Bài giảng Công nghệ gia công sau in
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
*******************
BÀI GIẢNG
CÔNG NGHỆ GIA CÔNG SAU IN
(Giáo trình dùng cho sinh viên ngành Công Nghệ In)
Lưu hành nội bộ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
12/2015
MỤC LỤC
CHƯƠNG 1: TỔNG QUÁT.............................................................................................1
I.
TỔNG QUÁT..........................................................................................................1
I.1
Vai trò vị trí của công nghệ gia công trong ngành in......................................1
I.1.1 Giới thiệu..................................................................................................................1
I.1.2 Vai trò, vị trí.............................................................................................................2
I.1.3 Phân loại phương pháp gia công sau in ..............................................................3
I.2
Những điều cần lưu ý khi gia công sau in........................................................4
I.2.1 Chọn quy trình công nghệ gia công sau in .........................................................4
I.2.2 Sản xuất và kiểm tra mẫu thử trước khi gia công sau in ..................................5
I.2.3 Kiểm tra và đánh giá chất lượng tờ in trước khi gia công ................................5
I.2.4 Vấn đề định vị trong quá trình gia công sau in (Tay kê, cạnh chuẩn, góc
chuẩn, …) .............................................................................................................................6
I.2.5 Điều độ sản xuất trong qúa trình gia công sau in..............................................6
I.3
II.
Xu hướng phát triển của công nghệ gia công sau in .......................................6
CÁC NHÓM SẢN PHẨM IN VÀ QUY TRÌNH THÀNH PHẨM ...............7
II.1 Các dạng sản phẩm của công đoạn sau in.........................................................7
II.1.1 Các dạng sản phẩm của quá trính đóng xén.......................................................7
II1.2 Các dạng sản phẩm bao bì.....................................................................................8
II.1.3 Các dạng sản phẩm sản xuất từ giấy khác..........................................................8
II.2 Nhóm sản phẩm đóng xén đặc trưng là sách báo ............................................8
II.2.1 Đặc điểm chung sách..............................................................................................8
II.2.2 Phân loại...................................................................................................................9
II.2.3 Quy trình đóng sách cho các dạng sách cơ bản..................................................11
II.3 Nhóm bao bì nhãn hàng.......................................................................................13
II.3.1 Đặc điểm chung.......................................................................................................13
II.3.2 Bao bì có thể được phân loại theo nhiều cách sau: ............................................15
II.3.3 Cấu tạo của từng loại bao bì, nhãn hàng và các thong số kỹ thuật đặc
trưng ....................................................................................................................................16
II.3.4 Quy trình thành phẩm các dạng bao bì, nhãn hàng ..........................................25
CHƯƠNG 2: CÁC CÔNG NGHỆ GIA CÔNG THÀNH PHẨM .............................29
I.
CÔNG NGHỆ GIA CÔNG BỀ MẶT ẤN PHẨM ............................................29
I.1
Giới thiệu chung ....................................................................................................29
I.1.1 Mục đích ý nghĩa của việc gia công bề mặt ấn phẩm........................................29
I.1.2 Các phương pháp gia công bề mặt ấn phẩm ......................................................29
I.2
Các phương pháp tráng phủ bề mặt...................................................................30
I.2.1 Tráng phủ verni.......................................................................................................30
I.2.2 Dán ghép màng .......................................................................................................40
I.3
Ép nhũ ......................................................................................................................54
I.3.1 Ép nhũ nóng.............................................................................................................54
I.3.2 Ép nhũ lạnh..............................................................................................................63
I.4
Các phương pháp cơ học.......................................................................................67
I.4.1 Ép chìm nổi ..............................................................................................................67
I.4.2 Làm bong tạo vân nhám ........................................................................................70
II.
Cắt .............................................................................................................................70
II.1 Các đặc điểm của công đoạn ................................................................................70
II.1.1 Đặc điểm...................................................................................................................70
II.1.2 Các nguyên vật liệu, bán thành phẩm đầu vào và ra của vật liệu...................71
II.1.3 Các nguyên lý cắt....................................................................................................73
II.2 Cắt trên máy dao một mặt ....................................................................................73
II.2.1 Cấu tạo......................................................................................................................73
II.2.2 Ứng dụng .................................................................................................................74
II.2.3 Nguyên lý hoạt động..............................................................................................74
II.2.4 Quy trình cắt............................................................................................................74
II.2.5 Các nguyên tắc xác định chương trình cắt..........................................................75
II.2.6 Các tiêu chuẩn kỹ thuật .........................................................................................77
II.2.7 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng công đoạn cắt .......................................77
II.2.8 Giới thiệu một số dây chuyền cắt.........................................................................79
II.3 Cắt cuồn ...................................................................................................................84
II.3.1 Ứng dụng .................................................................................................................84
II.3.2 Xả dọc cuộn..............................................................................................................84
II.3.3 Xả ngang cuộn giấy ................................................................................................85
III
Bế...............................................................................................................................87
III.1 Giới thiệu.................................................................................................................87
III.2 Các nguyên lý bế và ứng dụng của từng nguyên lý bế ..................................87
III.3 Bế phẳng từng tờ....................................................................................................89
III.4 Bế cuộn – Máy bế trục xoay..................................................................................97
III.5 Bế từng xấp..............................................................................................................99
IV.
Gấp............................................................................................................................100
IV.1 Các đặc điểm chung của công đoạn....................................................................100
IV.1.1 Đặc điểm...................................................................................................................100
IV.1.2 Nguyên liệu bán thành phẩm đầu vào và ra của công đoạn gấp....................101
IV.2 Các nguyên lý tạo vạch gấp và ứng dụng của từng nguyeenlys trong gia
công thành phẩm................................................................................................................101
IV.2.1 Nguyên lý gấp dao .................................................................................................101
IV.2.2 Nguyên lý gấp dao .................................................................................................103
IV.2.3 Gấp phễu..................................................................................................................104
IV.2.4 Gấp sử dụng trục kẹp.............................................................................................105
IV.2.5 Gấp trống .................................................................................................................107
IV.2.6 Gấp dây băng...........................................................................................................108
IV.3 Máy gấp tờ rời.........................................................................................................109
IV.3.1 Cấu tạo......................................................................................................................109
IV.3.2 Quy trình vận hành ................................................................................................114
IV.3.3 Giới thiệu các dạng máy gấp.................................................................................115
IV.4 Gấp cuộn..................................................................................................................117
IV.4.1 Thiết bị gấp cuộn trên máy offset cuộn ...............................................................117
IV.4.2 Thiết bị gấp cuộn trên máy in ống đồng dành cho XB phẩm...........................121
CHƯƠNG 3: KỸ THUẬT ĐÓNG SÁCH VÀ CÁC VĂN HÓA PHẨM..................123
I.
