2. Trình bày quy trình, thủ tục cụ thể để thành lập công ty luật theo quy định

pháp luật hiện hành?

3. Bổ sung thêm thông tin giả định (hợp lý) để xây dựng điều lệ của công ty

hợp danh hoạt động trong lĩnh vực luật nêu trên?

3

LTM1 – N 3 (Tác giả: Ths Nguyễn Như Chính)

Công ty cổ phần thương mại và đầu tư FLU được thành lập năm 2015. Hiện

nay công ty có hơn 20 cổ đông, bao gồm nhóm cổ đông người Việt Nam chiếm

56% cổ phần phổ thông và nhóm cổ đông người nước ngoài chiếm 44% cổ phần

phổ thông.

Cơ cấu quản trị của công ty như sau:

- Ông Tiến làm Tổng Giám đốc điều hành của công ty (được biết hiện nay

ông Tiến cũng đang là Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn 1 thành viên Việt

Tiến)

- Ông Park Hang Seo quốc tịch Hàn Quốc làm Chủ tịch Hội đồng quản trị

kiêm người đại diện theo pháp luật của công ty.

- Công ty có Hội đồng quản trị 5 người, ngoài ông Tiến, ông Park Hang Seo

còn có 2 người nước ngoài khác và 1 người Việt Nam.

Câu hỏi:

1. Anh/chị hãy nhận xét về cơ cấu tổ chức quản lý của Công ty cổ phần

FLU.

2. Tình tiết bổ sung: Trong quá trình hoạt động, do mâu thuẫn, ông Park đã

nhân danh Chủ tịch Hội đồng quản trị ký quyết định cách chức ông Tiến.

Quyết định của ông Park có giá trị pháp lý không? Tại sao?

3. Tình tiết bổ sung: Nhóm cổ đông Việt Nam (chiếm 56% cổ phần phổ

thông) có nhu cầu thay đổi Chủ tịch Hội đồng quản trị, thay đổi Điều lệ để cả Chủ

tịch Hội đồng quản trị và Tổng giám đốc là người đại diện theo pháp luật.

Tư vấn cho nhóm cổ đông Việt Nam những thủ tục cần thiết để thực hiện

yêu cầu của họ?

4. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

4

LTM1 – N 4 (Tác giả: Ths. Nguyễn Thị Huyền Trang)

Tháng 08/2018 ba thành viên: Hoàng, Tuấn, Tú cùng nhau góp vốn thành

lập Công ty trách nhiệm hữu hạn Hùng Cường chuyên kinh doanh ngành nghề

cung cấp vât liệu xây dựng, trụ sở chính tại quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội.

Các thành viên thỏa thuận cụ thể về việc góp vốn như sau:

- Hoàng góp tiền mặt trị giá: 2 tỷ đồng

- Tuấn góp một chiếc xe ô tô Toyota Camry 2.5 Q đời 2016 được định giá là

950 triệu đồng

- Tú góp một ngôi nhà dùng làm trụ sở của công ty được định giá 2 tỷ đồng

Câu hỏi:

1. Với các loại tài sản như trên, thủ tục góp vốn cụ thể mà mỗi thành viên

phải thực hiện theo quy định của pháp luật là gì?

2. Khi công ty đã được thành lập, các thành viên nhất trí cử Hoàng làm

Giám đốc công ty và là người đại diện theo pháp luật của công ty, Tuấn là Chủ tịch

Hội đồng thành viên. Sau một thời gian hoạt động, Tuấn thấy rằng Hoàng quản lý

công ty không tốt dẫn đến nhiều dự án của công ty bị thất bại, gây tổn thất không ít

về tài chính nên với tư cách là Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tuấn đã ra quyết định

bãi nhiệm Hoàng và bổ nhiệm Tú lên nắm chức vụ Giám đốc và người đại diện

theo pháp luật của công ty. Căn cứ theo quy định của pháp luật: hãy nhận xét về

quyết định của Tuấn? Nêu rõ các thủ tục pháp lý cần phải thực hiện trong trường

hợp này.

3. Đầu năm 2019 giá nhà đất tăng cao, ngôi nhà mà Tú góp vào công ty theo

giá thị trường tại thời điểm này có thể có giá lên đến 2,6 tỷ đồng. Do đó Tú muốn

rút lại ngôi nhà và góp tiền mặt tương đương 2 tỷ đồng vào công ty. Ý định của Tú

có thực hiện được không? Vì sao?

4. Do có việc gia đình, Hoàng có vay nợ một khoản tiền của Bình (không

phải thành viên công ty). Hoàng đã thỏa thuận sẽ trả nợ cho Bình bằng chính phần

5

vốn góp của Hoàng tại Công ty Hùng Cường. Hoàng có được phép trả nợ như vậy

không? Tư cách thành viên của Hoàng và Bình sẽ như thế nào sau khi trả nợ bằng

phần vốn góp?

5. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

LTM1 – N 5 (Tác giả: Ths. Nguyễn Thị Huyền Trang)

Công ty cổ phần xây dựng Hoàng Long được thành lập vào tháng 08/2018,

vốn điều lệ 6 tỷ (tương đương 600.000 cổ phần, mệnh giá cổ phần là 10.000

đồng/cổ phần). Công ty có 10 cổ đông, trong đó có 3 cổ đông sáng lập, với số cổ

phần sở hữu cụ thể như sau:

- Ông Đức – Chủ tịch Hội đồng quản trị (người đại diện theo pháp luật): sở

hữu 150.000 cổ phần phổ thông

- Ông Kiên – Giám đốc công ty: sở hữu 150.000 cổ phần phổ thông, 25.000

cổ phần ưu đãi biểu quyết, 25.000 cổ phần ưu đãi cổ tức

- Ông Quyết: sở hữu 150.000 cổ phần phổ thông

- Các cổ đông khác nắm giữ số cổ phần còn lại là 100.000 cổ phần phổ

thông

1. Tháng 6/2019, công ty triển khai một số hoạt động như sau:

- Gửi giấy mời họp Đại hội đồng cổ đông tới các cổ đông nắm giữ trên 1%

cổ phần của công ty

- Hội đồng quản trị quyết định mua lại 120.000 cổ phần phổ thông đã phát

hành

Nhận xét về tính hợp pháp của các hoạt động này

2. Ở thời điểm năm 2019, ông Kiên muốn chuyển nhượng toàn bộ số cổ

phần của mình ở công ty cho người khác để rút ra khỏi công ty. Ông Kiên có thực

6

hiện được ý định này không? Nếu được chuyển nhượng thì các loại cổ phần của

ông sẽ được chuyển nhượng cụ thể như thế nào theo quy định của pháp luật?

3. Công ty hoạt động một thời gian thì các thành viên muốn thay đổi người

đại diện theo pháp luật. Hãy tư vấn thủ tục cần thiết để công ty có thể thực hiện

được ý định này.

4. Vì quy mô kinh doanh không được phát triển lớn như dự định ban đầu nên

công ty muốn giảm vốn điều lệ. Hãy nêu rõ cách thức, điều kiện và các thủ tục

pháp lý liên quan để công ty có thể giảm vốn điều lệ.

5. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

LTM1 – N 6 (Tác giả: Ths. Lê Ngọc Anh)

Bắc (hiện đang là chủ doanh nghiệp tư nhân), Trung (là giảng viên chính của

trường Đại học Y Hà Nội) và Công ty trách nhiệm hữu hạn Bình Minh (doanh

nghiệp Việt Nam) có ý định cùng nhau thành lập một doanh nghiệp kinh doanh

trang thiết bị y tế tại phố Phương Mai, quận Đống Đa, thành phố Hà Nội với yêu

cầu:

- Doanh nghiệp đó phải có tư cách pháp nhân;

- Hạn chế rủi ro cho nhà đầu tư;

- Nhà đầu tư không phải góp đủ vốn ngay khi thành lập.

Câu hỏi:

1. Các nhà đầu tư có thể lựa chọn loại hình doanh nghiệp nào phù hợp với

yêu cầu của họ?

2. Các nhà đầu tư dự định đặt tên doanh nghiệp là “Hợp Phát”. Tên doanh

nghiệp như vậy có hợp pháp không?

3. Anh (chị) hãy tư vấn thủ tục cần thực hiện để doanh nghiệp của họ có thể

tiến hành hoạt động kinh doanh ngành, nghề trên?

7

4. Hãy thực hiện bộ hồ sơ hoàn chỉnh để tiến hành thủ tục trên?

LTM1 – N 7 (Tác giả: Ths. Lê Ngọc Anh)

Minh, Nhật, Hoàng, Nam cùng nhau thành lập công ty trách nhiệm hữu hạn

sản xuất đồ gỗ xây dựng. Họ dự định góp vốn như sau:

- Minh cam kết góp 800 triệu đồng bằng tiền mặt. Tuy nhiên, do gặp khó

khăn về tài chính, đến thời hạn góp vốn Minh không thể góp vốn bằng tiền mặt

như cam kết nên đề nghị góp vốn bằng chiếc xe ô tô Hyundai mà mình đang sử

dụng có giá trị tương đương với số vốn đã cam kết.

- Nhật góp vốn bằng giấy nhận nợ của Công ty cổ phần Minh Anh với Nhật,

giá trị khoản nợ theo giấy nhận nợ là 500 triệu đồng; định giá phần vốn góp của

Nhật là 400 triệu đồng.

