Bài giảng Nhập môn về lập trình - Chương 6: Hàm (Function)
Chương 6
Hàm (Function)
Presenter:
Slide 1
Nhập môn về lập trình (C6)
Learning outcomes
L.O.4.1 – Xác định được thành phần của một hàm.
L.O.4.2 – Hiện thực được giải thuật dưới dạng hàm.
L.O.4.3 – Giải thích được các kiểu truyền tham số trong C.
L.O.4.4 – Tổ chức được các chương trình lớn, gồm nhiều
hàm.
L.O.3.5 – Hiện thực được các giải thuật đệ quy bằng ngôn
ngữ C và hiểu được nguyên tắc hoạt động của nó.
Slide 2
Nhập môn về lập trình (C6)
Tổ chức chương trình C
Cấu trúc module
Tiền xử lý:
Mô tả module
• #include
#<Tiền xử lý>
• #define
Khai báo / định nghĩa:
• Hằng
Khai báo / định nghĩa
Hàm 1
• Biến
• Hàm/biến extern
• Mô tả hàm
Các hàm:
Hàm 2
• main được chạy đầu tiên.
• Định nghĩa ngang cấp,
không lồng nhau.
Hàm 3
• Được gọi mới chạy.
Slide 3
Nhập môn về lập trình (C6)
Tổ chức chương trình C
Project/solution : chương trình
Mô tả module
#<Tiền xử lý>
Khai báo / định nghĩa
Lập trình theo module
Hàm 1
Hàm 2
Hàm 3
Mô tả module
#<Tiền xử lý>
Khai báo / định nghĩa
Hàm 1
Hàm 2
Hàm 3
Mô tả module
#<Tiền xử lý>
Khai báo / định nghĩa
Chia ra
nhiều
Hàm 1
Hàm 2
Hàm 3
files.c
Mô tả module
#<Tiền xử lý>
Khai báo / định nghĩa
Hàm 1
Hàm 2
Hàm 3
Source files
Slide 4
Nhập môn về lập trình (C6)
Hàm là gì ?
Hàm là phương tiện phân chia code của module ra nhiều
đơn vị nhỏ hơn để dễ quản lý và sửa chữa.
Một dự án/giải pháp/chương trình = tập hợp N module
Một Module = tập hợp N hàm
Slide 5
Nhập môn về lập trình (C6)
Các vấn đề của hàm
Khai báo hàm
extern
Mô tả trước
Hàm
Định nghĩa hàm
Định nghĩa biến
Lệnh thực thi
Gọi hàm
Trực tiếp
Gián tiếp
Truyền tham số hàm
Trị
Tham khảo
Slide 6
Nhập môn về lập trình (C6)
Khai báo/định nghĩa hàm
Cú pháp :
[extern|static] [ret_type] name ([arglist])
{ [statements]*
[return expr;]
[statements]*
[return expr;]
extern | static
Ret_type Name( arglist )
}
{
}
Định nghĩa biến
[statements]*
[return expr;]
[statements]*
[return expr;]
Slide 7
Nhập môn về lập trình (C6)
Khai báo/định nghĩa hàm
Cú pháp
Cú pháp :
[extern|static] [ret_type] name ([arglist])
{ [statements]*
[return expr;]
[statements]*
[return expr;]
}
extern (khai báo): hàm đã được định nghĩa trong module
khác.
static (định nghĩa): hàm chỉ được gọi cục bộ trong
module chứa hàm này, không thể là đối tượng của extern.
Slide 8
Nhập môn về lập trình (C6)
Khai báo/định nghĩa hàm
Trị trả về, tham số, gọi hàm
return expr; kết thúc hàm, trở về và trả trị là expr. Giá trị
của expr sẽ được gởi về nơi gọi hàm để sử dụng.
arglist : là danh sách các tham số hình thức (hàm có
thể không có tham số), mỗi tham số được cách nhau bởi
dấu phẩy (,) và được mô tả theo cú pháp như sau :
type parameter_name [=defaultvalue]
defaultvalue là giá trị gán mặc định cho tham số nếu
không cung cấp lúc gọi hàm.
Dạng thức gọi hàm:
tên_hàm(<danh sách tham số thực>);
Slide 9
Nhập môn về lập trình (C6)
Khai báo/định nghĩa hàm
Ví dụ khai báo, định nghĩa
Trong phần định nghĩa hàm (function definition), ta phải
cung cấp đầy đủ tên hàm, kiểu trị trả về, số lượng tham số,
kiểu và tên các tham số.