Các khái niệm chung về quá trình đóng sách ..................................................123
Các thuật ngữ sử dụng trong quá trình đóng sách............................................123
Cách thính số tờ in, tay sách, tờ gấp của một cuốn sách...................................124
Chuẩn bị trước khi gia công ................................................................................126
Nhận đếm soạn tờ in ..............................................................................................126
I.1
I.2
II.
II.1
II.2 Các yêu cầu kỹ thuật đối với tờ in trước khi gia công đóng sách và các
phương pháp kiểm tra .......................................................................................................126
III.
Cắt giấy.....................................................................................................................127
III.1 Vỗ giấy......................................................................................................................127
III.2 Cắt tơ in đóng sách .................................................................................................127
III.3 Cắt tờ in thành tờ gấp, mối liên hệ với việc bố trí tờ in.....................................128
III.4 Cắt các phụ trang, mối liên hệ với việc bố trí tờ in ............................................128
IV.
Gấp tay sách ............................................................................................................128
IV.1 Định nghĩa................................................................................................................128
IV.2 Chọn tay sách cơ bản cho một cuốn sách bao gồm các yếu tố sau..................128
IV.3 Công đoạn gấp có thể thực hiện thủ công hoặc bằng máy theo các phương
án gấp khác nhau ................................................................................................................128
IV.4 Các phương pháp dùng để bố trí trang...............................................................129
V.
Hoàn chỉnh các tay sách phức tạp.......................................................................131
Các dạng công việc hoàn chỉnh tay sách .............................................................131
Dán tờ gác ................................................................................................................131
Dán các ảnh minh họa............................................................................................132
Dán biểu đồ, bản đồ................................................................................................134
Lồng các tay gấp lẻ..................................................................................................136
Bắt cuốn....................................................................................................................136
V.1
V.2
V.3
V.4
V.5
VI.
VI.1 Ý nghĩa......................................................................................................................136
VI.2 Các phương pháp bắt cuốn ...................................................................................137
VI.3 Bắt cuốn kẹp.............................................................................................................138
VI.4 Bắt cuốn bằng máy..................................................................................................139
VII. Liên kết ruột sách...................................................................................................142
VII.1 Đặc điểm công đoạn liên kết ruột sách................................................................142
VII.2 Khâu chỉ ruột sách ..................................................................................................145
VII.3 Cà gáy dán keo ........................................................................................................148
VII.4 Khâu chỉ nhiệt..........................................................................................................154
VIII. Hoàn thiện ruột sách .............................................................................................157
CHƯƠNG IV: THÀNH PHẨM HỘP GẤP...................................................................173
I.
Hộp carton và vòng đời của hộp carton.............................................................173
Thiết kế hộp carton................................................................................................173
Lựa chọn dạng hộp.................................................................................................173
Xác định kích thước hộp ........................................................................................174
Thiết kế đồ họa........................................................................................................175
Lựa chọn vật liệu.....................................................................................................175
Tò in trước khi thành phẩm hộp.........................................................................179
Các phương pháp gia công bề mặt thường sử dụng trong sản xuất hộp
II.
II.1
II.2
II.3
II.4
III.
IV.
carton ....................................................................................................................................179
V.
Cấn bế hộp...............................................................................................................179
Nguyên lý cấn bế hộp.............................................................................................179
Khuôn bế và khuôn đỡ...........................................................................................179
Quy trình bế.............................................................................................................188
Gia công cửa sổ hộp...............................................................................................193
V.1
V.2
V.3
VI.
VI.1 Dạng cửa sổ hộp không được che kín..................................................................193
VI.2 Dạng cửa sổ hộp được che kín bởi một lớp màng .............................................193
VII. Dán hộp...................................................................................................................193
VII.1 Dán hộp thủ công....................................................................................................193
VII.2 Dán hộp trên thiết bị...............................................................................................196
CHƯƠNG 5: KỸ THUẬT THÀNH PHẨM BAO BÌ MỀM........................................203
I.
Nguyên liệu thường sủ dụng trong sản xuất bao bì mềm – Các đặc tính
quan trọng ...........................................................................................................................203
I.1
I.2
II.
Các đặc tính quan trọng của nguyên liệu............................................................203
Các nguyeenlieeuj thong dụng – Tính chất – Công dụng.................................205
Các phương pháp in thường sử dụng trong sản xuất bao bì mềm...............205
Màng ghép và các phương pháp ghép màng....................................................206
III.
III.1 Màng phức hợp.......................................................................................................206
III.2 Các phương pháp tạo màng phức hợp................................................................207
III.2.1 Giới thiệu chung các phương pháp ghép màng.................................................207
III.2.2 Phương pháp ghép ướt ..........................................................................................207
III.2.3 Phương pháp ghép khô..........................................................................................208
III.2.4 Phương pháp tráng ghép đùn...............................................................................211
III.2.5 So sánh ưu nhược điểm của các phương pháp ghép.........................................215
CHƯƠNG 6: SẢN XUẤT THÙNG CARTON DỢN SÓNG .....................................217
I.
Giới thiệu các thuật ngữ .......................................................................................217
II.