- Hoàng góp nhà và quyền sử dụng 40m²đất tại phố Lê Trọng Tấn, Hà Nội;

định giá nhà và quyền sử dụng đất của Hoàng là 5 tỷ đồng mặc dù giá thị trường

chỉ khoảng 4 tỷ đồng.

- Nam góp bằng đô la Mỹ tương đương 600 triệu đồng.

Câu hỏi:

1. Các nhà đầu tư góp vốn bằng những loại tài sản trên có hợp pháp không?

2. Hãy cho biết ý kiến của anh (chị) về việc định giá tài sản góp vốn của các

nhà đầu tư và đề nghị của anh Minh?

3. Hoàng có khoản nợ 1 tỷ đồng với ông Trung, đến hạn thanh toán nhưng

không có khả năng, Hoàng quyết định dùng một phần vốn góp của mình để trả nợ.

Hỏi Hoàng có thể thực hiện được dự định của mình không?

4. Sau một thời gian kinh doanh, Hội đồng thành viên ra nghị quyết thay đổi

một số quyền và nghĩa vụ của thành viên được quy định trong Điều lệ công ty.

Nam không đồng ý với sự thay đổi đó và quyết định ra khỏi công ty. Hãy tư vấn

các cách thức để Nam có thể thực hiện được dự định của mình?

8

LTM1 – N 8 (Tác giả: Ths. Lê Ngọc Anh)

Tháng 9/2017, Hoà, Ngọc và Mai cùng nhau thành lập Công ty cổ phần

Hoàng Gia kinh doanh sản xuất đồ gỗ, nội thất với số vốn điều lệ là 3 tỷ đồng,

được chia thành 300.000 cổ phần. Trong đó có 250.000 cổ phần phổ thông và

50.000 cổ phần ưu đãi biểu quyết.

1. Do nhu cầu hoạt động kinh doanh, tháng 9/2018 công ty muốn huy động

thêm vốn. Hãy tư vấn các phương thức huy động vốn cho Công ty Hoàng Gia?

2. Tháng 5/2019, Hoà muốn chuyển nhượng toàn bộ 150.000 cổ phần phổ

thông và 30.000 cổ phần ưu đãi biểu quyết cho người em trai là Minh, biết rằng khi

công ty được thành lập Hoà sở hữu 100.000 cổ phần phổ thông và 30.000 cổ phần

ưu đãi biểu quyết. Hỏi Hoà có thể thực hiện được dự định của mình không?

3. Ngọc sở hữu 50.000 cổ phần phổ thông. Ngọc muốn chuyển nhượng toàn

bộ số cổ phần này thành cổ phần ưu đãi biểu quyết nhưng công ty không chấp

nhận. Vì vậy, Ngọc yêu cầu công ty mua lại cổ phần của mình. Hãy nhận xét về

yêu cầu của Ngọc?

4. Sau một thời gian kinh doanh, công ty hoạt động không như hiệu quả

mong đợi, chỉ có Mai vẫn muốn tiếp tục kinh doanh còn các cổ đông khác đều

muốn rút vốn khỏi công ty. Hãy tư vấn các cách thức giúp Mai thực hiện được

mong muốn của mình?

5. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

LTM1 – N 9 (Tác giả: TS. Trần Thị Bảo Ánh)

Tháng 02/2018, nhóm bạn thân An, Định, Huyền, Hải, Tuấn dự định thành

lập công ty trách nhiệm hữu hạn sản xuất giường, tủ, bàn, ghế bằng gỗ có trụ sở tại

quận Cầu Giấy, thành phố Hà Nội. Trong cơ cấu góp vốn do họ thỏa thuận thì An

góp 200 triệu đồng bằng tiền mặt; Định góp bằng chiếc xe ô tô; Hải góp bằng

9

200.000 USD; Huyền góp bằng ngôi nhà chung cư thuộc quyền sở hữu của mình

tại đường Xuân Thủy (Cầu Giấy) để làm trụ sở của công ty; Tuấn góp 500 triệu

đồng. Anh, chị hãy tư vấn các nội dung pháp lý sau cho họ:

1. Họ dự định đặt tên công ty là: Công ty trách nhiệm hữu hạn thương mại

HUYENF & DINHJ và trụ sở của công ty tại chung cư ở đường Xuân Thủy, quận

Cầu Giấy.

2. Tư vấn hướng giải quyết cho họ nếu sau khi cơ quan đăng ký kinh doanh

đã cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp công ty trách nhiệm hữu hạn cho

họ thì có đơn tố cáo An đang là viên chức thuộc đối tượng không được thành lập

công ty.