Ví dụ :
Khai báo hàm:
Tên hàm
Định nghĩa hàm:
Tham số hình thức
Kiểu trả về
Trị trả về
Slide 10
Nhập môn về lập trình (C6)
Khai báo/định nghĩa hàm
Ví dụ gọi hàm
Nếu hàm được định nghĩa trong module khác, cần có khai
báo extern trước khi gọi hàm.
Ví dụ :
Tham số thực
Slide 11
Nhập môn về lập trình (C6)
Khai báo/định nghĩa hàm
Ví dụ gọi hàm
Nếu hàm được định nghĩa trong module khác, cần có khai
báo extern trước khi gọi hàm.
Ví dụ :
Dùng header chứa extern
Slide 12
Nhập môn về lập trình (C6)
Truyền tham số
Trong VC++, có 3 cách truyền tham số cho hàm :
• Truyền trị dưới dạng một biểu thức.
Tham số hình thức :
Tham số thực :
(kiểu tên)
(biểu thức)
• Truyền địa chỉ bằng biến con trỏ (kiểu*).
Tham số hình thức :
(kiểu* tên)
(&tên)
Tham số thực :
• Truyền địa chỉ bằng biến tham khảo (kiểu&).
Tham số hình thức :
Tham số thực :
(kiểu& tên)
(tên)
Slide 13
Nhập môn về lập trình (C6)
Hàm có sẳn
C hổ trợ rất nhiều hàm trong các thư viện hàm có sẳn:
• stdio.lib
• conio.lib
• string.lib
• math.lib
• . . .
Có thể tham khảo trang web:
Slide 14
Nhập môn về lập trình (C6)
Một số hàm toán học
Các hàm toán học nằm trong thư viện math.lib. Muốn sử
dụng phải thực hiện: #include <math.h>
Một số hàm thường dùng:
Tên hàm Diễn giải
Trị trả về
-------------------------------------------------------------------------
abs(a)
log(a)
sin(a)
cos(a)
tan(a)
log10(a)
pow(a1,a2) a1a2
Trị tuyệt đối
logarit cơ số tự nhiên
hàm sin
hàm cos
hàm tang
double
double
double
double
double
double
double
double
log10(a)
exp(a)
sqrt(a)
e a
căn bậ 2 của a
Slide 15
Nhập môn về lập trình (C6)
Ví dụ
Slide 16
Nhập môn về lập trình (C6)
Hàm đệ qui
Định nghĩa
Hàm mà trong thân hàm có gọi lại chính nó thì được gọi là
hàm đệ qui.
Có thể xem hàm đệ quy như là một vòng lặp ở cấp độ
hàm.
Một bài toán có thể giải bằng vòng lặp thì có thể viết
thành hàm đệ qui :
Fn(x) = G(Fn-1(x))
Ví dụ :
n! = (n-1)!*n
S(n) = S(n-1)+n
Fibo(n) = Fibo(n-1) + Fibo(n-2)
Nếu có 2 hàm A, B mà trong hàm A có gọi hàm B và trong
hàm B có gọi lại A thì được gọi là đệ qui tương hổ.
Slide 17
Nhập môn về lập trình (C6)
Hàm đệ qui
x
x
Ví dụ tính e
x
Hàm e tính theo triển khai Maclaurin:
ex = 1 + x1/1! + x2/2! + ... + xn-1/(n-1)! + xn/n!
có thể viết lại thành:
ex(n) = ex(n-1) + xn/n!
Ngoài ra, các hàm xn và n! cũng có thể tính đệ qui
xn = xn-1 * x
n!=(n-1)! * n
Trong đó, n giảm dần mỗi lần gọi đệ qui cho nên ta cần
kiểm soát sự trở về của hàm bằng điều kiện ban đầu
• ex(0) = 1 : khi n=0 thì trả về trị 1.
• x0 = 1 : khi n=0 thì trả về trị 1.
• 1! = 1 : khi n=1 thì trả về trị 1.
Slide 18
Nhập môn về lập trình (C6)
Hàm đệ qui
Các hàm đệ qui
Slide 19
Nhập môn về lập trình (C6)
Bài toán tháp Hà nội
Chuyển chồng đĩa từ cột A sang cột C, cột B trung gian.
• Mỗi lần chỉ chuyển một đĩa.
• Đĩa nhỏ nằm trên đĩa lớn.
A
B
C
Slide 20
Nhập môn về lập trình (C6)
Tải về để xem bản đầy đủ
22 trang
20020
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Nhập môn về lập trình - Chương 6: Hàm (Function)", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- bai_giang_nhap_mon_ve_lap_trinh_chuong_6_ham_function.pdf