Quy trình sản xuất thùng carton dợn song .......................................................221
II.1 Thiết kế cấu trúc carton dợn sóng.......................................................................221
II.1.1 Thùng carton dợn song và dòng đời....................................................................221
II.1.2 Thiết kế cấu trúc thùng carton ..............................................................................223
II.2 Quy trình sản xuất tấm carton .............................................................................225
II.2.1 Vật liệu......................................................................................................................225
II.2.2 Quy trình sản xuất ..................................................................................................225
II.3 Quy trình sản xuất carton dợn sóng ...................................................................228
II.3.1 Quy trình sản xuất thùng carton có in và không in...........................................229
II.3.2 Quy trình sản xuất thùng carton bồi....................................................................232
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
Chöông 1: TOÅNG QUAÙT
I TOÅNG QUAÙT
I.1. Vai troø, vò trí cuûa coâng ngheä gia coâng sau in trong ngaønh In
I.1.1. Giôùi thieäu
Quaù trình gia coâng sau in laø taäp hôïp taát caû caùc coâng ñoaïn gia coâng bieán ñoåi töø sau khi
in saûn löôïng (coù theå daïng tôø rôøi hoaëc daïng cuoän) thaønh saûn phaåm in hoaøn chænh (hình
1.1)
Coâng ñoaïn gia coâng sau in chính laø coâng ñoaïn ñònh hình daïng cho saûn phaåm in, cho
pheùp saûn phaåm in thöïc hieän troïn veïn caùc chöùc naêng cuûa mình:
§ Ngoaøi chöùc naêng chính cuûa saûn phaåm in laø chöùc naêng truyeàn ñaït thoâng tin (chöùc naêng
naøy coù ñöôïc sau coâng ñoaïn in), caùc saûn phaåm in tuøy theo töøng daïng saûn phaåm caàn coù
caùc chöùc naêng khaùc nhö: chöùc naêng chöùa ñöïng, chöùc naêng baûo veä saûn phaåm beân trong
cuûa caùc daïng bao bì; cung caáp thoâng tin theo trình töï nhaát ñònh ôû saùch, taïp chí ….vv.
Chæ sau khi hoaøn taát coâng ñoaïn gia coâng sau in, saûn phaåm in môùi coù theå nhaän ñöôïc
hình daïng cuoái cuøng cuûa noù, nhôø ñoù môùi coù theå thöïc hieän ñaày ñuû caùc chöùc naêng theo
yeâu caàu.
§ Chính moái lieân quan maät thieát giöõa coâng ñoaïn sau in vaø caùc chöùc naêng cuûa saûn phaåm
in, maø ñoä phöùc taïp vaø soá löôïng caùc coâng ñoaïn trong quaù trình gia coâng sau in cuûa moät
saûn phaåm in phuï thuoäc vaøo muïc ñích söû duïng, loaïi hình vaø hình daïng cuûa saûn phaåm,
ngöôïc laïi chaát löôïng gia coâng cuûa coâng ñoaïn gia coâng sau in aûnh höôûng raát lôùn ñeán
hieäu quaû söû duïng vaø tính naêng cuûa saûn phaåm in.
Hình I. 1 Vai troø vò trí cuûa coäng ñoaïn Thaønh phaåm (sau In) trong
chu trình saûn xuaát In
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 1
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
I.1.2. Vai troø vò trí
Toaøn boä quaù trình saûn xuaát saûn phaåm in chia laøm 3 giai ñoaïn: cheá taïo khuoân in (cheá
baûn); in; thaønh phaåm (Sau In).
Coâng ñoaïn gia coâng sau in laø coâng ñoaïn cuoái cuøng trong daây chuyeàn saûn xuaát In vaø
coù quan heä heát söùc maät thieát vôùi quaù trình thieát keá saûn phaåm In,choïn vaät lieäu in,
cheá baûn in vaø quaù trình in:
§ Vieäc thieát keá saûn phaåm In ñaëc bieät laø thieát keá caáu truùc quyeát ñònh caùch thöùc gia
coâng sau In cho moät saûn phaåm In.Ví duï vôùi cuøng moät noäi dung nhöng khi caùch thöùc
ñoùng saùch khaùc nhau (bìa cöùng thay cho bìa meàm hoaëc ñoùng saùch daïng ñoùng ghim
thay cho khaâu chæ), thì quaù trình gia coâng sau in cho hai cuoán saùch coù cuøng noäi dung
naøy ñaõ hoaøn toaøn khaùc nhau.Vôùi moät ví duï khaùc hai hoäp coù cuøng noäi dung in nhöng
neáu moät hoäp coù hình daùng phöùc taïp, coù cöûa soå,beà maët caùn maøng thì phaàn gia coâng sau
in seõ phöùc taïp hôn khi hoäp ñoù coù hình daïng ñôn giaûn, khoâng coù cöûa soå, khoâng caùn
maøng.
§ Thoâng thöôøng khi löïa choïn vaät lieäu cho saûn phaåm in, ngoaøi tính chaát deã in,vaät lieäu
in coøn phaûi ñaùp öùng caùc yeâu caàu khaùc veà khaû naêng chòu löïc, ñoä beàn khi va ñaäp, coï saùt,
khaû naêng choáng thaám nöôùc… tuy nhieân moät loaïi vaät lieäu thöôøng khoâng ñaùp öùng ñöôïc
taát caû caùc yeâu caàu treân,maø ñieàu naøy chæ ñaït ñöôïc khi vaät lieäu in ñöôïc gia coâng traùng
phuû(coating) hoaëc gheùp daùn (laminating), noùi moät caùch khaùc tuøy thuoäc vaøo yeâu caàu
cuûa saûn phaåm in caàn phaûi löïa choïn vaät lieäu in vaø caùc phöông phaùp gia coâng beà maët
töông öùng.Moät yeáu toá khaùc khi löïa choïn vaät lieäu phaûi chuù yù ñeán khaû naêng gia coâng
thaønh phaåm treân vaät lieäu: nhö khaû naêng chòu gaáp, caán cuûa vaät lieäu, khaû naêng thaám
keo khi daùn gheùp, giôùi haïn chòu caét cuûa vaät lieäu….
