Bài giảng Kỹ năng ghi chép
KYÕ NAÊNG GHI CHEÙP
I. ÑAËT VAÁN ÑEÀ
❖ Ghi cheùp laø moät böôùc tích cöïc cuûa vieäc tieáp
nhaän thoâng tin.
❖ Coù hai phöông thöùc:
▪ Ghi cheùp töø baøi noùi cuûa moät dieãn giaû.
▪ Ghi cheùp töø caùc taøi lieäu, caùc baøi vieát, saùch
tham khaûo.
❖ Ñaây laø moät coâng vieäc mang tính trí tueä, thuoäc veà
tinh thaàn, khoâng phaûi laø vieäc cô baép.
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (1)
2.1. Nhöõng khoù khaên
a) Thôøi gian caàn ñeå noùi vaø caàn ñeå vieát khaùc nhau:
▪ Noùi: trung bình 125 – 150 töø/phuùt
▪ Vieát: 27 – 30 töø/phuùt € phöông phaùp vaø toác ñoä
moãi ngöôøi.
▪ Khi ghi caàn thöïc hieän moät söï löïa choïn (caùc yù
chính).
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (2)
b) Caàn keát hôïp nhieàu hoaït ñoäng trí tueä cuøng moät luùc:
▪ Nghe
▪ Hieåu
▪ Phaân tích
▪ Choïn löïa
▪ Ghi nhôù baèng vieäc ghi cheùp laïi
c) Khoâng toàn taïi caùc thuû thuaät chung:
▪ Moãi ngöôøi coù moät caùch ghi cheùp theo phöông
phaùp rieâng
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (3)
2.2. Caùc böôùc chuaån bò caàn thieát cho vieäc
ghi cheùp (1)
a) Chuaån bò phöông tieän
▪ Baøn töïa, buùt vieát, vieát maøu, buùt chì, giaáy, soå…
b) Chuaån bò tinh thaàn
▪ Phaûi coù thaùi ñoä chaêm chuù laéng nghe (luoân chuù yù vaø taäp
trung).
▪ Caàn tham khaûo tröôùc taøi lieäu lieân quan
theo doõi
thuaän tieän hôn.
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (4)
Löu yù caáu truùc vaø boá cuïc cuûa baøi noùi.
✓ Lôøi môû ñaàu.
✓ Caùc ñoaïn chuyeån tieáp.
✓ Baùo hieäu khoái môû ñaàu vaø keát thuùc moät ñoaïn hay tieåu
ñoaïn.
✓ Toång hôïp töøng phaàn.
✓ Keát luaän.
c) Taäp luyeän ghi cheùp
⚫ Ghi cheùp baèng hình aûnh laø phöông thöùc toát
nhaát
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (5)
d) Ghi cheùp nhö theá naøo ñeå ñaït hieäu quaû nhaát
❖ Ghi cheùp toát nhöõng gì khoâng theå nhôù
Ví duï: döõ lieäu baèng soá, caùc coâng thöùc, teân
rieâng,...
❖ Ghi nhaän nhöõng ñieàu nghi ngôø vaø khoâng hieåu.
sau ñoù seõ giaûi quyeát baèng caùch hoûi
nhöõng ngöôøi nghe khaùc
❖ Ghi cheùp caùc thoâng tin baèng chöõ caøng ít caøng
toát
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (6)
❖ Boû caùch ghi cheùp töøng töø moät
➢ Caàn coù moät thaùi ñoä chuû ñoäng ñeå toùm taét vaø
toång hôïp.
➢ Caàn coù khaû naêng toùm taét “noùng” nhöõng vaán
ñeà nghe ñöôïc, theo kieåu ghi cheùp toác kyù.
➢ Muoán vaäy caàn moät söï chuù yù cao ñoä vaø phaûi
coù söï luyeän taäp toát ñeå ghi ngaén goïn vaø ñuû yù.