3. Tư vấn thủ tục góp vốn điều lệ công ty cho 5 nhà đầu tư trên.

4. Tư vấn hướng xử lý nếu hết 90 ngày công ty được cấp giấy chứng nhận

đăng ký doanh nghiệp, Tuấn chỉ góp được 200 triệu đồng; Định đề nghị công ty

cho mình thay đổi hình thức tài sản góp vốn bằng tiền Việt Nam đồng tương ứng

với giá trị của chiếc xe ô tô.

5. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

LTM1 – N 10 (Tác giả: TS. Trần Thị Bảo Ánh)

Tháng 04/2017, Giang dự định thành lập Doanh nghiệp tư nhân Thanh

Giang kinh doanh bán buôn thiết bị linh kiện điện tử, viễn thông có trụ sở tại phố

Hàng Bài, quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội với số vốn đầu tư là 03 tỷ đồng

(gồm tiền mặt, ô tô, ngoại tệ). Hỏi:

1. Giang phải chuẩn bị những giấy tờ nào để tiến hành thủ tục đăng ký

doanh nghiệp? Cơ quan nào có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh

nghiệp cho Doanh nghiệp tư nhân Thanh Giang?

10

2. Giang có phải thực hiện định giá tài sản và làm thủ tục chuyển quyền sở

hữu tài sản cho Doanh nghiệp tư nhân Thanh Giang không? Cách thức để xác định

vốn đầu tư của Doanh nghiệp tư nhân Thanh Giang như thế nào?

3. Giang có được sử dụng tài sản chung của vợ chồng Giang để thành lập

Doanh nghiệp tư nhân Thanh Giang không? Tại sao?

4. Tháng 12/2018, Giang bán Doanh nghiệp tư nhân Thanh Giang cho Thảo.

Giang và Thảo phải thực hiện thủ tục mua bán Doanh nghiệp tư nhân Thanh Giang

như thế nào?

5. Việc giải quyết tình huống trên có gì thay đổi nếu áp dụng quy định của

pháp luật hiện hành?

BÀI TẬP HỌC KỲ

TM1. HK-1.

Trình bày hiểu biết của anh/chị về sự liên kết trong mô hình nhóm công ty.

TM1. HK-2

Quy chế thành viên hợp tác xã theo quy định pháp luật hiện hành.

TM1. HK-3.

Tìm hiểu thực tiễn áp dụng pháp luật doanh nghiệp về giải quyết các tranh

chấp nội bộ trong quản lý doanh nghiệp tại Việt Nam.

TM1. HK-4.

Bình luận các quy định của pháp luật hiện hành về tổ chức quản lý doanh

nghiệp một chủ sở hữu tại Việt Nam.

TM1.HK-5

Bình luận các quy định pháp luật hiện hành về cơ cấu tổ chức quản lý của

công ty cổ phần tại Việt Nam?

11

TM1.HK-6

Đánh giá thực trạng pháp luật và thực tiễn thi hành pháp luật về cơ chế đại

diện chủ sở hữu Nhà nước trong doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam hiện nay?

TM1.HK-7

Bình luận các quy định pháp luật hiện hành về mối quan hệ giữa công ty mẹ

và công ty con trong các tập đoàn kinh tế ở Việt Nam hiện nay?

TM1.HK-8

Đánh giá các quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành về việc bảo vệ

quyền lợi của thành viên trong công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên

và công ty cổ phần?

TM1. HK-9

Đánh giá các quy định pháp luật hiện hành về hộ kinh doanh và phân tích những

ưu điểm của hộ kinh doanh so với các loại hình doanh nghiệp.

TM1. HK-10

Đánh giá các quy định pháp luật hiện hành về công ty hợp danh và phân tích

những ưu điểm, nhược điểm của công ty hợp danh so với các loại hình doanh

nghiệp khác

TM1. HK-11

Phân tích và bình luận về vai trò, tư cách pháp lý của Quản tài viên, doanh

nghiệp quản lý, thanh lý tài sản.

TM1. HK-12

Bình luận các quy định pháp luật hiện hành về chủ thể nộp đơn yêu cầu mở

thủ tục phá sản.

TM1. HK-13

Bình luận các quy định về thủ tục phục hồi hoạt động kinh doanh của doanh

nghiệp, hợp tác xã bị tòa án ra quyết định mở thủ tục phá sản theo pháp luật hiện

hành.

12

TM1.HK-14

Đánh giá các quy định của Luật Phá sản (2014) về việc bảo vệ quyền và lợi

ích cho chủ nợ, người lao động và doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh

toán?

13

Bộ bài tập môn Luật thương mại 1 (Dùng cho các lớp từ kỳ 2 năm học 2020-2021) - Đại học Luật Hà Nội