§ Caùch thöùc gia coâng sau in nhieàu khi quyeát ñònh caùch thöùc bình baûn,vaø caùch ñònh vò
hình aûnh treân tôø in vaø caû caùch thöùc in. Ví duï khi saùch ñöôïc khaâu chæ treân maùy
khaâu chæ töï ñoäng thay vì khaâu treân maùy khaâu chæ baùn töï ñoäng, thì khi bình baûn cho tôø
in saùch caàn phaûi chuù yù chöøa moâi meø cho tay saùch.Moät ví duï khaùc laø töông öùng vôùi
vieäc löïa choïn caùch thöùc gaáp khaùc nhau cho tay saùch, thì vieäc bình vò trí caùc trang saùch
treân tôø in; vieäc löïa choïn caùch thöùc in trôû (töï trôû;A-B; hay trôû nhíp) cuõng phaûi thay ñoåi
phuø hôïp theo….vv
§ Chaát löôïng gia coâng sau in phuï thuoäc raát lôùn vaøo chaát löôïng cheá baûn vaø in ñaëc bieät laø
vieäc ñònh vò.
Chaát löôïng saûn phaåm sau cuøng phuï thuoäc raát lôùn vaøo chaát löôïng gia coâng sau in
§ Khaâu thaønh phaåm laø khaâu ñònh hình daïng, kích thöôùc saûn phaåm maø nhöõng sai hoûng veà
hình daïng saûn phaåm raát deã nhaän bieát, chính vì vaäy caùc loãi sai hoûng ôû khaâu naøy thöôøng
daãn tôùi vieäc phaûi loaïi boû saûn phaåm.
§ Khaâu thaønh phaåm laø khaâu sau cuøng neân nhöõng hö hoûng ôû khaâu naøy gaây laõng phí raát
lôùn veà maët kinh teá, khi saûn phaåm ôû khaâu naøy bò loaïi boû ñoàng nghóa vôùi vieäc ñaùnh maát
toaøn boä chi phí cho saûn phaåm.
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 2
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
I.1.3. Phaân loaïi phöông phaùp gia coâng sau in
Caùc phöông phaùp gia coâng sau in coù theå ñöôïc phaân thaønh nhoùm theo giai ñoaïn gia
coâng bao goàm: Nhoùm caùc phöông phaùp gia coâng beà maët tôø in vaø nhoùm caùc phöông
phaùp ñònh hình aán phaåm.
§ Caùc phöông phaùp gia coâng beà maët saûn phaåm bao goàm caùc phöông phaùp xöû lyù vaø trang
trí beà maët aán phaåm. Coù raát nhieàu phöông phaùp gia coâng beà maët tôø in khaùc nhau:
Ø Traùng phuû(Coating): Traùng phuû Varnish goác daàu; Traùng phuû varnish goác nöôùc;
Traùng phuû varnish UV…..
Ø Daùn gheùp maøng (Laminating)
Ø Söû duïng löïc cô hoïc bieán ñoåi caáu truùc: Eùp nhuõ, daäp chìm,daäp noåi, caùn gaân.
§ Caùc phöông phaùp ñònh hình aán phaåm raát ña daïng,tuøy thuoäc vaøo muïc ñích söû duïng, loaïi
hình vaø hình daïng aán phaåm maø saûn phaåm in coù nhöõng phöông phaùp ñònh hình khaùc
nhau:
Ø Saùch baùo: söû duïng caùc phöông phaùp ñoùng xeùn nhö caét, gaáp, baét cuoán, khaâu chæ,
ñoùng ghim,daùn keo,gheùp bìa, vaøo bìa…vv
Ø Caùc saûn phaåm in thöông maïi:Söûû duïng caùc phöông phaùp ñoùng xeùn
Ø Caét hoaëc caán beá khi gia coâng caùc daïng côø treo, tôø böôùm quaûng caùo…
Ø Bao bì hoäp giaáy: Caán beá, daùn gheùp hoäp
Ø Bao bì nhöïa: Gheùp maøng, chia cuoän, gaáp tuùi, haøn daùn tuùi
Ø Nhaõn haøng : Caét, beá
Moät caùch phaân loaïi khaùc laø phaân caùc phöông phaùp gia coâng sau in thaønh caùc nhoùm
theo muïc ñích cuûa phöông phaùp gia coâng
§ Caùc phöông phaùp chia caét: Caét cuoän, caét tôø rôøi treân maùy dao caét moät maët,beá tôø in, ñuïc
loã, baám vaïch
§ Caùc phöông phaùp gaáp: gaáp tôø in tôø rôøi, gaáp cuoän,gaáp hoäp, gaáp xeáp tuí
§ Caùc phöông phaùp eùp, daäp: daäp chìm noåi, eùp nhuõ noùng, caùn gaân, caán vaïch
§ Caùc phöông phaùp phuû beà maët: daùn gheùp maøng, traùng phuû
§ Caùc phöông phaùp taäp hôïp: baét caùc tay saùch thaønh cuoán,baét cuoán lòch, baét lieân veù soá,
baét lieân hoùa ñôn…
§ Caùc phöông phaùp lieân keát: khaâu chæ,ñoùng ghim, daùn bìa, caùc daïng ñoùng loø xo hoaëc
kim loaïi khaùc,daùn hoäp,haøn daùn tuùi nhöïa.
§ Caùc phöông phaùp gheùp boài: laøm taám cacton dôïn soùng, gheùp bìa cöùng, laøm bìa lòch.
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 3
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
§ Do quaù trình gia coâng sau in cho moät saûn phaåm coù raát nhieàu coâng vieäc neân ngöôøi ta
thöôøng hay keát hôïp hai hay nhieàu coâng vieäc coù moái lieân quan theo coâng ñoaïn gia
coâng laïi taïi moät vò trí laøm vieäc hoaëc treân cuøng thieát bò ví duï :
§ Caán, beá, baám vaïch treân maùy beá khi ñònh hình cho hoäp giaáy; baám vaïch vaø gaáp treân
maùy gaáp cho gaáp tay saùch;
§ Caán vaïch vaø vaøo bìa saùch treân thieát bò vaøo bìa saùch;
§ Caø gaùy saùch vaø vaøo bìa treân thieát bò caø gaùy daùn keo;
§ Gaáp vaø daùn hoäp treân maùy gaáp daùn hoäp cho caùc daïng hoäp giaáy.