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (7)
2.3. Thích öùng vôùi dieãn giaû khaùc nhau
❖naGênhgi ccuhûaeùpdiedãneãghiaayû khoù laø coøn tuøy thuoäc vaøo khaû
❖chNehùpöñõngöôkïchdaeû nã daaênønggc. uûa dieãn giaû laøm cho vieäc ghi
✓ Gioïng noùi lôùn vaø roõ, coù chuyeån gioïng leân xuoáng.
✓ Baøi noùi coù daøn baøi maïch laïc, söû duïng baûng bieåu toát.
✓ Ngoân ngöõ roõ raøng, caùc töø môùi ñöôïc giaûi thích coù heä
thoáng.
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (8)
Neáu dieãn giaû khoâng coù ba khaû naêng naøy thì phaûi:
✓ Laéng nghe moät caùch chaêm chuù nhieàu hôn.
✓ Coá hieåu cho ñöôïc loâgic baøi ñöôïc trình baøy.
✓ Haõy chuù yù vaøo taát caû caùc yeáu toá cuûa baøi dieãn vaên:
thoâng baùo ñeà taøi, caùc ñoaïn chuyeån maïch…
✓ Ghi chuù laïi nhöõng töø/ñieåm khoâng bieát, vôùi caùc daáu chaám
hoûi ôû leà vaø coá laøm roõ nhöõng ñieàu khoâng hieåu sau khi keát
thuùc baèng caùch tham khaûo töø baïn beø hay nhöõng saùch vôû,
taøi lieäu lieân quan.
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (9)
2.4. Caùc yeáu toá giuùp cho vieäc ghi cheùp
a) Caáu truùc cuûa baøi giaûng
⚫ Nhaän daïng caùc phaàn khaùc nhau trong baûn ghi cheùp;
⚫ Dieãn giaû baùo tröôùc daøn baøi & ghi leân baûng
b) Caùc hình thöùc ngoân töø
⚫ Laëp ñi laëp laïi nhöõng ñieàu muoán noùi laø quan troïng (nhaán
maïnh)
kyù hieäu.
Ngöôøi ghi caàn gaïch döôùi hay laøm daáu
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (10)
c) Caùc chöõ then choát vaø caùc töø höõu ích
Ví duï:
⚫ Ñoaïn môû ñaàu (nhaäp ñeà): thoâng baùo raèng nhöõng gì ñöôïc noùi
chæ laø moät thoaùng tö duy.
⚫ Caùc coâng thöùc vaøo ñeà: “chuùng ta baét ñaàu bôûi”, “tröôùc
heát”, “tröôùc heát ñieåm khôûi ñaàu laø”…
⚫ Nhöõng töø lieät keâ: ñaàu tieân, moät maët, moät beân laø, ñieàu neân
bieát ñaàu tieân laø…
⚫ Ñoaïn keát thuùc: sau cuøng, toùm laïi, ñeå keát luaän, thaät ra
II. GHI CHEÙP TÖØ MOÄT BAØI NOÙI (11)
2.5. Khai thaùc caùc ñieàu ñaõ ghi cheùp
❖ Caàn phaûi xem laïi ngay caùc ñieàu ñaõ ghi cheùp ñeå
hoài töôûng chuùng laøm saùng toû, boå sung ñaày ñuû
chuùng.
❖ Neáu khoâng laøm theá caùc ñieàu ghi cheùp coù nguy
cô khoâng ñoïc ñöôïc vaø khoâng hieåu khi ta baét
ñaàu caàn ñeán noù.
III. GHI CHEÙP TÖØ CAÙC BAØI VIEÁT (1)
3.1. Thuaän lôïi vaø khoù khaên
a) Thuaän lôïi:
Ñoïc taøi lieäu deã tieáp nhaän hôn khi nghe ngöôøi
khaùc trình baøy;
Coù nhieàu taøi lieäu tham khaûo vaø choïn löïa.
III. GHI CHEÙP TÖØ CAÙC BAØI VIEÁT (2)
b) Khoù khaên:
Toán nhieàu thôøi gian ñeå ñoïc caùc taøi lieäu.
