Bài giảng Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin - Chương 2: Phép biện chứng duy vật (Phần 2) - Nguyễn Văn Ngọc
IV/ CÁ C QUY LUẬT CƠ
BẢN CỦA PHÉ P BiỆN
CHỨNG DUY VẬT
1/ QUY LUẬT LÀ GÌ .
Qui luật là mối liên hệ
khá ch quan, bản chất,
tất nhiên, phổ biến và
lặp lại giữa cá c mặt, cá c
yếu tố, cá c thuộc tí nh
bên trong mỗi một sự
vật, hay giữa cá c sự vật,
hiện tượng với nhau.
Tí nh chất của quy luật
+ Tí nh khá ch quan
+ Tí nh phổ biến
+ Tí nh ổn định tương đối
Phân loại quy luật.
Dựa vào
Dựa vào
tính phổ biến
lĩnh vực hoạt động
Quy
Luật
CHUNG
NHẤT
Quy
Quy
Luật
XÃ
Quy
Quy
Quy
Luật
TỰ
Luật
TƯ
Luật
Luật
RIÊNG CHUNG
NHIÊN
HỘI
DUY
PBC DV NGHIÊN CỨU
NHỮNG Q.LUẬT CHUNG NHẤT CỦA TN, XH & TƯ DUY.
QUY LUẬT CHUYỂN HOÁ TỪ
NHỮNG THAY ĐỔI VỀ LƯỢNG
THÀNH NHỮNG THAY ĐỔI VỀ CHẤT
NHỮNG
QUY LUẬT
CƠ BẢN
CỦA
QUY LUẬT THỐNG NHẤT VÀ
ĐẤU TRANH CỦA CÁC
MẶT ĐỐI LẬP
PHÉ P
BiỆN CHỨNG
DUY VẬT
QUY LUẬT
PHỦ ĐỊNH CỦA PHỦ ĐỊNH
1/ QUY LUẬT CHUYỂN HOÁ TỪ NHỮNG THAY ĐỔI VỀ LƯỢNG
THÀNH NHỮNG THAY ĐỔI VỀ CHẤT VÀ NGƯỢC LẠI
BƯỚC NHẢY
ĐIỂM NÚT
Học
sinh
Học
sinh
Sinh
viên
Kỹ
sư
Lượng
Lượng
TRI THỨC PHỔ THÔNG TRI THỨC CHUYÊN NGHIỆP
Lượng
TRI THỨC
Độ
4 NĂM
Độ
12 NĂM
PHƯƠNG THỨC VẬN ĐỘNG PHÁT TRIỂN CỦA SỰ VẬT
Sự vật, hiện
tượng vận
động, phát
triển bằng
cá ch nào ?
Vai trò của quy luật:
Quy luật này chỉ ra
phương thức vận
động, phát triển của
sự vật, hiện tượng.
a/ Khá i niệm lượng, chất
Khá i niệm lượng dùng
để chỉ tí nh quy định khá ch
quan vốn có của sự vật về
cá c phương diện: số lượng
cá c yếu tố cấu thành, quy
mô của sự tồn tại, tốc độ,
nhịp điệu của cá c quá trì nh
vận động, phá t triển của sự
vật.
Tiền đóng học phí !
Trận đấu căng thẳng !
Khá i niệm
chất dùng để
chỉ tí nh quy
định khá ch
quan vốn có
của sự vật,
hiện tượng; là
sự thống nhất
hữu cơ của
cá c thuộc tí nh
cấu thành nó ,
phâ n biệt nó
với cá i khá c.
TỪ TRƯỜNG: THUỘC TÍNH CỦA TRÁI ĐẤT
LIÊN KẾT VẬT CHẤT CỦA VẬT THỂ
b/ Quan hệ giữa biện
chứng giữa lượng và
chất.
+ Sự thay đổi của lượng
quyết định sự thay đổi của
chất
Bất kỳ sự vật, hiện tượng
nào cũng là sự thống nhất
giữa mặt chất và mặt lượng.
Trong đó, lượng là yếu tố
thường xuyên biến đổi để
đến một mức độ nào đó sẽ
ké o theo sự thay đổi về chất.
KHÍ THẢI VÀ
Ô NHIỂM MÔI TRƯỜNG
Khi lượng của sự
vật được tích lũy
vượt quá giới hạn
nhất định gọi là độ.
Độ là một phạm trù
triết học dùng để
chỉ khoảng giới
hạn mà trong đó
sự thay đổi về
SÓNG THẦN
lượng của sự vật
chưa làm thay đổi
căn bản chất của
sự vật ấy.
Sóng biển vỗ bờ
Tại những điểm mà tại
đó sự thay đổi về lượng đủ
làm thay đổi về chất của sự
vật được gọi là điểm nút.
Điểm nút là một phạm
trù triết học dùng để chỉ thời
điểm mà tại đó sự thay đổi
về lượng đã đủ làm thay đổi
về chất của sự vật.