Nhöng coù nhöõng coâng ñoaïn gia coâng coù theå söû duïng nhieàu phöông phaùp khaùc nhau ñeå
thöïc hieän, luùc naøy moãi phöông phaùp gia coâng laïi coù theå gia coâng ôû vò trí laøm vieäc khaùc
nhau hoaëc treân thieát bò khaùc nhau, nhö: coâng ñoaïn lieân keát ruoät saùch tuøy theo töøng loaïi
saùch coù theå ñöôïc caø gaùy daùn keo, khaâu chæ hoaëc ñoùng ghim moãi phöông phaùp naøy gia
coâng ôû caùc maùy khaùc nhau …
Maët khaùc nhaèm giaûm caùc khaâu löu tröõ trung gian, taêng naêng suaát trong quaù trình gia
coâng sau in ngöôøi ta söû duïng raát nhieàu daây chuyeàn lieân hôïp nhö: caùc daây chuyeàn ñoùng
saùch daïng ñoùng ghim loàng (baét cuoán, ñoùng ghim, xeùn ba maët); daây chuyeàn ñoùng saùch
khoâng khaâu(baét cuoán keïp, caø gaùy, vaøo bìa, xeùn ba maët); daây chuyeàn caét vaø beá nhaõn;
daây chuyeàn caán,beá vaø xeù riaø cho hoäp giaáy.
Moät hình thöùc khaùc cuûa caùc daây chuyeàn saûn xuaát laø caùc coâng ñoaïn gia coâng sau in ñöôïc
tích hôïp treân maùy in nhö:treân daây chuyeàn in nhaõn khoå nhoû vôùi caùc coâng ñoaïn traùng
phuû,gheùp maøng, eùp nhuõ,daäp chìm noåi, beá nhaõn ñöôïc gheùp sau caùc ñôn vò in; caùc coâng
ñoaïn traùng phuû, ñoùng soá nhaûy thöôøng ñöôïc gheùp sau ñôn vò in ôû moät soá daïng maùy in
offset tôø rôøi; caét vaø gaáp treân maùy in cuoän.…
Ñeå moâ taû quaù trình saûn xuaát sau in theo trình töï coâng vieäc,ngöôøi ta söû duïng moät soá kyù
hieäu, bieåu töôïng quy öôùc (xem hình 1.2)
I.2. Nhöõng ñieåm caàn löu yù khi gia coâng sau In
I.2.1. Choïn quy trình coâng ngheä gia coâng sau In
Quaù trình gia coâng sau in phuï thuoäc raát nhieàu vaøo muïc ñích söû duïng, loaïi hình saûn
phaåm, vì vaäy tröôùc khi gia coâng thaønh phaåm caàn phaûi xaùc ñònh roõ:
§ Muïc ñích söû duïng cuûa saûn phaåm
§ Xaùc ñònh ñuùng caùc yeâu caàu, caùc thoâng soá kyõ thuaät cuûa saûn phaåm ñaëc bieät laø caùc thoâng
soá veà hình daïng, kích thöôùc, khaû naêng chòu löïc, ñoä beàn cô hoïc, caùc tính naêng lieân
quan ñeán tính chaát cô hoïc,lyù hoaù…….
Treân cô sôû ñoù môùi coù theå choïn ñuùng ñöôïc:
§ Quy trình coâng ngheä gia coâng sau in
§ Xaùc ñònh ñuùng caùc yeâu caàu, caùc thoâng soá kyõ thuaät cuûa töøng coâng ñoaïn
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 4
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
Hình I. 2 : Kyù hieäu, bieåu töôïng quy öôùc ñeå moâ taû quaù trình saûn xuaát sau in
theo trình töï coâng vieäc
Vieäc choïn coâng ngheä gia coâng sau in phaûi ñöôïc tính toaùn ngay töø khaâu thieát keá saûn
phaåm ñaëc bieät laø khi löïa choïn vaät lieäu in;thieát keá maquette cho tôø in; ñònh vò tôø in khi in
nhaèm baûo ñaûm tính thoáng nhaát vaø ñoàng boä töø khaâu ñaàu ñeán khaâu cuoái trong saûn xuaát.
I.2.2. Saûn xuaát maãu thöû vaø kieåm tra tröôùc khi gia coâng sau in
Quaù trình gia coâng sau in raát phöùc taïp bao goàm nhieàu coâng ñoaïn vaø chaát löôïng cuûa noù
aûnh höôûng raát lôùn ñeán chaát löôïng saûn phaåm cuoái cuøng vì vaäy tröôùc khi saûn xuaát thaät
caàn:
§ Saûn xuaát thöû moät caùch kyõ löôõng töø khaâu ñaàu ñeán khaâu cuoái ñeå ño löôøng heát caùc khoù
khaên vaø caùc vaán ñeà kyõ thuaät coù theå phaùt sinh nhaèm traùnh caùc sai soùt vaø khaéc phuïc caùc
khuyeát ñieåm.
§ Kieåm tra saûn phaåm thöû nghieäm khoâng nhöõng theo caùc tieâu chí, yeâu caàu cuûa khaùch
haøng maø coøn phaûi xem saûn phaåm coù thoûa maõn muïc ñích söû duïng hay khoâng.