Ñoâi khi tham lam vieát quaù daøi;
Ñoâi luùc tìm chöa heát hoaëc chöa ñuû yù chính
cuûa baøi vieát;
Xaùc ñònh ñuùng caùc noäi dung ñaõ trình baøy
trong baøi vieát.
III. GHI CHEÙP TÖØ CAÙC BAØI VIEÁT (3)
3.2. Caùc hình thöùc ghi cheùp
❖ Coù hai hình thöùc ghi cheùp
Ghi cheùp ñeå chuaån bò cho moät baøi noùi: baøi toång
keát, baøi baùo caùo tröôùc hoäi nghò, baøi baûo veä döï
aùn, baøi giaûng cho moät buoåi hoïc v.v…
Ghi cheùp ñeå hình thaønh moät taøi lieäu, döï aùn, giaùo
trình hoaëc thuyeát minh luaän aùn v.v…
III. GHI CHEÙP TÖØ CAÙC BAØI VIEÁT (4)
➢ Lôøi khuyeân:
Choïn löïa thoâng tin maø ñoäc giaû hay cöû toïa
khoâng bieát hay caàn bieát ñeå giôùi thieäu trong baøi
trình baøy cuûa mình.
Duø taøi lieäu duøng ñeå noùi hay vieát yeâu caàn phaûi:
Roõ raøng – maïch laïc – deã ñoïc – söû duïng
nhanh choùng.
III. GHI CHEÙP TÖØ CAÙC BAØI VIEÁT (5)
3.2. Kyõ thuaät ghi cheùp cho baøi noùi
⚫ Khoâng caàn phaûi vieát thaønh baøi ñeå ñoïc maø vieát yù
chính.
⚫ Caàn phaûi choïn nhöõng vaán ñeà ngöôøi nghe chöa
bieát hoaëc khoâng bieát vaø muoán tieáp nhaän.
⚫ Xaây döïng moät daøn baøi roõ raøng vaø logic.
⚫ Vieát ngaén goïn deã ñoïc (gaïch ñaàu doøng).
⚫ Saép xeáp thöù töï cho deã nhìn, deã hieåu theo chuû ñeà
III. GHI CHEÙP TÖØ CAÙC BAØI VIEÁT (6)
⚫ Caùc döõ lieäu khoâng theå nhôù ñöôïc (nhö soá lieäu,
hình aûnh, ñöôøng bieåu dieãn sô ñoà) neân ñöôïc ghi
chuù moät caùch coù heä thoáng.
⚫ Khoaûng khoâng gian söû duïng cuûa baøi vieát phaûi
hôïp lyù.
⚫ Söû duïng gaïch döôùi vaø kieåu in hoa (neáu caàn).
⚫ Choïn caùc ñieåm quan troïng maø muïc tieâu baøi noùi
yeâu caàu.
⚫ Ví duï: Vaán ñeà QUAÛN LYÙ CHAÁT THAÛI NGUY HAÏI
bao goàm: taùc haïi, lôïi ích, tình hình quaûn lyù, xöû lyù,
qui ñònh, luaät leä v.v…
Moät soá ví duï
⚫ Moät soá vaán ñeà QUAÛN LYÙ TAØI NGUYEÂN NÖÔÙC caàn
xem xeùt: hieän traïng khai thaùc, nhu caàu & döï baùo,
khaû naêng löu tröõ vaø xöû lyù, khung phaùp lyù/qui
ñònh,…
⚫ Vaán ñeà QUAÛN LYÙ CHAÁT THAÛI NGUY HAÏI bao goàm:
taùc haïi, lôïi ích, tình hình quaûn lyù, xöû lyù, qui ñònh,
luaät leä v.v…
⚫ Caùc baèng chöùng cuûa BIEÁN ÑOÅI KHÍ HAÄU coù theå
ñöôïc lieät keâ nhö sau: thay ñoåi löôïng möa, ñaûo
loän söï phaân boá, gia taêng haïn haùn, ngaäp luït,…
Tải về để xem bản đầy đủ
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Kỹ năng ghi chép", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
bai_giang_ky_nang_ghi_chep.ppt