Vậy, sự phá t triển như là
một đường nút của những
quan hệ về độ.
Lượng thay đổi
nhưng chất tương đối cố định
Sự vật A
Độ
Giới hạn bởi hai điểm nút
ĐiỂM NÚT
Thời điểm chuyển đổi chất
Khi sự thay đổi về chất xảy ra thì gọi là bước
nhảy.
Bước nhảy là một phạm trù triết học dùng để
chỉ giai đoạn chuyển hoá về chất của sự vật do
những thay đổi về lượng trước đó gâ y nên.
Căn cứ và sự phâ n chia cá c hì nh thức cơ bản
của bước nhảy.
Căn cứ vào quy mô : bước nhảy toàn bộ và
bước nhảy cục bộ.
Căn cứ vào nhịp độ: bước nhảy đột biến và
bước nhảy dần dần.
+ Sự tá c
động lại của
chất đối với
lượng.
Biểu hiện ở:
+ Chất mới
làm thay đổi kết
cấu, quy mô ,
trì nh độ, nhịp
điệu của sự vận
động và phá t
triển của sự vật.
+ Chất
mới tạo
điều kiện
cho
lượng
mới
được
tiếp tục
tích lũy
để có sự
phá t
triển về
chất tiếp
theo.
Từ sự phâ n tí ch trên chúng ta có thể rút ra nội
dung quy luật như sau:
Bất kỳ sự vật, hiện tượng nào cũng có sự
thống nhất biện chứng giữa chất và lượng, sự
thay đổi dần về lượng trong khuô n khổ của độ tới
điểm nút sẽ dẫn đến sự thay đổi căn bản về chất
của sự vật thô ng qua bước nhảy; chất mới ra đời
sẽ tạo điều kiện cho lượng mới được tiếp tục tí ch
luỹ để có sự thay đổi về chất tiếp theo.
1/ PHÁT TRIỂN PHẢI
CÓ SỰ TÍCH LŨY VỀ LƯỢNG
1/ PHẢI BIẾT CHUẨN BỊ
CHU ĐÁO MỌI VIỆC
2/ PHẢI CHÚ TRỌNG
CẢ HAI MẶT
2/ LƯỢNG TÍCH LŨY ĐỦ SẼ
CÓ BƯỚC CHUYỂN
VỀ CHẤT
LƯỢNG VÀ CHẤT
3/ SỰ PHÁT TRIỂN THÔNG
QUA NHIỀU HÌNH THỨC
CỦA BƯỚC NHẢY
3/ PHẢI BIẾT LỰA CHỌN
BƯỚC NHẢY THÍCH HỢP
4/ KHÔNG ĐƯỢC NÔN
NÓNG TẢ KHUYNH
CŨNG NHƯ BẢO THỦ
HỮU KHUYNH
4/ LƯỢNG TÍCH LŨY TỚI
GiỚI HẠN MỚI CÓ SỰ
CHUYỂN ĐỔI VỀ CHẤT
NGHIÊN CỨU QUY LUẬT
BÀI HỌC RÚT RA
c/ Ý NGHĨA PHƯƠNG PHÁP LUẬN
2/ QL THỐNG
NHẤT VÀ ĐẤU
TRANH CỦA CÁ C
MẶT ĐỐI LẬP. (Quy
luật mâ u thuẫn)
Vai trò : Quy
luật này chỉ ra
nguyên nhâ n của
sự vận động và phá t
triển của sv/ht.
Vì sao sự vật,
hiện tượng
vận động và
phát triển
được ?
a/ Khá i niệm mâ u
thuẫn và cá c tí nh
chất chung của mâ u
thuẫn.
Mâ u thuẫn là khá i niệm dùng để chỉ mối liên hệ
thống nhất, đấu tranh và chuyển hó a giữa
những mặt đối lập của mỗi sự vật, hiện tượng
hoặc giữa cá c sự vật, hiện tượng với nhau.
MỘT MÂU
THUẪN BiỆN
CHỨNG
HAI MẶT
KHÁ C NHAU
(SINH VẬT)
XU HƯỚNG
VẬN ĐỘNG
TRÁI NGƯỢC
NHAU
MẶT ĐỐI LẬP (a)
QUÁ TRÌ NH
HẤP THỤ
MẶT ĐỐI LẬP (b)
QUÁ TRÌ NH
BÀI TiẾT
CÙNG TỒN TẠI
THỐNG NHẤT
NHAU
Mặt đối lập
là những
mặt, những
thuộc tính,
những
khuynh
hướng vận
động trái
ngược nhau
nhưng đồng
thời là điều
kiện, tiền đề
để tồn tại lẫn
nhau.
Tải về để xem bản đầy đủ
91 trang
17680
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin - Chương 2: Phép biện chứng duy vật (Phần 2) - Nguyễn Văn Ngọc", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- bai_giang_nhung_nguyen_ly_co_ban_cua_chu_nghia_mac_lenin_chu.ppt