I.2.3. Kieåm tra ñaùnh giaù chaát löôïng tôø in tröôùc khi gia coâng
Chaát löôïng gia coâng sau in phuï thuoäc raát lôùn vaøo chaát löôïng tôø in vì vaäy tröôùc khi ñöa
vaøo saûn xuaát ôû quaù trình thaønh phaåm caàn:
§ Kieåm tra tôø in baùn thaønh phaåm loaïi boû nhöõng tôø in khoâng ñaït yeâu caàu
§ Phaân loaïi caùc tôø in keùm phaåm xaùc ñònh roõ loãi vaø tìm caùch khaéc phuïc
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 5
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
I.2.4. Vaán ñeà ñònh vò trong quaù trình gia coâng sau In (Tay keâ, caïnh chuaån, goùc
chuaån)
Quaù trình thaønh phaåm laø quaù trình gia coâng qua raát nhieàu coâng ñoaïn vaø ñoøi hoûi söï chính
xaùc veà vò trí raát lôùn vì vaäy khi gia coâng thaønh phaåm vaán ñeà caàn ñöôïc löu taâm nhaát laø
ñònh vò chính xaùc (ñaëc bieät khi gia coâng thaønh phaåm in tôø rôøi)
Taïi sao laïi caàn phaûi ñònh vò chính xaùc vò trí hình aûnh treân tôø in:
§ Quaù trình gia coâng sau in laø moät tieán trình saûn xuaát ñaïi traø, neân yeâu caàu vò trí hình aûnh
treân taát caû caùc tôø in phaûi gioáng nhau ñeå thuaän tieän cho vieäc gia coâng coâng ñoaïn sau,
neáu treân moãi tôø in hình aûnh naèm ôû moät vò trí khaùc nhau thì ôû caùc coâng ñoaïn thaønh
phaåm,vò trí khuoân beá,côõ caét, côõ gaáp….vv phaûi thay ñoåi theo töøng tôø in môùi coù theå cho
ra saûn phaåm ñaït yeâu caàu, ñieàu naøy khoâng theå thöïc hieän ñöôïc khi saûn xuaát ñaïi traø
§ Töông töï nhö vaäy yeâu caàu khoâng chæ cho tôø in maø treân caùc baùn thaønh phaåm cuûa töøng
coâng ñoaïn gia coâng sau in, vò trí caùc hình aûnh phaûi gioáng nhau.
I.2.5. Ñieàu ñoä saûn xuaát trong quaù trình gia coâng sau in
Quaù trình thaønh phaåm bao goàm nhieàu coâng ñoaïn caùc coâng ñoaïn naøy coù luùc thöïc hieän
song song coù luùc noái tieáp nhau neân vieäc quaûn lyù toát, ñaûo baûo söï nhòp nhaøng trong saûn
xuaát laø raát phöùc taïp, ñoøi hoûi ngöôøi ñieàu ñoä khoâng chæ am hieåu veà caùc phöông phaùp boá
trí coâng vieäc maø coøn phaûi raàt am hieåu veà coâng ngheä.
I.2.6. Kieåm tra chaát löôïng trong quaù trình gia coâng sau in
Quaù trình thaønh phaåm bao goàm nhieàu coâng ñoaïn, chaát löôïng cuûa caùc coâng ñoaïn tröôùc
aûnh höôûng raát lôùn ñeán chaát löôïng gia coâng coâng ñoaïn sau, cuõng nhö ñeán chaát löôïng saûn
phaåm cuoái cuøng, vì vaäy sau moãi coâng ñoaïn gia coâng thaønh phaåm, caàn kieåm tra phaân
loaïi saûn phaåm traùnh gaây khoù khaên cho coâng ñoaïn sau cuõng nhö aûnh höôûng ñeán chaát
löôïng saûn phaåm cuoái cuøng vaø gaây laõng phí.
I.3. Xu höôùng phaùt trieån cuûa coâng ngheä gia coâng sau in
Cô caáu saûn phaåm
Döï ñoaùn trong nhöõng naêm tôùi saûn löôïng cuûa caùc saûn phaåm cao caáp seõ taêng vaø chieám
45% saûn löôïng toaøn caàu. Caùc saûn phaåm reû tieàn cuõng gia taêng vaø chieám saûn löôïng töông
öùng. Caùc saûn phaåm trung bình seõ thu heïp vaø chæ coøn chieám 10%saûn löôïng in.Lyù do
chính cuûa söï thay ñoåi cô caáu naøy laø khuynh höôùng naâng cao giaù trò saûn phaåm.Maët khaùc
do söï phaùt trieån kinh teá vaø taêng thu nhaäp neân ôû caùc nöôùc ñang phaùt trieån, caùc saûn phaåm
tieâu duøng cao caáp gia taêng.
Theo phaân tích vaø thoáng keâ cuûa Printpromotion töø nay ñeán naêm 2010 saûn phaåm coù möùc
taêng tröôûng cao nhaát laø bao bì, caùc saûn phaåm khaùc coù tyû troïng taêng tröôûng thaáp hôn.
Yeâu caàu saûn xuaát in
§ Giaûm thôøi gian saûn xuaát
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 6
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
§ Chaát löôïng ngaøy caøng cao
§ Caùc ñôn haøng vôùi soá löôïng nhoû
§ Giaù thaønh haï
Xu höôùng coâng ñoaïn sau in:
Ñeå ñaùp öùng ñöôïc yeâu caàu ñoái vôùi saûn phaåm in coâng ñoaïn gia coâng sau in coù caùc xu
höôùng phaùt trieån quan troïng sau :
§ Chuù troïng vaøo vieäc gia coâng giaù trò tôø in (gia coâng beà maët aán phaåm)
§ Ñònh hình saûn phaåm:
Giaûm thôøi gian troáng giöõa caùc coâng ñoaïn
Tieâu chuaån hoùa quaù trình SX
Giaûm thôøi gian chuaån bò baèng caùch thieát laäp caùc thoâng soá töø tröôùc.
Giaûm caùc saûn phaåm trung gian baèng caùch tích hôïp caùc coâng ñoaïn SX
Taêng toác ñoä maùy
Taêng ñoä oån ñònh cuûa thieát bò
Thieát bò deã söû duïng hôn
Phaùt trieån vaät lieäu môùi
Naêng cao kyõ naêng cuûa ngöôøi thôï
§ Toái öu hoaù baèng caùch tích hôïp döõ lieäu:
Lập kế hoạch hiệu quả.
Tích hợp tất cả các công đoạn
Tất cả thông tin dạng điện tử
Loại bỏ việc nhập dữ liệu nhiều lần
Thời gian chuẩn bị ngắn với dữ liệu trực tiếp từ chế bản
Lưu trữ các công việc lặp lại.
Qui trình rõ ràng.
IICAÙC NHOÙM SAÛN PHAÅM IN VAØ QUY TRÌNH THAØNH PHAÅM
II.1. Caùc daïng saûn phaåm cuûa coâng ñoaïn sau in:
II.1.1. Caùc daïng saûn phaåm cuûa quaù trình ñoùng xeùn:
§ Caùc daïng tôø rôøi: Saûn phaåm in ñöôïc caét nhö tôø rôi, böu thieäp…
§ Caùc daïng tôø gaáp:Tôø in coù caùc kích côõ khaùc nhau ñaõ ñöôïc gaáp
§ Baùo chí: Taäp hôïp caùc tay saùch (khoâng coù lieân keát gaùy)
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 7
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
§ Saùch bìa meàm: Taäp hôïp caùc tay saùch theo daïng loàng hoaëc keïp, ñöôïc lieân keát baèng
caùch khaâu hoaëc daùn keo ôû gaùy, sau ñoù taäp ruoät saùch ñöôïc lieân keát vôùi bìa meàm.
§ Saùch bìa cöùng: Taäp hôïp caùc tay saùch theo daïng keïp, ñöôïc lieân keát baèng caùch khaâu
hoaëc daùn keo ôû gaùy, sau ñoù taäp ruoät saùch ñöôïc lieân keát vôùi bìa cöùng (thöôøng caáu taïo
phöùc taïp goàm nhieàu thaønh phaàn)
§ Saûn phaåm goàm caùc tôø ñöôïc ñoùng baèng phöông phaùp cô hoïc nhö ñoùng neïp thieác hoaëc
loø xo (caùc daïng lòch,taäp loø xo…..)
II.1.2. Caùc daïng saûn phaåm bao bì:
§ Caùc daïng bao bì hoäp giaáy
§ Caùc daïng bao bì cacton dôïn soùng
§ Caùc daïng bao bì meàm
§ Caùc daïng nhaõn haøng
§ Caùc daïng chai nhöïa, hoäp thieác…
§ Caùc daïng tuí xaùch
§ Caùc saûn phaåm bao thö…….
II.1.3. Caùc daïng saûn phaåm saûn xuaát töø giaáy khaùc:
§ Taäp vôû
§ Soå tay
§ Giaáy vi tính
§ Giaáy vieát thö
§ Caùc daïng giaáy ñeå ghi chuù
§ Ñoà chôi
§ Caùc daïng bìa hoà sô…
II.2. Nhoùm saûn phaåm ñoùng xeùn ñaëc tröng laø saùch baùo
II.2.1. Ñaëc ñieåm chung saùch
Saùch laø taäp hôïp caùc trang in theo moät thöù töï nhaát ñònh (treân ñoù coù theå in chính vaên
hoaëc hình aûnh), chuùng ñöôïc ñoùng thaønh taäp vaø ñoùng bìa (moät tôø bìa hoaëc trong 1 bìa
cöùng)
Caáu taïo saùch
Caáu taïo chung cuûa moät cuoán saùch hoaëc taïp chí goàm 2 thaønh phaàn: ruoät saùch, bìa saùch
; Ruoät saùch
Ruoät saùch laø taäp hôïp caùc trang in theo moät traät töï nhaát ñònh, chuùng ñöôïc lieân keát vôùi
nhau ôû gaùy baèng caùc phöông phaùp khaùc nhau nhö: keo, ghim, chæ
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 8
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
§ Rieâng ôû saùch bìa cöùng ruoät saùch coøn coù theâm moät soá thaønh phaàn khaùc nhö baêng
chæ ñaàu, vaûi loùt gaùy, giaáy boïc gaùy, chæ ñaùnh daáu trang,tôø gaùc.
§ Tay saùch laø ñôn vò caáu taïo neân ruoät saùch (tính khi baét cuoán) ñaây laø thaønh phaàn
chính mang taûi noäi dung cuoán saùch, noù ñaûm baûo cho khaû naêng taäp hôïp thaønh ruoät
saùch. Coù 2 loaïi tay saùch: ñôn giaûn vaø phöùc taïp
; Bìa saùch
Coù 2 daïng bìa saùch thöôøng gaëp: biaø meàm, bìa cöùng
§ Biaø meàm: Thöôøng laøm baèng giaáy coù ñònh löôïng khoaûng 80 ñeán 250 g/m2, tôø bìa
coù theå ñöôïc gia coâng beà maët ñeå trang trí vaø baûo veä. Biaø saùch coù theå toøan phaàn hay
töøng phaàn
§ Bìa cöùng coù caáu taïo phöùc taïp coù theå ñöôïc laøm baèng da, vaûi hoaëc giaáy. Coù caáu taïo
toaøn phaàn hoaëc töøng phaàn
; Lieân keát giöõa biaø vaø ruoät
§ Biaø meàm lieân keát tröïc tieáp: ghim, keo
§ Biaø cöùng lieân keát giaùn tieáp thoâng qua tôø gaùc vaø vaïi loùt gaùy
3
2
5
11
6
B
R
7
1
4
10
9
8
R: Ruoät saùch
B: Bìa saùch
1.
2.
3.
4.
5.
6.
Tay saùch
Tôø gaùc
7.
Caùnh bìa
Loùt gaùy bìa
Bao biaø
8.
Vaûi muøng daùn gaùy
Chæ ñaùnh daáu trang
Baêng chæ ñaàu
9.
10.
11.
Meùp dö
Raõnh bìa
Bao gaùy
Hình I. 3 Caáu taïo saùch
II.2.2. Phaân loaïi
Tuøy theo caáu taïo cuûa biaø saùch ngöôøi ta phaân ra laøm saùch bìa cöùng vaø saùch bìa meàm
; Saùch bìa meàm:
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 9
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
Tieâu
chí
Saùch bìa meàm
phaân loaïi
KEO
GHIM
Phöông thöùc
lieân keát giöõa
biaø vaø ruoät
Khaâu
chæ
Keo
Ñoùng
ghim
Ñoùng
ghim
Lieân
giöõa caùc tay
saùch
keát
Baét
keïp
Baét keïp
Baét keïp
Baét loàng
Caùch
xeáp caùc tay
saùch
saép
Saùch
khaâu
chæ
Saùch
ñoùng
khoâng
khaâu
Saùch
ñoùng
ghim
keïp
Saùch
ñoùng
ghim
loàng
Saûn phaåm
; Saùch bìa cöùng
Saùch bìa cöùng thöôøng ñöôïc phaân bieät theo caáu taïo bìa: biaø cöùng toaøn phaàn, bìa cöùng
töøng phaàn.
Phaân bieät theo vaät lieäu laøm bìa: da,vaûi, giaáy
Phaân bieät theo hình daïng cuûa gaùy saùch: gaùy troøn, gaùy vuoâng
Phaân bieät theo meùp dö: coù meùp dö, khoâng coù meùp dö
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 10
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
II.2.3. Quy trình ñoùng saùch cho caùc daïng saùch cô baûn
; Quy trình ñoùng
saùch bìa meàm
BÌA
RUOÄT
AÙO BÌA
Tôø in bìa
Tôøn in (rôøi, cuoän)
Tôø in
Caét
Gia coâng beà maët
Gia coâng beà maët
Caét
Gaáp
Caét bìa
Hoaøn thieän tay saùch
Caán gaáp
Caán, Gaáp
Tay saùch hoaøn chænh
Bìa hoaøn chænh
Aùo bìa
Baét cuoán
Lieân keát ruoät saùch
-Ñoùng ghim
- Khaâu chæ
- Ñoùng khoâng khaâu
Ruoät saùch
Vaøo bìa
Xeùn ba maët ruoät saùch
Eùp saùch
Bao saùch
Ñoùng goùi
Cuoán saùch
SAÛN PHAÅM HOAØN CHÆNH
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 11
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
; Quy trình ñoùng saùch bìa cöùng
AÙO BÌA
BÌA
RUOÄT
Tôø in
Tôøn in (rôøi, cuoän)
Tôø in bìa vaø vaät lieäu laøm bìa
Caét
Gia coâng beà maët
Caét
Caét caùc vaät lieäu bìa
Gaáp
Gheùp bìa
Hoaøn thieän tay saùch
Caán, Gaáp
Trang trí bìa
Tay saùch hoaøn
chænh
Aùo bìa
Bìa hoaøn chænh
Baét cuoán
Lieân keát ruoät saùch
Xeùn ba maët ruoät saùch
Nhuoäm caïnh saùch
Daùn chæ ñaùnh daáu trang
Vo troøn gaùy saùch
Daùn baêng chæ ñaàu
Vaøo bìa
Eùp saùch
Ruoät saùch hoaøn chænh
Taïo raõnh saùch
Bao saùch
Cuoán
Ñoùng goùi
SAÛN PHAÅM HOAØN CHÆNH
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 12
GIAÙO TRÌNH COÂNG NGHEÄ GIA COÂNG SAU IN
II.3. Nhoùm bao bì nhaõn haøng
II.3.1. Ñaëc ñieåm chung
; Ñònh nghóa bao bì
Vôùi moät hình daùng haáp daãn vaø kích côõ ñuùng, bao bì chöùa ñöïng vaø baûo veä saûn phaåm
töø luùc saûn xuaát, trong quaù trình vaän chuyeån ñeán khi phaân phoái leû cho ngöôøi tieâu
duøng.
Ñeå ñaûm baûo vieäc phaân phoái, bao bì phaûi cung caáp nhöõng thoâng tin caàn thieát veà nhaø
saûn xuaát, moâ taû vaø giaûi thích caùch duøng saûøn phaåm chöùa ñöïng beân trong.
Bao bì coù tính ñoäng vaø thöôøng xuyeân thay ñoåi. Vaät lieäu bao bì môùi caàn phöông phaùp
gia coâng môùi, phöông phaùp gia coâng môùi ñoøi hoûi thieát bò môùi, thieát bò môùi ñöa ñeán
keát quaû laø chaát löôïng saûn phaåm toát hôn, chaát löôïng toát hôn môû ra thò tröôøng môùi ñoøi
hoûi phaûi thay ñoåi bao bì. Vaø theá laø chu trình naøy cöù nhö theá baét ñaàu laïi.
; Tính naêng cuûa bao bì tieâu thuï:
Trong quaù trình saûn xuaát vaø phaân phoái löu thoâng haøng hoùa, bao bì caàn phaûi coù nhöõng
tính naêng sau:
Chöùa ñöïng saûn phaåm:
Bao bì duøng ñeå chöùa ñöïng saûn phaåm, ñeå saûn phaåm khoâng roø ræ thaát thoaùt, khoâng thay
ñoåi bieán daïng.Ñeå ñaùp öùng chöùc naêng naøy bao bì ñöôïc phaân chia thaønh:
Bao bì caáp 1: Laø nhöõng loaïi bao bì tieáp xuùc tröïc tieáp vôùi saûn phaåm. Ví duï: lon, chai
thuûy tinh, maøng nhöïa.
Bao bì caáp 2: Laø bao bì ñoùng goùi caùc bao bì caáp 1 rieâng leû laïi vôùi nhau.Ví duï: hoäp
giaáy, thuøng carton…
Bao bì caáp 3: laø nhöõng container vaø kieän lôùn chöùa nhieàu bao bì caáp 2 rieâng leû.Ví duï:
Caùc kieän goã, caùc container theùp…
Baûo veä:
Baûo veä baûn thaân bao bì ñeå coù ñöôïc tính naêng naøy caàn chuù yù caùc ñieåm sau:
-Kích thöôùc
-Söùc beàn choáng laïi taûi löïc töø caùc phía.
-Khaû naêng haáp thuï chaán ñoäng.
-Söùc beàn chòu ñöïng khi bò ñaùnh rôi.
-Söùc choáng ñôõ löïc chaø xaùt.
-Söùc choáng ñôõ löïc ñaâm thuûng.
Baûo veä saûn phaåm Baûo veä saûn phaåm, giöõ saûn phaåm nguyeân veïn nhö ban ñaàu, keùo daøi
thôøi gian baûo quaûn.Tuøy töøng tröôøng hôïp maø caùc yeáu toá sau ñaây caàn ñöôïc löu yù
Bieân soaïn : Nguyeãn Thò Laïi Giang
Trang 13
Tải về để xem bản đầy đủ
241 trang
11/01/2024
19100
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Công nghệ gia công sau in", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- bai_giang_cong_nghe_gia_cong_sau_in.pdf
